This site is under construction

Recents

Popular Posts

J.M.S. Classes

JMS Classes is a premier institute for Bank Exams Preparation (Bank PO Coaching, Bank Clerk Coaching and Other Bank Exams Coaching) in Raisinghnagar.

J.M.S. Classes

The unique concept of providing quality education and guideline for those who are preparing themselves for services in different sector like Bank PO, Bank Clerk, SSC and other exams is conceptualized by committed group of professional and educationist.

J.M.S. Classes

Our Vision is to impart world class, quality education built on principles of trust and customer satisfaction to aspiring banking professionals. We strive constantly to deliver on this vision by adopting the practice of continuous improvement.

J.M.S. Classes

Exhaustive, relevant and meticulously designed study material and test papers, which have been designed according to the correct pattern and approved syllabus by the Institute’s teachers.

J.M.S. Classes

The courses are completed to the satisfaction of students and well in time. Sufficient time is slotted for making revisions, conduction of tests and doubt solving sessions.

Thursday, 3 August 2017

ЁЯУ░ THE HINDU EDITORIAL ЁЯУ░

The NOTA principle: The Congress and the BJP protest too much about its introduction in Rajya Sabha polls

Should NOTA (none of the above) be an

ЁЯУЪ рд░ाрд╕ाрдпрдиिрдХ рдкрджाрд░्рдеों рдХे рд╡्рдпाрдкाрд░िрдХ рдиाрдо рдФрд░ рд░ाрд╕ाрдпрдиिрдХ рд╕ूрдд्рд░ :-



✶ рд╕ाрдзाрд░рдг рдирдордХ ➠ NaCl


✶ рдмेрдХिंрдЧ рд╕ोрдбा ➠ NaHCO₃


✶ рдзोрд╡рди рд╕ोрдбा ➠ Na₂CO₃·10H₂O

Indian CM. And Governors

Indian CM. Governors Fully Current

1.  рдЕрд░ुрдгाрдЪрд▓ рдк्рд░рджेрд╢  -  рдЗрдЯाрдирдЧрд░
CM  рдкेрдоा рдЦंрдбू  (рд░ा.рдХॉ.)
Gv  padmanabha Acharya

2.  рдЕрд╕рдо -   рджिрд╕рдкुрд░
CM  рд╕рд░्рд╡ाрдиंрдж рд╕ोрдиोрд╡ाрд▓ (BJP)
Gv : рдмрдирд╡рд▓ी рд▓ाрд▓ рдкुрд░ोрд╣िрдд

3.  рдЖंрдз्рд░рдк्рд░рджेрд╢  - рд╣ैрджрд░ाрдмाрдж (рдЕрдорд░ाрд╡рддी)
CM   N рдЪंрдж्рд░ाрдмाрдмू рдиाрдпрдбू (рдЯीрдбीрдкी)
Gv  : рдИ.рдПрд▓. рдирд░рд╕िंрд╣рдо

4.  рдмिрд╣ाрд░    - рдкрдЯрдиा
CM  рдиिрддिрд╢ рдХुрдоाрд░ (рдЬेрдбीрдпू)
Gv : рд░ाрдордиाрде рдХोрд╡िंрдж

5  рдЫрдд्рддीрд╕рдЧрдв़ -   рд░ाрдпрдкुрд░
CM  Dr рд░рдордг рд╕िंрдЧ (BJP)
Gv : рдмрд▓рд░ाрдо рджाрд╕ рдЯंрдбрди

6.  рджिрд▓्рд▓ी  -  рдирдИ  рджिрд▓्рд▓ी
CM рдЕрд░рд╡िंрдж рдХेрдЬрд░ीрд╡ाрд▓ (AAP)
Gv : рдЕрдиिрд▓ рдмेрдЬрд▓

7.  рдЧोрд╡ा  - рдкрдгрдЬी
CM  рдордиोрд╣рд░ рдкाрд░िрдХрд░(BJP)
Gv : рдоृрджुрд▓ा рд╕िрди्рд╣ा

8.  рдЧुрдЬрд░ाрдд  - рдЧांрдзीрдирдЧрд░
CM  рд╡िрдЬрдп рдЬी рд░ुрдкाрдиी(BJP)
Gv : рдУ.рдкी. рдХोрд╣рд▓ी

9.  рд╣рд░िрдпाрдгा -  рдЪंрдбिрдЧрдв़
CM  рдордиोрд╣рд░рд▓ाрд▓ рдЦрдЯ्рдЯрд░ (BJP)
Gv : рдХрдк्рддाрдирд╕िंрдЧ  рд╕ोрд▓ंрдХी

10.  рд╣िрдоाрдЪрд▓ -   рд╢िрдорд▓ा
CM  рд╡ीрд░рднрдж्рд░рд╕िंрдЧ (рд░ा. рдХॉ.)
Gv : рдЖрдЪाрд░्рдп рджेрд╡рд╡्рд░рдд

11.  рдЬрдо्рдоु рдХाрд╢्рдоीрд░ -  рд╢्рд░ीрдирдЧрд░
CM  рдоेрд╣рдмूрдмा рдоुрдл्рддी (BJP+PDP)
Gv : рдПрди.рдПрди. рд╡्рд╣ोрд░ा

12.  рдЭाрд░рдЦंрдб -  рд░ांрдЪी
CM  рд░рдШुрд╡рд░ рджाрд╕ (BJP)
Gv :  рдж्рд░ोрдкрддि рдоूрди рдоूрди

13.  рдХрд░्рдиाрдЯрдХ -  рдмंрдЧрд▓ुрд░ू
CM  рд╕िрдж्рдзрд░рдо्рдоैрдпा (рд░ा. рдХॉ.)
Gv : рд╡рдЬुрднाрдИ рд╡ाрд▓ा

14.  рдХेрд░рд▓  - рддिрд░ूрдЕрдиंрддрдкुрд░рдо
CM  рдкीрдиाрд░ाрдИ рд╡िрдЬрдпрди (рдоाрдХрдк)
Gv : P рд╕рджाрд╢िрд╡рдо

15.  M.P   - рднोрдкाрд▓
CM  рд╢िрд╡рд░ाрдЬрд╕िंрд╣ рдЪौрд╣ाрди (BJP)
Gv : рдУ.рдкी. рдХोрд╣рд▓ी

16.  рдорд╣ाрд░ाрд╖्рдЯ्рд░  -  рдоुंрдмрдИ
CM  рджेрд╡ेंрдж्рд░ рдлрдбрдгрд╡ीрд╕ (BJP)
Gv : рд╕ी. рд╡िрдж्рдпाрд╕ाрдЧрд░ рд░ॉрд╡

17.  рдордгिрдкुрд░. -  рдЗंрдлाрд▓
CM   рдПрди. рдмिрд░ेрди  рд╕िंрд╣ (BJ P)
Gv : рдирдЬрдоा рд╣ेрдкрддुрд▓्рд▓ा

18.  рдоेрдШाрд▓рдп -  рд╢िрд▓ाँрдЧ
CM  рдоुрдХुрд▓ рд╕ंрдЧрдоा ( рд░ा. рдХॉ.)
Gv : рд╡्рд╣ी. рд╖рдг्рдоुрдЦрдиाрдерди

 19.  рдиाрдЧाрд▓ैंрдб  - рдХोрд╣िрдоा
CM  Sharhozelie liezietsu  (рдПрди.рдкी. рдПрдл.)
Gv : Padmanabha Acharya

20.  рдоिрдЬोрд░рдо -  рдРрдЬॉрд▓
CM  рд▓рд▓рдердирд╣рд╡рд▓ा (рд░ा. рдХॉ.)
Gv : рдиिрд░्рднрдп рд╢рд░्рдоा

21.  рдУрдбिрд╢ा  - рднूрд╡рдиेрд╢्рд╡рд░
CM  рдирд╡ीрди рдкрдЯрдиाрдИрдХ ( рдмीрдЬेрдбी )
Gv : M. C.рднंрдбाрд░ी

22.  рдкांрдбिрдЪेрд░ी  - рдкांрдбिрдЪेрд░ी
CM  P. рдиाрд░ाрдпрдгрд╕ाрдоी ( рд░ा. рдХॉ.)
Gv : рдХिрд░рдг рдмेрджी

23.  рдкंрдЬाрдм    - рдЪंрдбीрдЧрдв़
CM   рдХैрдк्рдЯрди рдЕрдорд░ेрди्рдж्рд░ рд╕िंрд╣
Gv : V. P singh рдмрджрдиौрд░

24.  рд░ाрдЬрд╕्рдеाрди  - рдЬрдпрдкूрд░
CM   рд╡рд╕ुंрдзрд░ा рд░ाрдЬे рд╢िंрджे (BJP)
Gv : рдХрд▓्рдпाрдг рд╕िंрдЧ

25.  рд╕िрдХ्рдХिрдо  - рдЧंрдЧрдЯोрдХ
CM  рдкрд╡рдирдХुрдоाрд░ рдЪाрдорд▓िंрдЧ (рдПрд╕рдбीрдПрдл)
Gv : рд╢्рд░ीрдиिрд╡ाрд╕ рдкाрдЯिрд▓

26.  рддрдоिрд▓рдиाрдбू  - рдЪेрди्рдирдИ
CM  K. Palaniswami   (рдПрдЖрдпрдПрдбीрдПрдордХे)
Gv : рд╕ी. рд╡िрдж्рдпाрд╕ाрдЧрд░ рд░ॉрд╡

27.  рддेрд▓рдЧांрдиा -  рд╣ैрджрд░ाрдмाрдж
CM  рдЪंрдж्рд░рд╢ेрдЦрд░ рд░ाрд╡ (рдЯीрдЖрд░рдПрд╕)
Gv :  E . рдПрд╕. рдПрд▓. рдирд░рд╕िंрд╣рди

28.  рдд्рд░िрдкुрд░ा - рдЕрдЧрд░рддрд▓ा
CM  рдоाрдгिрдХ рд╕рд░рдХाрд░ (рдоाрдХрдк)
Gv : рддрдеाрдЧрдд  рд░ॉрдп

29.  рдЙрдд्рддрд░рдк्рд░рджेрд╢ -  рд▓рдЦрдирдК
CM     рдпोрдЧी рдЖрджिрдд्рдпрдиाрде (BJP)
Gv :  рд░ाрдо рдиाрдИрдХ

30.  рдЙрдд्рддрд░ाрдЦंрдб -  рджेрд╣рд░ाрджूрди
CM    рдд्рд░िрд╡ेрди्рдж्рд░ рд╕िंрд╣ рд░ाрд╡рдд (BJP)
Gv :  рдХृрд╖्рдгрдХांрдд  рдкॉрд▓

31.  рдкрд╢्рдЪिрдо рдмंрдЧाрд▓ -  рдХोрд▓рдХрддा
CM  рдордорддा рдмॅрдирд░्рдЬी (рдЯीрдПрдорд╕ी)
Gv  : рдХेрд╕рд░ीрдиाрде рдд्рд░िрдкाрдаी
Post by Hemant Singh

HaryanaGK

1. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХा рдкंрдЬाрдм рдоें рд╡िрд▓рдп рдХрдм рдХिрдпा ?
рдЙрдд्рддрд░ – 1858
2. рдЪौрдзрд░ी рджेрд╡ीрд▓ाрд▓ рд╡िрд╢्рд╡рд╡िрдж्рдпाрд▓рдп рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рдоें рд╕्рдеाрдкिрдд рд╣ैं?
рдЙрдд्рддрд░ – рд╕िрд░рд╕ा
3. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдиाрдЧрд░िрдХ рдЙрдб्рдбрдпрди рд╕ंрд╕्рдеाрди рдХрд╣ाँ рдкрд░ рд╕्рдеिрдд рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рдХрд░рдиाрд▓ рдоें
4. рдкрд╣ाрдб़ों рдХी рд░ाрдиी рдХे рдиाрдо рд╕े рдк्рд░рд╕िрдж्рдз рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдоोрд░рдиी рд╣िрд▓्рд╕
5. рдХिрд╕ рд╢рд╣рд░ рдоें рдиाрдЧोрд░ी рдЧेрдЯ, рдоोрд░ी рдЧेрдЯ, рджिрд▓्рд▓ी рдЧेрдЯ, рдФрд░ рддрд▓ाрдХी рдЧेрдЯ рд╕्рдеिрдд рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╣िрд╕ाрд░ рдоें
6. рдкाрдиीрдкрдд рдХे рдк्рд░рд╕िрдж्рдз рддीрди рдпुрдж्рдз рдХрдм_рдХрдм рд╣ुрдП рдеे?
рдЙрдд्рддрд░ - рдмाрдмрд░ / рдЗрдм्рд░ाрд╣ीрдо рд▓ोрдзी 1526,
рдЕрдХрдмрд░ / рд╣ेрдоू 1556,
рдорд░ाрдаा / рдЕрд╣рдордж рд╢ाрд╣ рдЕрдм्рджाрд▓ी 1761
7. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдЕрдмूрдмрд╢рд╣рд░ рд╡рди्рдп рдЬीрд╡ рдЕрдн्рдпाрд░рдг्рдп рдХिрддрдиे рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдоें рд╡िрд╕्рддृрдд рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - 1153056 рд╣ेрдХ्рдЯेрдпрд░ рдоें
8. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдирд╡ाрдм рдХे рдорд╣рд▓ рдХे рдиाрдо рд╕े рдХोрдирд╕ा рд╢рд╣рд░ рдк्рд░рд╕िрдж्рдз рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЧुрд░ुрдЧ्рд░ाрдо рдХा рдкрдЯौрджी рд╢рд╣рд░
9. рдЯांрдЧрд░ी рдирджी рдоुрд▓ाрдиा рдХे рд╕рдоीрдк рдХिрд╕ рдирджी рдоें рдоिрд▓ рдЬाрддी рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рдоाрд░рдХंрдбा рдирджी рдоें
10. рд╕िрди्рдзुрдШाрдЯी рд╕рдн्рдпрддा рд╕े рд╕рдо्рдмंрдзिрдд рд░ाрдЦीрдЧреЭी рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рдоें рд╕्рдеिрдд рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╣िрд╕ाрд░ рдоें
11. рдХोрдирд╕ा рд╢рд╣рд░ рд╕рдмрд╕े рдмреЬा рдирдЧрд░ рдиिрдЧрдо рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рдлрд░ीрджाрдмाрдж рд╢рд╣рд░
12. рд╣ाрджी_рдП_рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдиाрдо рд╕े рдХोрди рдк्рд░рд╕िрдж्рдз рдеे?
рдЙрдд्рддрд░ - рдоुрд╣рдо्рдордж рд░ाрдордЬाрди
13. рдЧुрд░ु рдЬрдо्рдмेрд╢्рд╡рд░ рд╡िрд╢्рд╡рд╡िрдж्рдпाрд▓рдп рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рдоें рд╕्рдеाрдкिрдд рд╣ैं?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╣िрд╕ाрд░
14. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдЪौрдзрд░ी рдЪрд░рдг рд╕िंрд╣ рдХृрд╖ि рд╡िрд╢्рд╡рд╡िрдж्рдпाрд▓рдп рдХी рд╕्рдеाрдкрдиा рдХिрд╕ рд╡рд░्рд╖ рдХी рдЧрдИ рдеी?
рдЙрдд्рддрд░ - 1970
15. рдЪौрдзрд░ी рдЪрд░рдг рд╕िंрд╣ рдХृрд╖ि рд╡िрд╢्рд╡рд╡िрдж्рдпाрд▓рдп рд░ाрдЬ्рдп рдХे рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рдоें рд╕्рдеाрдкिрдд рд╣ैं?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╣िрд╕ाрд░
16. рдиेрд╢рдирд▓ рд░िрд╕рд░्рдЪ рд╕ेрди्рдЯрд░ рдСрди рдЗрдХ्рд╡ाрдЗрди्рд╕ (NRCE) рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рдоें рд╕्рдеिрдд рд╣ैं?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╣िрд╕ाрд░
17. рдиेрд╢рдирд▓ рдбेрдпрд░ी рд░िрд╕рд░्рдЪ рдЗंрд╕्рдЯीрдЯ्рдпूрдЯ (NDRI) рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рдоें рд╕्рдеाрдкिрдд рд╣ैं?
рдЙрдд्рддрд░ - рдХрд░рдиाрд▓
18. рдиेрд╢рдирд▓ рдбेрдпрд░ी рд░िрд╕рд░्рдЪ рдЗंрд╕्рдЯीрдЯ्рдпूрдЯ (NDRI) рдХी рд╕्рдеाрдкрдиा рдХрдм рд╣ुрдИ рдеी?
рдЙрдд्рддрд░ - 1955
19. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрди рдЬिрд▓ों рдоें рдЕрдЪ्рдЫे рдХिрд╕्рдо рдХा рдмाрд╕рдорддी рдЪाрд╡рд▓ рдкैрджा рд╣ोрддा рд╣ैं?
рдЙрдд्рддрд░ - рдХрд░рдиाрд▓ рдФрд░ рдХुрд░ुрдХ्рд╖ेрдд्рд░
20. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рдХी рд╕ीрдоा рдХिрд╕ी рднी рд░ाрдЬ्рдп рдХी рд╕ीрдоा рд╕े рдирд╣ीं рд▓рдЧрддी рд╣ैं?
рдЙрдд्рддрд░ - рд░ोрд╣рддрдХ
21. рд╕ोрд╣рдиा рдХुрдг्рдб рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рдоें рд╕्рдеिрдд рд╣ैं?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЧुрдбрдЧाँрд╡
22. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рд╡िрд╢्рд╡ рдк्рд░рд╕िрдж्рдз рд╣рд╕्рддрд╢िрд▓्рдк рдоेрд▓े рдХा рдЖрдпोрдЬрди рдХрд╣ाँ рдФрд░ рдХिрд╕ рдоाрд╣ рдоें рд╣ोрддा рд╣ैं?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╕ूрд░рдЬрдХुंрдб (рдлрд░ीрджाрдмाрдж)( 1 to 15 Feb.)
23. рд░ाрдЬ्рдп рдоें рд╡ाрд░्рд╖िрдХ рд╡рд░्рд╖ा рдХा рдФрд╕рдд рдХिрддрдиा рд╣ैं?
рдЙрдд्рддрд░ - 45 рд╕ेрдоी
24. рд░ाрдЬ्рдп рдХे рдХिрд╕ рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдоें рд╢िрд╡ाрд▓िрдХ рдкрд╣ाрдб़िрдпा рд╕्рдеिрдд рд╣ैं?
рдЙрдд्рддрд░ - рдкूрд░्рд╡
25. рд╣рд░िрдпाрдгрд╡ी рднाрд╖ा рдХी рдкрд╣рд▓ी рдлिрд▓्рдо рдХौрди-рд╕ी рдеी?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЪंрдж्рд░ाрд╡рд▓
26. рдоाрд░ूрддि рдХाрд░ों рдХा рдиिрд░्рдоाрдг рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдХрд╣ॉं рдкрд░ рд╣ोрддा рд╣ैं?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЧुрдбрдЧाँрд╡
27. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХा рдлрддेрд╣ाрдмाрдж рдирдЧрд░ рдХिрд╕рдиे рдмрд╕ाрдпा рдеा?
рдЙрдд्рддрд░ - рдлिрд░ोрдЬрд╢ाрд╣ рддुрдЧрд▓рдХ
28. рдкंрдЬाрдм-рд╣рд░िрдпाрдгा рд╕ीрдоा рдЖрдпोрдЧ рдХे рдЕрдз्рдпрдХ्рд╖ рдХौрди рдеे?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЬрд╕्рдЯिрд╕ рдЬे рд╕ी рд╢ाрд╣
29. рднрдЧрд╡ाрди рд╢्рд░ीрдХृрд╖्рдг рдиे рдЧीрддा рдХा рдЙрдкрджेрд╢ рдХрд╣ाँ рджिрдпा рдеा?
рдЙрдд्рддрд░ - рдХुрд░ुрдХ्рд╖ेрдд्рд░
30. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХा рдХ्рд╖ेрдд्рд░рдлрд▓ рдХिрддрдиा рд╡рд░्рдЧ рдХिрд▓ोрдоीрдЯрд░ рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - 44212 рд╡рд░्рдЧ рдХिрд▓ोрдоीрдЯрд░
31. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рд╕рднी рдЧाँрд╡ों рдХा рд╡िрдж्рдпुрддीрдХрд░рдг рдХिрд╕ рд╡рд░्рд╖ рдкूрд░ा рд╣ो рдЧрдпा рдеा?
рдЙрдд्рддрд░ - 1970 рдоें
32. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рд╕рд░рдХाрд░ рдж्рд╡ाрд░ा рд╢рд╣рд░ों рдоें рд╢ौрдЪाрд▓рдп рдиिрд░्рдоाрдг рд╣ेрддु рдХिрддрдиी рд░ाрд╢ि рджी рдЬाрддी рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - 14000 рд░ुрдкрдП
33. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдк्рд░рддि рд╡рд░्рдЧ рдХिрд▓ोрдоीрдЯрд░ рдЬрдирд╕ंрдЦ्рдпा рдШрдирдд्рд╡ рдХिрддрдиा рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - 573
34. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдЦ्рдпाрддि рдк्рд░ाрдк्рдд рдк्рд░рдмंрдзрди рдФрд░ рд╡िрдХाрд╕ рд╕ंрд╕्рдеाрди (MDI) рдХрд╣ाँ рд╕्рдеिрдд рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЧुрдбрдЧाँрд╡
35. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рд╣рдб़рдк्рдкा рд╕рдн्рдпрддा рд╕े рдкूрд░्рд╡ рдХी рд╕рдн्рдпрддा рдХे рдЖрднूрд╖рдг рдФрд░ рдЕрд╡рд╢ेрд╖ рдХрд╣ाँ рд╕े рдоिрд▓े рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдХुрдиाрд▓ (рд╣िрд╕ाрд░)
36. рдЕрд╢ोрдХ рдХाрд▓ीрди рдЯोрдкрд░ा (рдЕрдо्рдмाрд▓ा рдХे рдиिрдХрдЯ)рдЕрднिрд▓ेрдЦ рдХो рдХिрд╕рдиे рджिрд▓्рд▓ी рдХे рдкुрд░ाрдиे рдХिрд▓े рдоें рд╕्рдеाрдкिрдд рдХिрдпा рдеा ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдлिрд░ोрдЬрд╢ाрд╣ рддुрдЧрд▓рдХ
37. рдиेрд╢рдирд▓ рд░िрд╕рд░्рдЪ рд╕ेрди्рдЯрд░ рдСрди рдЗрдХ्рд╡ाрдЗрди्рд╕ (NRCE) рдХी рд╕्рдеाрдкрдиा рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдХрдм рд╣ुрдИ рдеी ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1986 рдоें
38. рдорд╣рд░्рд╖ि рджрдпाрдирди्рдж рд╡िрд╢्рд╡рд╡िрдж्рдпाрд▓рдп рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдЬिрд▓े рдоें рд╕्рдеाрдкिрдд рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - рд░ोрд╣рддрдХ рдоें
39. рдЪौрдзрд░ी рдЪрд░рдг рд╕िंрд╣ рдХृрд╖ि рд╡िрд╢्рд╡рд╡िрдж्рдпाрд▓рдп рд░ाрдЬ्рдп рдХे рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рдоें рд╕्рдеाрдкिрдд рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╣िрд╕ाрд░
40.рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдЪौрдзрд░ी рдЪрд░рдг рд╕िंрд╣ рдХृрд╖ि рд╡िрд╢्рд╡рд╡िрдж्рдпाрд▓рдп рдХी рд╕्рдеाрдкрдиा рдХिрд╕ рд╡рд░्рд╖ рдХी рдЧрдИ рдеी ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1970
41.рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдбेрд░ी рдЕрдиुрд╕ंрдзाрди рд╕ंрд╕्рдеाрди рдХрд╣ाँ рд╕्рдеिрдд рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рдХрд░рдиाрд▓
42. рд╣рд░िрдпाрдгा_рдХा_рдкेрд░िрд╕ рдХिрд╕ рд╢рд╣рд░ рдХा рдЙрдкрдиाрдо рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рдХрд░рдиाрд▓
43. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рд╡рд░्рд╖ा рдХा рд╡ाрд░्рд╖िрдХ рдФрд╕рдд рдХिрддрдиा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - 40 рд╕े 60 рд╕ेрдоी
44. рдХिрд╕ाрдиो рдХी рдЦुрд╢рд╣ाрд▓ी рдХे рд▓िрдП рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдХोрди_рдХोрди рд╕ी рдпोрдЬрдиाрдпें рд╢ुрд░ू рдХी рдЧрдпी рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рдХृрд╖рдХ рдЙрдкрд╣ाрд░ рдпोрдЬрдиा, рд░िрд╡ॉрд▓्рд╡िंрдЧ рдХैрд╢ рдХ्рд░ेрдбिрдЯ рд╕्рдХीрдо
45. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рд╣िंрджी рдХा рдкрд╣рд▓ा рд╕ाрд╣िрдд्рдпрдХाрд░ рдХिрд╕े рдоाрдиा рдЧрдпा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЪौрд░ंрдЧीрдиाрде рдХो
46. рдорд╣ाрднाрд░рдд рдпुрдж्рдз рдХी рдЪिрддा рднूрдоि рдЕрдм рдХिрд╕ рдиाрдо рд╕े рдЬाрдиी рдЬाрддी рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЕрд╕्рдеिрдкुрд░ рдХे рдиाрдо рд╕े
47. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдЕрд╕рд╣рдпोрдЧ рдЖрди्рджोрд▓рди рдХा рдоुрдЦ्рдп рдЧреЭ рдХोрдирд╕ी рдЬрдЧрд╣ рдеी?
рдЙрдд्рддрд░ - рд░ोрд╣рддрдХ рдФрд░ рднिрд╡ाрдиी
48. рдк्рд░рд╕िрдж्рдз рдк्рд░ोрдлेрд╢рдирд▓ рдоुрдХ्рдХेрдмाрдЬ рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рд╕े рд╕рдо्рдмंрдзिрдд рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рднिрд╡ाрдиी рд╕े
49. рд╕ेрд▓्рдлी рд╡िрдж рдбॉрдЯрд░ рдХा рдЖрдИрдбिрдпा рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рдЧाँрд╡ рд╕े рдЖрдпा?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЬींрдж рдХे рдмीрдмीрдкुрд░ рдЧाँрд╡ рд╕े
50. рдЯांрдЧрд░ी рдирджी рдХा рдЙрдж्рдЧрдо рд╕्рдерд▓ рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдХрд╣ाँ рдкрд░ рд╣ै? Post by Satish Mehuwala
рдЙрдд्рддрд░ - рдоोрд░рдиी рдХी рдкрд╣ाрдбिрдпो рдоें
51. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдЕрдм рддрдХ рдХिрддрдиी рдмाрд░ рд░ाрд╖्рдЯ्рд░рдкрддि рд╢ाрд╕рди рд▓рдЧाрдпा рдЧрдпा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - 3 рдмाрд░
52. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рд╕рд░्рд╡ाрдзिрдХ рд╕рдордп рддрдХ рдоुрдЦ्рдпрдоंрдд्рд░ी рдХौрди рд░рд╣ा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рдмंрд╢ीрд▓ाрд▓
53. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХा рдХौрдирд╕ा рдиेрддा рддीрди рд░ाрдЬ्рдпों рдкंрдЬाрдм, рд░ाрдЬрд╕्рдеाрди рдФрд░ рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдоंрдд्рд░ी рд░рд╣ा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рддैрдпрдм рд╣ुрд╕ैрди
54. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдкुрд░ुрд╖ों рдж्рд╡ाрд░ा рдкрд╣рдиी рдЬाрдиे рд╡ाрд▓ी рдкрдЧрдб़ी рдХ्рдпा рдХрд╣рд▓ाрддी рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЦंрдбрд╡ा
55.рд╕ोрдиीрдкрдд рдЬिрд▓े рдХे рдЦाрдирдкुрд░ рдоें рд╕्рдеिрдд рдорд╣िрд▓ा рд╡िрд╢्рд╡рд╡िрдж्рдпाрд▓рдп рдХा рдХ्рдпा рдиाрдо рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рднрдЧрдд рдлूрд▓рд╕िंрд╣ рд╡िрд╢्рд╡рд╡िрдж्рдпाрд▓рдп
56. рдХौрди рд╕ी рдирдЧрд░ी рдмुрдирдХрд░ों рдХी рдирдЧрд░ी рдХрд╣рд▓ाрддी рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рдкाрдиीрдкрдд
57. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдХिрддрдиे рдоंрдбрд▓ рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - 4 рдоंрдбрд▓ , (Now 6)
58. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рд░ाрдЬ्рдпрд╕рднा рдХी рдХिрддрдиी рд╕ीрдЯें рд╣ैं?
рдЙрдд्рддрд░ - 5 рд╕ीрдЯें
59. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдкрд╣рд▓ी рдмाрд░ рд░ाрд╖्рдЯ्рд░рдкрддि рд╢ाрд╕рди рдХिрд╕ рд╡рд░्рд╖ рд▓рдЧाрдпा рдЧрдпा рдеा?
рдЙрдд्рддрд░ - 1967
60. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рдк्рд░рд╕िрдж्рдз рдоेрд▓े рдоें рд╕рд░ोрд╡рд░ों рдоें рд╕्рдиाрди рддрдеा рдкिрддрд░ों рдХी рд╢ुрдж्рдзि рдХे рд▓िрдП рдкिрдг्рдбрджाрди рдЬैрд╕े рдмреЬे-рдмреЬे рдЕрдиुрд╖्рдаाрди рд╣ोрддे рд╣ैं?
рдЙрдд्рддрд░ - рдкेрд╣рд╡ा рдоेрд▓ा рдоें
61. рдХैрдерд▓ рдХे рдлрд░рд▓ рдЧॉंрд╡ рдоें рдХिрд╕ рдоेрд▓े рдХा рдЖрдпोрдЬрди рд╣ोрддा рд╣ैं?
рдЙрдд्рддрд░ - рдлрд▓्рдЧु рдХा рдоेрд▓ा
62. рдиाрд░рдиौрд▓ рдоें рд╕्рдеिрдд рдЪाрдоुрдг्рдбा рджेрд╡ी рдХे рдоंрджिрд░ рдХा рдиिрд░्рдоाрдг рд╡ рдЬीрд░्рдгोрдж्рдзाрд░ рдХिрд╕рдиे рдХрд░рд╡ाрдпा рдеा ?
рдЙрдд्рддрд░ - рд░ाрдЬा рдиूрд░рдХрд░рдг рдиे
63. рджेрд╡ी рддाрд▓ाрдм рдХे рд╢िрд╡ рдорди्рджिрд░ рдХा рдиिрд░्рдоाрдг рдХिрд╕рдиे рдХрд░рд╡ाрдпा рдеा ?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╕рд░рджाрд░ рдоंрдЧрд▓ рд░рдШुрдиाрдердЬी рдиे
64. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рд╡рд╣ рдзाрд░्рдоिрдХ рд╕्рдеाрди рдЬрд╣ॉं рд╕ूрд░्рдп рдЧ्рд░рд╣рдг рдХे рдЕрд╡рд╕рд░ рдкрд░ рд▓ाрдЦों рдпाрдд्рд░ीं рд╕्рдиाрди рд╡ рдзрд░्рдоाрдиुрд╖्рдаाрди рдХрд░рдиे рдЖрддे рд╣ैं?
рдЙрдд्рддрд░ - рдХुрд░ुрдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдоें рд╕्рдеिрдд рдзाрд░्рдоिрдХ рд╕्рдеाрдиों рдкрд░
65. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рд▓ोрдХрдиृрдд्рдп рдХो рдЪॉंрджрдиी рд░ाрдд рдоें рдЦुрд▓े рдоैрджाрди рдХिрдпा рдХрд░рддे рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдзрдоाрд▓
66. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдзрдоाрд▓ рд▓ोрдХрдиृрдд्рдп рдХिрд╕ рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдоें рдХिрдпा рдЬाрддा рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЭрдЬ्рдЬрд░ рд╡ рдорд╣ेрди्рдж्рд░рдЧреЭ
67. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдоंрдЬीрд░ा рд▓ोрдХрдиृрдд्рдп рдХिрд╕ рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдоें рдХिрдпा рдЬाрддा рд╣ैं?
рдЙрдд्рддрд░ - рдоेрд╡ाрдд рдХ्рд╖ेрдд्рд░
68. рдиिрдо्рди рдоें рд╕े рдХौрди-рд╕ा рд▓ोрдХрдиृрдд्рдп рдмांрдЧрд░ рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдоें рдХिрдпा рдЬाрддा рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - рд▓ूрд░ рдиृрдд्рдп
69. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдХौрди-рд╕ा рд▓ोрдХрдиृрдд्рдп рдоुрдЦ्рдп рд░ूрдк рд╕े рд╢ाрджी рдХे рдЕрд╡рд╕рд░ों рдкрд░ рдХिрдпा рдЬाрддा рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдШोреЬा рдиृрдд्рдп
70. рдоिрд╣िрд░рднोрдЬ рдХे рд╕рдордп (рдиौрд╡ी рд╢рддाрдм्рджी) рдоें рдХौрдирд╕ा рдирдЧрд░ рдШोрдб़ों рдХे рд╡्рдпाрдкाрд░ рдХा рдк्рд░рдоुрдЦ рдХेंрдж्рд░ рдеा ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдкेрд╣ोрд╡ा
71. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХा рд╕рдмрд╕े рд▓рдо्рдмे рд╕рдордп рддрдХ рд░ाрдЬ्рдпрдкाрд▓ рдХौрди рд░рд╣ा рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╢्рд░ी рдмीрд░ेंрдж्рд░ рдиाрд░ाрдпрдг рдЪрдХ्рд░рд╡рд░्рддी
72. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдХोрдЯрд▓ा рдХी рдкрд╣ाрдб़िрдпाँ рдХрд╣ाँ рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдоेрд╡ाрдд рдоें
73. рдЗंрдбिрдпा рд╕्рдЯेрдЯ рдСрдл рдлॉрд░ेрд╕्рдЯृ рд░िрдкोрд░्рдЯ (рдПрдлрдПрд╕рдЖрдИ) 2013 рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░ рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рд╡рди рдЖрд╡рд░рдг рдХिрддрдиे рд╡рд░्рдЧ рдХिрд▓ोрдоीрдЯрд░ рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1586 рд╡рд░्рдЧ рдХिрд▓ोрдоीрдЯрд░।
74. рд╣рд░िрдпाрдгा рд░ाрдЬ्рдп рдХे рднौрдЧोрд▓िрдХ рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдХे рдХिрддрдиे рдк्рд░рддिрд╢рдд рдкрд░ рд╡рдиाрд╡рд░рдг рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - 3.59%
75. рдЧुрд░ु рдЬрдо्рдмेрд╢्рд╡рд░ рд╡िрд╢्рд╡рд╡िрдж्рдпाрд▓рдп рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рдоें рд╕्рдеाрдкिрдд рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╣िрд╕ाрд░ рдоें
76. рдЪौрдзрд░ी рджेрд╡ीрд▓ाрд▓ рд╡िрд╢्рд╡рд╡िрдж्рдпाрд▓рдп рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рдоें рд╕्рдеाрдкिрдд рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╕िрд░рд╕ा
77. рд╕ेрдг्рдЯ्рд░рд▓ рд╕ोрдпрд▓ рд╕ैрд▓ेрдиिрдЯी рд░िрд╕рд░्рдЪ рдЗंрд╕्рдЯीрдЯ्рдпूрдЯ (CSSRI) рдХी рд╕्рдеाрдкрдиा рдХिрд╕ рд╡рд░्рд╖ рдХी рдЧрдИ рдеी ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1969 рдоें
78. рд╕ेрдг्рдЯ्рд░рд▓ рд╕ोрдпрд▓ рд╕ैрд▓ेрдиिрдЯी рд░िрд╕рд░्рдЪ рдЗंрд╕्рдЯीрдЯ्рдпूрдЯ (CSSRI) рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рдоें рд╕्рдеिрдд рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдХрд░рдиाрд▓ рдоें
79. рдХिрд╕ рдХेрди्рдж्рд░рд╢ाрд╕िрдд рд░ाрдЬ्рдп рдХी рд╕ीрдоाрдУं рд╕े рд╣рд░िрдпाрдгा рд░ाрдЬ्рдп рдХी рд╕ीрдоा рд╕्рдкрд░्рд╢ рдХрд░рддी рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдирдИ рджिрд▓्рд▓ी
80. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХुрд░ुрдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдЬिрд▓े рдоें рдЬ्рдпोрддिрд╕рд░ рд╕рд░ोрд╡рд░ рддीрд░्рде рдХ्рдпों рдк्рд░рд╕िрдж्рдз рд╣ैं?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╢्рд░ीрдХृрд╖्рдг рдиे рдЕрд░्рдЬुрди рдХो рдЧीрддा рдХा рдЙрдкрджेрд╢ рджिрдпा рдеा
81. рдкрд▓рд╡рд▓ рдХा рдкुрд░ाрдиा рдиाрдо рдХ्рдпा рдеा?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЕрдкрд▓рд╡ा
82. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рд░ाрдЬ्рдп рд▓ोрдХ рд╕ेрд╡ा рдЖрдпोрдЧ рдХे рдЕрдз्рдпрдХ्рд╖ рдХी рдиिрдпुрдХ्рддि рдХोрди рдХрд░рддा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╣рд░िрдпाрдгा рдХा рд░ाрдЬ्рдпрдкाрд▓
 Post by Satish Mehuwala
83. рдЙрдд्рддрд░ рднाрд░рдд рдХे рдиंрджрди рд╡рди рдХे рдиाрдо рд╕े рд╣рд░िрдпाрдгा рдХा рдХोрдирд╕ा рдЧाрд░्рдбрди рд╡िрдЦ्рдпाрдд рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рдкिंрдЬौрд░ рдХा рдпाрджрд╡ेрди्рдж्рд░ рдЙрдж्рдпाрди
84. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рд╕рд░рдХाрд░ी рд╕्рдХूрд▓ों рдоें рдХोрдирд╕ी рдХрдХ्рд╖ाрдПं рд╢ुрд░ू рдХрд░рдиे рдХी рдпोрдЬрдиा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - LKG рдФрд░ UKG
85. рд╣िंрджी рдХे рдЙрдд्рдХृрд╖्рдЯ рдХрд╡ी рдЦुрд╢ीрд░ाрдо рд╢рд░्рдоा рдХी рдХृрддिрдпाँ рдХोрди_рдХोрди рд╕ी рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рдк्рд░ेрдоोрдкрд╣ाрд░, рд░рдг рдиिрдоंрдд्рд░рдг, рдпुрдж्рдз рдЪрд░िрдд
86. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдЙрдкोрд╖्рдг рдХрдЯिрдмंрдзीрдп рдкाрдИрди рд╡рди рдХोрди_рдХोрди рд╕े рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рдкाрдЗрди, рдЪीреЬ, рдЦैрд░, рдЕрдорд▓рддाрд╕, рдЬींрдЧрди, рдмिрдпुрд▓, рдХрдЪрдиाрд░
87. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рдоें рдХрдХрд░ोрдИ рд╕ूрдХ्рд╖्рдо_рдЬрд▓_рд╡िрдж्рдпुрдд рдкрд░िрдпोрдЬрдиा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╕ोрдиीрдкрдд рдоें
88. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдЕрди्рддрд░्рдЬाрддीрдп рд╡िрд╡ाрд╣ рдХрд░рдиे рдкрд░ рдк्рд░ोрдд्рд╕ाрд╣рди рд░ाрд╢ि рдХिрддрдиी рдХрд░ рдбी рдЧрдпी рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - 50000 рд░ुрдкрдП рд╕े рдмрдвाрдХрд░ 101000 рд░ुрдкрдП
89. рднिрд╡ाрдиी рдмॉрдХ्рд╕िंрдЧ рдХ्рд▓рдм рдХी рд╕्рдеाрдкрдиा рдХिрд╕рдиे рдХी рдеी?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЬрдЧрджीрд╢ рд╕िंрд╣ рдиे
90. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХुрд░ुрдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдЬिрд▓े рдоें рд╕्рдеिрдд рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╕рд░्рд╡ेрд╢्рд╡рд░ рдорд╣ाрджेрд╡ рдорди्рджिрд░
91. рдХुрд░ुрдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдХा рдк्рд░рд╕िрдж्рдз рд╕рд░्рд╡ेрд╢्рд╡рд░ рдорд╣ाрджेрд╡ рдорди्рджिрд░ рдХा рдиिрд░्рдоाрдг рдХिрд╕рдиे рдХрд░рд╡ाрдпा рдеा ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдмाрдмा рд╢्рд░рд╡рдг рдиाрде рдиे
92. рд╕्рдеाрдиेрд╢्рд╡рд░ рдорд╣ाрджेрд╡ рдорди्рджिрд░ рдХा рдиिрд░्рдоाрдг рдХिрд╕рдиे рдХрд░рд╡рдпा рдеा ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдкुрд╖्рдпрднूрддि рд░ाрдЬा рдж्рд╡ाрд░ा
93. рдЧुреЬрдЧॉंрд╡ рдоें “рдоाрддा рд╢ीрддрд▓ा рджेрд╡ी рдорди्рджिрд░ рдХा рдиिрд░्рдоाрдг рдХрдм рдХрд░рд╡ाрдпा рдеा ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1650 рдИ. рдоें
94. рдиिрдо्рди рдоें рд╕े рдХिрд╕ рд╕्рдеाрди рдкрд░ рдордиोрдХाрдордиा рдкूрд░ी рд╣ोрдиे рдкрд░ рдШреЬी рдЪреЬाрдИ рдЬाрддी рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдкीрд░ рдиौрдЧрдЬा рдХी рдордЬाрд░ рдкрд░
95. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХा рд╡рд╣ рд╢рд╣рд░ рдЬो рд╡िрд╢्рд╡ рдоाрдирдЪिрдд्рд░ рдоें рдзाрди рдХा рдХрдЯोрд░ा рд╡ рд╣рд░िрдпाрдгा рдХा рдкेрд░िрд╕ рдЙрдкрдиाрдоों рд╕े рдЬाрдиा рдЬाрддा рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдХрд░рдиाрд▓
96. рднрдХ्рдд рдХрд╡ि рд╕ूрд░рджाрд╕ рдХा рдЬрди्рдо рд╕ीрд╣ी рдЧॉंрд╡ рдоें рд╣ुрдЖ рдеा | рд╕ीрд╣ी рдЧॉंрд╡ рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рдоें рд╕्рдеिрдд рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдлрд░ीрджाрдмाрдж
97. рдЬाрдЧीрд░рджाрд░ рд╢ाрд╣рдХुрд▓ рдЦाрди рдиे рдЬрд▓рдорд╣рд▓ рдиाрдордХ рдРрддिрд╣ाрд╕िрдХ рд╕्рдоाрд░рдХ рдХा рдиिрд░्рдоाрдг рдХрд╣ॉं рдХрд░рд╡ाрдпा рдеा ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдиाрд░рдиौрд▓ рдоें
98. рд╣рд░िрдпाрдгा рдкрд░ рдХुрддрдмुрдж्рджीрди рдРрдмрдХ рдХा рдЕрдзिрдкрдд्рдп рдХрдм рд╣ुрдЖ ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1206 рдИ.
99. рд░рдЬिрдпा рдмेрдЧрдо рдХा рдХрдд्рд▓ рдХрд╣ाँ рд╣ुрдЖ ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдХैрдерд▓
100. рд░рдЬिрдпा рдмेрдЧрдо рдХा рдХрдд्рд▓ рдХрдм рд╣ुрдЖ ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1240 рдИ.
101.рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдмрд▓рдмрди рдХा рд░ाрдЬ्рдп рдХрдм рд╕े рдХрдм рддрдХ рд░рд╣ा ?  Post by Satish Mehuwala
рдЙрдд्рддрд░ - 1266 рд╕े 1287 рдИ.
102. рдЦрд▓्рдЬी рд╡ंрд╢ рдХा рдЖрдЧрдорди рдХрдм рд╣ुрдЖ ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1290 рдИ.
103.. рдЕрд▓ाрдЙрдж्рджीрди рдЦрд▓्рдЬी рдХा рд╢ाрд╕рдирдХाрд▓ рдХрдм рд╕े рдХрдм рддрдХ рд░рд╣ा ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1296 рд╕े 1316 рдИ.
104. рддैрдоूрд░ рдиे рдЖрдХ्рд░рдордг рдХрдм рдХिрдпा ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1398 рдИ.
105. рдкाрдиीрдкрдд рдХा рдкрд╣рд▓ा рдпुрдж्рдз рдХрдм рд╣ुрдЖ ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1526 рдИ
106. рдкाрдиीрдкрдд рдХा рдкрд╣рд▓ा рдпुрдж्рдз рдХिрд╕-рдХिрд╕ рдХे рдмीрдЪ рд╣ुрдЖ ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЗрдм्рд░ाрд╣िрдо рд▓ोрджी рдФрд░ рдмाрдмрд░ рдХे рдмीрдЪ(1526)
107. рдкाрдиीрдкрдд рдХे рдк्рд░рдердо рдпुрдж्рдз рдоें рдХिрд╕рдХी рд╡िрдЬрдп рд╣ुрдИ ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдмाрдмрд░
108. рдмाрдмрд░ рдХा рд╢ाрд╕рдирдХाрд▓ рдХрдм рд╕े рдХрдм рддрдХ рд░рд╣ा ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1526 рд╕े 1530 рдИ.
109. рдоोрд╣рди рд╕िंрд╣ рдоंрдвाрд░ рдиे рдмाрдмрд░ рдХे рдЦिрд▓ाрдл рд╡िрдж्рд░ोрд╣ рдХрдм рдХिрдпा ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1530 рдИ.
110. рд╣рд░िрдпाрдгा рд░ाрдЬ्рдп рдоें рдЯ्рд░ी рдХрд╡рд░ рдХिрддрдиे рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдкрд░ рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1282 рд╡рд░्рдЧ рдХिрд▓ोрдоीрдЯрд░
111.. рд╣рд░िрдпाрдгा рд░ाрдЬ्рдп рдХे рднौрдЧोрд▓िрдХ рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдХे рдХिрддрдиे рдк्рд░рддिрд╢рдд рдкрд░ рд╡ृрдХ्рд╖ рдЖрд╡рд░рдг рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - 2.90%
112. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рд╢рд╣рд░ рдоें рд╣ेрд░िрдЯेрдЬ рд╕्рдЯीрдо рд▓ोрдХोрдоोрдЯिрд╡ рдо्рдпूрдЬिрдпрдо рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рд░ेрд╡ाрдб़ी
113. рд╡िрд╢्рд╡ рдХा рд╕рдмрд╕े рдкुрд░ाрдиा рдЪाрд▓ू рд╣ाрд▓рдд рдоें рд░ेрд▓ рдЗंрдЬрди рдХौрдирд╕ा рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдлेрд░ी рдХ्рд╡ीрди
114. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдЧрдаिрдд рдЧौ-рд╕ेрд╡ा рдЖрдпोрдЧ рдХा рдЕрдз्рдпрдХ्рд╖ рдХिрд╕े рдиिрдпुрдХ्рдд рдХिрдпा рдЧрдпा рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдордиीрд░ाрдо рдоंрдЧрд▓ा
115. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдкाрдиीрдкрдд рдХा рддीрд╕рд░ा рдпुрдж्рдз рдХрдм рд╣ुрдЖ рдеा ? рдЬिрд╕рдоें рдорд░ाрдаाрдУं рдХी рдкрд░ाрдЬрдп рд╣ुрдИ рдеी ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1761 рдИ. рдоें
116. рдорд╣ाрд░ाрдЬा рд╣рд░्рд╖рд╡рд░्рдзрди рдиे рдЕрдкрдиी рд░ाрдЬрдзाрдиी рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рдирдЧрд░ рдХो рдмрдиाрдИ рдеी ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдеाрдиेрд╢्рд╡рд░
117. рдорд╣ाрд░ाрдЬा рд╣рд░्рд╖рд╡рд░्рдзрди рдиे рдЕрдкрдиी рд░ाрдЬрдзाрдиी рдеाрдиेрд╢्рд╡рд░ рдХрдм рдмрдиाрдИ ?
рдЙрдд्рддрд░ - 606.
118. рдорд╣ाрд░ाрдЬा рд╣рд░्рд╖рд╡рд░्рдзрди рдХा рд╢ाрд╣ी рдХрд╡ि рдХौрди рдеा ?
рдЙрдд्рддрд░- рдмाрдгрднрдЯ्рдЯ
119. рдорд╣ाрд░ाрдЬा рд╣рд░्рд╖рд╡рд░्рдзрди рдХी рдЖрдд्рдордХрдеा рдеी
рдЙрдд्рддрд░- рд╣рд░्рд╖рдЪрд░िрддрдо्.
120. рд╣рд░िрдпाрдгा рд░ाрдЬ्рдп рдХे рдХुрд░ुрдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдЬिрд▓े рдХे рдХिрд╕ рд╕्рдеाрди рдкрд░ рд╢्рд░ीрдХृрд╖्рдг рднрдЧрд╡ाрди рдиे рдЕрд░्рдЬुрди рдХो рдЧीрддा рдХा рдЙрдкрджेрд╢ рджिрдпा рдеा ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЬ्рдпोрддिрд╕рд░ рд╕рд░ोрд╡рд░
121. рдорд╣ाрднाрд░рдд рдХी рд░рдЪрдиा рдорд╣рд░्рд╖ि рд╡ेрджрд╡्рдпाрд╕ рдж्рд╡ाрд░ा рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рдирдЧрд░ рдоें рдХि рдеी ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдХुрд░ुрдХ्рд╖ेрдд्рд░
122. рд╕्рд╡рддंрдд्рд░рддा рд╕ेрдиाрдиी рд▓ाрд▓ा рд▓ाрдЬрдкрддрд░ाрдп рдиे рд╣рд░िрдпाрдгा рд░ाрдЬ्рдп рдХे рдХिрд╕ рд╕्рдеाрди рдХो рдЕрдкрдиा рд░ाрдЬрдиीрддिрдХ рдФрд░ рд╕ाрдоाрдЬिрдХ рдХाрд░्рдпрдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдмрдиाрдпा рдеा ?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╣िрд╕ाрд░
123. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рдоें рдиाрд╣рд░рд╕िंрд╣ рд╕्рдЯेрдбिрдпрдо (рдордпूрд░) рд╕्рдеिрдд рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдлрд░ीрджाрдмाрдж
124. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдкрд╣рд▓ी рдмाрд░ рд░ाрд╖्рдЯ्рд░рдкрддि рд╢ाрд╕рди рдХрдм рд▓рдЧाрдпा рдЧрдпा рдеा?
рдЙрдд्рддрд░ - 1967 рдоें
125. рд╕्рд╡рддंрдд्рд░рддा рд╕ेрдиाрдиी рд▓ाрд▓ा рд▓ाрдЬрдкрддрд░ाрдп рдиे рд╣рд░िрдпाрдгा рд░ाрдЬ्рдп рдХे рдХिрд╕ рд╕्рдеाрди рдХो рдЕрдкрдиा рд░ाрдЬрдиीрддिрдХ рдФрд░ рд╕ाрдоाрдЬिрдХ рдХाрд░्рдпрдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдмрдиाрдпा рдеा ?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╣िрд╕ाрд░
126. рдорд╣ाрднाрд░рдд рдХी рд░рдЪрдиा рдорд╣рд░्рд╖ि рд╡ेрджрд╡्рдпाрд╕ рдж्рд╡ाрд░ा рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рдирдЧрд░ рдоें рдХी рдеी ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдХुрд░ुрдХ्рд╖ेрдд्рд░
127. рдЧुрдбрдЧाँрд╡ рдоें рдоाрд░ुрддि рдЙрдж्рдпोрдЧ рдХी рд╕्рдеाрдкрдиा рдХिрд╕ рд╡рд░्рд╖ рд╣ुрдИ ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1983
128. рдкрдг्рдбिрдд рд╢्рд░ीрд░ाрдо рд╢рд░्рдоा рдХा рдЬрди्рдо рдХрд╣ॉं рдкрд░ рд╣ुрдЖ рдеा ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЭрдЬ्рдЬрд░ рдоें
129. 1 рдЬुрд▓ाрдИ, 1961 рдоें рдХрд▓्рдкрдиा рдЪाрд╡рд▓ा рдХा рди्рдо рдХрд╣ॉं рдкрд░ рд╣ुрдЖ рдеा ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдХрд░рдиाрд▓
130. рдкं. рджीрдирджрдпाрд▓ рд╢рд░्рдоा рдХा рдЬрди्рдо рдХрд╣ॉं рд╣ुрдЖ рдеा ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЭрдЬ्рдЬрд░
131. рдХिрд╕ рд╡्рдпрдХ्рддि рдХो рдЧ्рд░ैрдг्рдб рдУрд▓्рдб рдоैрди рдСрдл рдкंрдЬाрдм рдХрд╣ॉं рдЬाрддा рдеा ?
рдЙрдд्рддрд░ - рд░ाрдпрдмрд╣ाрджुрд░ рд▓ाрд▓ा рдоुрд░рд▓ीрдзрд░
132. рдХुрд░ुрдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдоे рдк्рд░рд╕िрдж्рдз рд╕рд░्рд╡ेрд╢्рд╡рд░ рдорд╣ाрджेрд╡ рдорди्рджिрд░ рдХा рдиिрд░्рдоाрдг рдХिрд╕рдиे рдХрд░рд╡ाрдпा рдеा ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдмाрдмा рд╢्рд░рд╡рдгрдиाрде
133. рднीрдо рд╕्рдЯेрдбिрдпрдо рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рдоें рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рднिрд╡ाрдиी рдоें
134. рдЕрдо्рдмाрд▓ा рдоें рдЪрдиेрдЯी рдХा рд╕्рддूрдк рдХिрд╕рдиे рдмрдирд╡ाрдпा?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЕрд╢ोрдХ рдиे
135. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдЪрд░्рдЪिрдд KMP рдХा рдкूрд░ा рдиाрдо рдХ्рдпा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рдХुंрдбрд▓ी рдоाрдиेрд╕рд░ рдкрд▓рд╡рд▓ рдПрдХ्рд╕рдк्рд░ेрд╕рд╡े ((Kundali Maneshar Palwal Express way))
136. рдХрд░рдиाрд▓ рдХे рдХुंрдЬрдкुрд░ा рдХी рд╕्рдеाрдкрдиा рдХिрд╕рдиे рдХी рдеी?
рдЙрдд्рддрд░ - рдкрдаाрди рд╢ाрд╕рдХ рдоिрдЬाрд╡рдд рдЦाрди рдиे
137. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХा рдПрдХрдоाрдд्рд░ рджूрд░рджрд░्рд╢рди рдХेंрдж्рд░ рдХोрдирд╕ा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╣िрд╕ाрд░ рджूрд░рджрд░्рд╢рди
138. рдЧुрд▓рдЬाрд░ी рд▓ाрд▓ рдиंрджा рд╕्рдоाрд░рдХ рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рдоें рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рдХुрд░ुрдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдоें
139. рдХрд▓ेрд╕рд░ рд╡рди्рдп рдЬीрд╡ рдЕрднрдпाрд░рдг्рдп рдХрд╣ाँ рд╕्рдеिрдд рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдпрдоुрдиाрдирдЧрд░।
140. рдмीрд░ рд╢िрдХाрд░рдЧाрд╣ рд╡рди्рдп рдЬीрд╡ рдЕрднрдпाрд░рдг्рдп рдХрд╣ाँ рд╕्рдеिрдд рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдкंрдЪрдХुрд▓ा।
141. рдЫिрд▓рдЫिрд▓ा рд╡рди्рдп рдЬीрд╡ рдЕрднрдпाрд░рдг्рдп рдХрд╣ाँ рд╕्рдеिрдд рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдХुрд░ुрдХ्рд╖ेрдд्рд░।
142. рдиाрд╣рдб рд╡рди्рдп рдЬीрд╡рди рдЕрднрдпाрд░рдг्рдп рдХрд╣ाँ рд╕्рдеिрдд рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рд░ेрд╡ाрдб़ी।
143. рдЕрдмूрдмрд╢рд╣рд░ рд╡рди्рдп рдЬीрд╡ рдЕрднрдпाрд░рдг्рдп рдХрд╣ाँ рд╕्рдеिрдд рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╕िрд░рд╕ा।
144. рднिंрдбाрд╡ाрд╕ рд╡рди्рдп рдЬीрд╡ рдЕрднрдпाрд░рдг्рдп рдХрд╣ाँ рд╕्рдеिрдд рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЭрдЬ्рдЬрд░।
145. рдЦрдкрд░рд╡ाрд╕ рд╡рди्рдп рдЬीрд╡ рдЕрднрдпाрд░рдг्рдп рдХрд╣ाँ рд╕्рдеिрдд рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЭрдЬ्рдЬрд░।
146. рдЦौрд▓ рд╣ी-рд░ाрдЗрддाрди рд╡рди्рдпрдЬीрд╡ рдЕрднрдпाрд░рдг्рдп рдХрд╣ाँ рд╕्рдеिрдд рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдкंрдЪрдХुрд▓ा।
147. рд╕рд░рд╕्рд╡рддी рд╡рди्рдп рдЕрдн्рдпाрд░рдг्рдп рдХрд╣ाँ рд╕्рдеिрдд рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЬिрд▓ा рдХैрдерд▓।
148. рдмीрд╣реЬ рдмреЬा рдмрди рд╡рди्рдп рдЕрдн्рдпाрд░рдг्рдп рдЬिрд▓ा рдХрд╣ाँ рд╕्рдеिрдд рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЬींрдж।
149. рд╣िрд░рдг рдкाрд░्рдХ рдХрд╣ाँ рд╕्рдеिрдд рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ -  рд╣िрд╕ाрд░।
150. рдоिрдиी рдЪिрдб़िрдпाрдШрд░ рдХрд╣ाँ рд╕्рдеिрдд рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рднिрд╡ाрдиी, рдкिрдкрд▓ी।
151. рдЪिंрдХाрд░ा рдк्рд░рдЬрдирди рдХेंрдж्рд░ рдХрд╣ाँ рд╕्рдеिрдд рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдХैрд░ू ।
152. рдордЧрд░рдордЪ्рдЫ рдк्рд░рдЬрдирди рдХेंрдж्рд░ рдХрд╣ाँ рд╕्рдеिрдд рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рднौрд░ рд╕ैрджां (рдХुрд░ुрдХ्рд╖ेрдд्рд░)
153. рдЧिрдж्рдз рд╕ंрд░рдХ्рд╖рдг рдПрд╡ं рдк्рд░рдЬрдирди рдХेंрдж्рд░ рдХрд╣ाँ рд╕्рдеिрдд рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдкिंрдЬौрд░।
154. рддीрддрд░ рдк्рд░рдЬрдирди рдХेंрдж्рд░ рдХрд╣ाँ рд╕्рдеिрдд рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдоोрд░рдиी
155. рдоोрд░ рдФрд░ рдЪिंрдХाрд░ा рдк्рд░рдЬрдирди рдХेंрдж्рд░ рдХрд╣ाँ рд╕्рдеिрдд рд╣ै ?
рдЭाрдмुрдЖ।
156. рд░ाрдЬ्рдп рдоें рд╕рдмрд╕े рдкुрд░ाрдиी рд╣рд╡ेрд▓ी рдХрд╣ाँ рд╕्рдеिрдд рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдлрддेрд╣ाрдмाрдж।
157. рд╣рд░िрдпाрдгा рд░ाрдЬ्рдп рдХे рдк्рд░рд╕िрдж्рдз рдЧाрдпрдХ ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдХрд▓्рд▓рди рдЦां, рд╣ोрдж्рджू рдЦां, рд╣ाрдлिрдЬ рдЦां, рдЕрдЪрдкрд▓, рдЬोрд╣рд░ाрдмाрдИ рд╡ рдкंрдбिрдд рдЬрд╕рд░ाрдЬ
158. рд╣рд░िрдпाрдгा рдк्рд░рджेрд╢  рдоें рдХिрддрдиे рдкрд░्рдпрдЯрди рдкрд░िрд╕рд░ рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ -  43
159. рдХिрди рдлिрд▓्рдо рд╕्рдЯाрд░ों рдХा рд╕ंрдмंрдз рд╣рд░िрдпाрдгा рд╕े рд╣ै।
рдЙрдд्рддрд░ - рд╕ुрдиीрд▓ рджрдд्рдд, рдордиोрдЬ рдХुрдоाрд░, рд╕рддीрд╢ рдХौрд╢िрдХ, рд╕ोрдиू рдиिрдЧрдо, рдкूрдЬा рдмрдд्рд░ा, рдЬूрд╣ी рдЪाрд╡рд▓ा, рд░рдгрджीрдк рд╣ुрдб्рдбा
160. рд╣рд░िрдпाрдгा рд╕िрдиेрдоा рдХी рдк्рд░рдердо рдлिрд▓्рдо рдХрдм рдЬाрд░ी рд╣ुрдИ рдеी।  Post by Satish Mehuwala
 рдЙрдд्рддрд░ - 1970 рдоें рд╣рд░рдлूрд▓ рд╕िंрд╣ рдЬाрдЯ рдЬुрд▓ाрдгी।
161. рд╣рд░िрдпाрдгा рд░ाрдЬ्рдп рдХे рдк्рд░рд╕िрдж्рдз рд╕ाрд╣िрдд्рдпрдХाрд░ ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЧुрд░ु рдЧोрд░рдЦрдиाрде, рд░ाрдЬाрд░ाрдо рд╢ाрд╕्рдд्рд░ी, рд╕ंрдд рдиिрдд्рдпाрдиंрдж, рдЬैрддрд░ाрдо्рд░, рд╣рд░िрджाрд╕ ।
162. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें 600 MW рдХा рджीрдирдмंрдзु рдЫोрдЯूрд░ाрдо рдерд░्рдорд▓ рдкॉрд╡рд░ рд╕्рдЯेрд╢рди рдХрд╣ाँ рдкрд░ рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рдпрдоुрдиाрдирдЧрд░ рдоें
163. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рд╕рдмрд╕े рдЕрдзिрдХ рдмाрд░ рдоुрдЦ्рдпрдоंрдд्рд░ी рдХोрди рд░рд╣े рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рдУрдордк्рд░рдХाрд╢ рдЪौрдЯाрд▓ा, 5 рдмाрд░
164. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рд╕рдмрд╕े рди्рдпूрдирддрдо рд╕рдордп рдХे рд▓िрдП
рдоुрдЦ्рдпрдоंрдд्рд░ी рдХौрди рд░рд╣ा ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдУрдордк्рд░рдХाрд╢ рдЪौрдЯाрд▓ा ( 5 Days)
165. рдХ्рд╖ेрдд्рд░рдлрд▓ рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░ рд╣рд░िрдпाрдгा рдХा рдХौрдирд╕ा рдЬिрд▓ा рд╕рдмрд╕े рдмреЬा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╣िрд╕ाрд░
166. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рдоें рдХॉрдкрд░ рдЕрдзिрдХрддा рдоें рдоिрд▓рддा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рд░ेрд╡ाреЬी рдоें
167. рдорд╣ाрд░ाрдЬा рдЕрдЧ्рд░рд╕ेрди рдиे рд╕िрд░рд╕ा рдоें рдХिрд╕рдХो рджो рдмाрд░ рд╣рд░ाрдпा рдеा?
рдЙрдд्рддрд░ - рдоोрд╣рдо्рдордж рдЧोрд░ी рдХो
168. 10 рдЕрдк्рд░ैрд▓ 1919 рдХो рдЧाँрдзी рдЬी рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдХрд╣ां рд╕े рдЧिрд░рдл्рддाрд░ рд╣ुрдП?
рдЙрдд्рддрд░ - рдкрд▓рд╡рд▓ рд╕े
169. рдЧुрдбрдЧाँрд╡ा рдирд╣рд░ рдХрд╣ाँ рд╕े рдиिрдХाрд▓ी рдЧрдпी рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рджिрд▓्рд▓ी рдХे рдУрдЦрд▓ा рд╕े
170. 2011 рдХी рдЬрдирдЧрдгрдиा рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░ рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдорд╣िрд▓ा рд╕ाрдХ्рд╖рд░рддा рджрд░ рдХिрддрдиी рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - 65.94%
171. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рд╡िрдХाрд╕ рдпाрджрд╡ рдХिрд╕ рдЦेрд▓ рд╕े рд╕рдо्рдмंрдзिрдд рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рдмॉрдХ्рд╕िंрдЧ рд╕े
172. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рдирдЧрд░ рдоें 1591 рдИ. рдоें рд╢ाрд╣ рдХुрд▓ी рдЦाрди рдж्рд╡ाрд░ा рдмрдиाрдпा рдЧрдпा рдЬрд▓рдорд╣рд▓ рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдиाрд░рдиौрд▓
173. рдЫрдб़ी рдиृрдд्рдп рдкुрд░ुрд╖ों рдж्рд╡ाрд░ा рдХрдм рдХिрдпा рдЬाрддा рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЧोрдЧा рдирд╡рдоीं
174. рдЕрдо्рдмाрд▓ा рдоें рд╕ैрдиिрдХ рдЫाрд╡рдиी рдЕंрдЧ्рд░ेрдЬों рдиे рдХрдм рдмрдиाрдИ ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1843 рдоें
175. рд╣рд░िрдпाрдгा рд░ाрдЬ्рдп рдХा рд╕рд░्рд╡ोрдЪ्рдЪ рдЦेрд▓ рдкुрд░рд╕्рдХाрд░ рдХौрдирд╕ा рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рднीрдо рдкुрд░рд╕्рдХाрд░
176. рднीрдо рдкुрд░рд╕्рдХाрд░ рдХे рдЕंрддрд░्рдЧрдд рдХिрддрдиी рд░ाрд╢ि рдк्рд░рджाрди рдХी рдЬाрддी рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - 5 рд▓ाрдЦ рд░ुрдкрдП
177. рдоिрдиी рдХ्рдпूрдмा рдХे рдиाрдо рд╕े рд╣рд░िрдпाрдгा рдХा рдХौрдирд╕ा рдЬिрд▓ा рдк्рд░рд╕िрдж्рдз рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рднिрд╡ाрдиी
178. рджेрд╢ рдХा рдкрд╣рд▓ा рдХृрдд्рд░िрдо рд░рдмрдб़ рд╕ंрдпंрдд्рд░ рдХрд╣ाँ рд╕्рдеाрдкिрдд рдХिрдпा рдЧрдпा рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдкाрдиीрдкрдд(рд╣рд░िрдпाрдгा)
179. рдЬрдоींрджाрд░ рд▓ीрдЧ рдХी рд╕्рдеाрдкрдиा рдХिрд╕рдиे рдХी рдеी ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЪौрдзрд░ी рдЫोрдЯू рд░ाрдо
180. рдХुंрдбрд▓ी-рдоाрдиेрд╕рд░-рдкрд▓рд╡рд▓ рдПрдХ्рд╕рдк्рд░ेрд╕ рд╡े рдХी рдХुрд▓ рд▓рдо्рдмाрдИ рдХिрддрдиे рдХिрд▓ोрдоीрдЯрд░ рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - 135.6 рдХिрд▓ोрдоीрдЯрд░
181. рд╕рди 2008 рдоें рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рд╕ैрдиिрдХ рд╕्рдХूрд▓ рдХрд╣ाँ рдЦोрд▓ा рдЧрдпा ?
рдЙрдд्рддрд░ - рд░ेрд╡ाрдб़ी
182. рдХुंрдЬрдкुрд░ा (рдХрд░рдиाрд▓) рдоें рд╕ैрдиिрдХ рд╕्рдХूрд▓ рдХिрд╕ рд╡рд░्рд╖ рдмрдиा ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1961 рдоें
183. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХा рдмाрдЧрд╡ाрдиी рд╡िрд╢्рд╡рд╡िрдж्рдпाрд▓рдп рдХрд╣ाँ рдмрдиेрдЧा ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдХрд░рдиाрд▓
184. рдЧोрд░рдЦрдкुрд░ (рдлрддेрд╣ाрдмाрдж) рдкрд░рдоाрдгु рдмिрдЬрд▓ी рд╕ंрдпंрдд्рд░ рдХी рдХुрд▓ рд╡िрдж्рдпुрдд् рдЙрдд्рдкाрджрди рдХ्рд╖рдорддा рдХिрддрдиी рд╣ोрдЧी ?
рдЙрдд्рддрд░ - 2800 рдоेрдЧाрд╡ाрдЯ (700 рдоेрдЧाрд╡ाрдЯ рдХी 4 рдЗрдХाрдЗрдпाँ)
185. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдкрд░рдоाрдгु рд╡िрд╢्рд╡рд╡िрдж्рдпाрд▓рдп рдХрд╣ाँ рдмрдиाрдпा рдЬाрдиा рдк्рд░рд╕्рддाрд╡िрдд рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЬрд╕ौрд░рдЦेрдб़ी (рдЭрдЬ्рдЬрд░)
186. рд░ाрдЬ्рдпрдкाрд▓ рдмрдирдиे рд╡ाрд▓ी рд╣рд░िрдпाрдгा рдХी рдкрд╣рд▓ी рдорд╣िрд▓ा рдХौрди рдеी ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЪрди्рдж्рд░ाрд╡рддी
187. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдПрдХрдоाрдд्рд░ рдкрд░рдорд╡ीрд░ рдЪрдХ्рд░ рд╡िрдЬेрддा рдХौрди рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдоेрдЬрд░ рд╣ोрд╢िрдпाрд░ рд╕िंрд╣
188. рд╣ाрд▓ рд╣ी рдоें рд╣рд░िрдпाрдгा рдкрд░्рдпрдЯрди рдХा рдм्рд░ांрдб рдПрдо्рдмेрд╕рдбрд░ рдХिрд╕े рдмрдиाрдпा рдЧрдпा рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдзрд░्рдоेрди्рдж्рд░ рдФрд░ рд╣ेрдоा рдоाрд▓िрдиी
189. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рдоें рдХेрд╡рд▓ 2 рд╡िрдзाрдирд╕рднा рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдкंрдЪрдХुрд▓ा
190. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рдоें рд╕рд░्рд╡ाрдзिрдХ 7 рд╡िрдзाрдирд╕рднा рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╣िрд╕ाрд░
191. рдлрддेрд╣ाрдмाрдж рд╢рд╣рд░ 1352 рдоें рдХिрд╕рдиे рдмрд╕ाрдпा рдеा ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдлिрд░ोрдЬрд╢ाрд╣ рддुрдЧрд▓рдХ
192. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдХिрд╕ рд╕्рдеाрди рдкрд░ рдк्рд░рддिрд╡рд░्рд╖ рдЖрдо рдЙрдд्рд╕рд╡ рдордиाрдпा рдЬाрддा рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдпाрджрд╡ेрди्рдж्рд░ рдЙрдж्рдпाрди рдкिंрдЬौрд░
193. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рдоें рд╕рд░्рд╡ाрдзिрдХ рд╡рди рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдпрдоुрдиाрдирдЧрд░
194. рдЕрдо्рдмाрд▓ा рдоें рд╕ैрдиिрдХ рдЫाрд╡рдиी рдЕंрдЧ्рд░ेрдЬों рдиे рдХрдм рдмрдиाрдИ ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1843 рдоें
195. рд╕ीрд╣ी (рдлрд░ीрджाрдмाрдж) рдоें рдЬрди्рдоें рд╕ूрд░рджाрд╕ рдХिрд╕ рдоुрдЧ़рд▓ рд╢ाрд╕рдХ рдХे рд╕рдордХाрд▓ीрди рдеे ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЕрдХрдмрд░
196. рдзрдорддाрди рд╕ाрд╣िрдм рдЧुрд░ुрдж्рд╡ाрд░ा рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рдоें рд╕्рдеिрдд рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЬींрдж
197.рдк्рд░рдзाрдирдоंрдд्рд░ी рдирд░ेрди्рдж्рд░ рдоोрджी рдиे 22 рдЬрдирд╡рд░ी 2015 рдХो рдмेрдЯी рдмрдЪाрдУ рдмेрдЯी рдкрдвाрдУ рдХाрд░्рдпрдХ्рд░рдо рдХी рд╢ुрд░ुрдЖрдд рдХрд╣ाँ рдХी ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдкाрдиीрдкрдд
198. рд╣рд░िрдпाрдгा рд░ाрдЬ्рдп рдХा рд╡рди рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдХिрддрдиा рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1560 рд╡рд░्рдЧ рдХिрдоी
199.рдХौрди-рд╕ी рдирджी рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рд╢िрд╡ाрд▓िрдХ рдХे рдкрд╣ाреЬी рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рд╕े рдиिрдХрд▓рддी рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдШрдЧ्рдШрд░, рдоाрд░рдХрдг्рдбा, рд╕рд░рд╕्рд╡рддी
200. рд░ाрдЬ्рдп рдоें рд╢िрд╡ाрд▓िрдХ рдкрд╣ाреЬिрдпों рдХी рдКंрдЪाрдИ рдХिрддрдиी рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - 900 рдоीрдЯрд░ рд╕े 2300 рдоीрдЯрд░ рддрдХ
201. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдоें рд╢िрд╡ाрд▓िрдХ рдкрд░्рд╡рдд рд╢्рд░ेрдгिрдпॉं рд╕्рдеिрдд рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЙрдд्рддрд░ -рдкूрд░्рд╡ी рдоें
202. рд╕िंрдзु рд╕рдн्рдпрддा рдХे рдк्рд░рд╕िрдж्рдз рд╕्рдерд▓ рдоीрдд्рддाрдерд▓ рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдХрд╣ॉं рд╕्рдеिрдд рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - рднिрд╡ाрдиी
203. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдоंрдЬी рд╕ाрд╣िрдм рдХा рдЧुрд░ुрдж्рд╡ाрд░ा рдХрд╣ॉं рд╕्рдеिрдд рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдХैрдерд▓
204. рдХौрд░рд╡ों рдФрд░ рдкांрдбрд╡ों рдХी рдпुрдж्рдз рднूрдоि рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдХрд╣ॉं рдкрд░ рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдХुрд░ुрдХ्рд╖ेрдд्рд░
205. рд╣рд░िрдпाрдгा рд░ाрдЬ्рдп рдкрд░ рдЪौрд╣ाрди рд╢ाрд╕рдХ рдЕрд░्рдгोрд░ाрдЬा рдиे рдХрдм рдЖрдХ्рд░рдордг рдХिрдпा рдеा ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1131 рдИ рдоें
206. рдеाрдиेрд╢्рд╡рд░ рдкрд░ рдорд╣рдоूрдж рдЧрдЬрдирд╡ी рдиे рдХрдм рдЖрдХ्рд░рдордг рдХिрдпा рдеा ?  Post by Satish Mehuwala
рдЙрдд्рддрд░ - 1014 рдИ.
207. рд╕ूрд░рдЬрдХुंрдб рдХ्рд░ाрдл्рдЯ рдоेрд▓ा рдХिрд╕ рд╡рд░्рд╖ рд╢ुрд░ू рд╣ुрдЖ рдеा?
рдЙрдд्рддрд░ – 1986 рдоें
208. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХी рд▓рдЧрднрдЧ рдХिрддрдиी рднूрдоि рдХृрд╖ि рдХे рд▓िрдП рдЙрдкрдпुрдХ्рдд рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - 36,89,000 рд╣ेрдХ्рдЯेрдпрд░
209. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХी рджрд╢рдХीрдп рд╡ृрдзि рджрд░ рдХिрддрдиी рд░рд╣ी рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - 19.90%
210. рдкंрдбिрдд рдЬрд╕рд░ाрдЬ рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рд╕े рд╕рдо्рдмंрдзिрдд рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╣िрд╕ाрд░ рд╕े
211. рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рдХा рдоुрдЦ्рдпाрд▓рдп рдХिрд╕ी рджुрд╕рд░े рд╢рд╣рд░ рдоें рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рдорд╣ेंрдж्рд░рдЧреЭ рдХा рдиाрд░рдиौрд▓ рдоें
212. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХा рдХोрдирд╕ा рдЧाँрд╡ рдк्рд░рдердо CFL рдЧाँрд╡ рдмрдиा?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЧुрд░ुрдЧ्рд░ाрдо рдХा рдмिрдиोрд▓ा рдЧाँрд╡
213. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдкрд╣рд▓े рдПрдб्рд╡ोрдХेрдЯ рдЬрдирд░рд▓ рдХोрди рдеे?
рдЙрдд्рддрд░ - рдмाрдмू рдЖрдиंрджрд╕्рд╡рд░ूрдк
214. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рд░ेрд▓рдоाрд░्рдЧ рдХो рдРрддिрд╣ाрд╕िрдХ рдзрд░ोрд╣рд░ рдХा рджрд░्рдЬा рдк्рд░ाрдк्рдд рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рдХाрд▓рдХा рд░ेрд▓рдоाрд░्рдЧ рдХो
215. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХी рд╕рдмрд╕े рдк्рд░ाрдЪीрди рдирд╣рд░ рдХोрдирд╕ी рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рдкрд╢्рдЪिрдоी рдпрдоुрдиा рдирд╣рд░
216. NCR рдХे рдЕंрддрд░्рдЧрдд рд╣рд░िрдпाрдгा рдХा рд▓рдЧрднрдЧ рдХिрддрдиे рдк्рд░рддिрд╢рдд рдХ्рд╖ेрдд्рд░рдлрд▓ рдЖрддा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рд▓рдЧрднрдЧ 57%
217. рджрдХ्рд╖िрдг рд╣рд░िрдпाрдгा рдХी рдк्рд░рдоुрдЦ рдирджी рдХोрдирд╕ी рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╕ाрд╣िрдмी рдирджी
218. рдЬрдм рд╣рд░िрдпाрдгा рд░ाрдЬ्рдп рдХा рдЧрдарди рд╣ुрдЖ рддрдм рд╡िрдзाрдирд╕рднा рдХी рдХिрддрдиी рд╕ीрдЯें рдеीं ?
рдЙрдд्рддрд░ - 54 рд╕ीрдЯें
218. рд╣рд░िрдпाрдгा рд╡िрдзाрдирд╕рднा рдоें 90 рд╕ीрдЯें рдХिрд╕ рд╡рд░्рд╖ рдХी рдЧрдпी ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1977
219. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рд▓ोрдХрд╕рднा рдХी рдХिрддрдиी рд╕ीрдЯें рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - 10
220. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рд░ाрдЬ्рдп рд╕рднा рдХी рдХिрддрдиी рд╕ीрдЯें рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - 5
221. рд╣рд░िрдпाрдгा рд╡िрдзाрдирд╕рднा рдоें рдЕрдиुрд╕ूрдЪिрдд рдЬाрддि рдХे рд▓िрдП рдХिрддрдиी рд╕ीрдЯें рдЖрд░рдХ्рд╖िрдд рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - 17
222. рднूрддेрд╢्рд╡рд░ рдоंрджिрд░ рдХрд╣ाँ рд╕्рдеिрдд рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЧुрдбрдЧाँрд╡
223. рднीрдоा рджेрд╡ी рдоंрджिрд░ рдХрд╣ाँ рд╕्рдеिрдд рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдкिंрдЬौрд░ (рдкंрдЪрдХुрд▓ा)
224. рдЙрдд्рддрд░ рднाрд░рдд рдХा рдЦрдЬुрд░ाрд╣ो рдХौрдирд╕ा рдоंрджिрд░ рдХрд╣рд▓ाрддा рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рднीрдоा рджेрд╡ी рдоंрджिрд░ рдкिंрдЬौрд░
225. рднрдЧрд╡ाрди рд╢्рд░ी рдХृрд╖्рдг рдиे рдЧीрддा рдХा рдЙрдкрджेрд╢ рдХिрд╕ рд╡ृрдХ्рд╖ рдХे рдиीрдЪे рджिрдпा рдеा ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдмрд░рдЧрдж
226. рдХрдкाрд▓ рдоोрдЪрди рддीрд░्рде рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рдоें рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЕрдо्рдмाрд▓ा
227. рдоाрддा рдордирд╕ा рджेрд╡ी рдоंрджिрд░ рдХрд╣ाँ рд╕्рдеिрдд рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдкंрдЪрдХुрд▓ा
228. рд╕ंрд╣िрдд рд╕рд░ोрд╡рд░ рдХрд╣ाँ рд╕्рдеिрдд рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдеाрдиेрд╢्рд╡рд░
229. рд╢рд╣ीрдж рд╣рд╕рди рдЦाрди рдоेрд╡ाрддी рдоेрдбिрдХрд▓ рдХॉрд▓ेрдЬ рдХрд╣ाँ рд╕्рдеिрдд рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдирд▓्рд╣рдб़ (рдоेрд╡ाрдд)
230. рдоाрдзोрдЧрдв़ рдХा рдХिрд▓ा рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рдоें рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдорд╣ेंрдж्рд░рдЧрдв़
231. рдкंрдЪрд╡рдЯी рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рдоें рд╕्рдеिрдд рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдкрд▓рд╡рд▓
232. рднाрд░рдд рд╕рд░рдХाрд░ рдиे рднाрд╖ाрдИ рдФрд░ рд╕ंрд╕्рдХृрддी рдХे рдЖрдзाрд░ рдкрд░ рд░ाрдЬ्рдпों рдХे рдкुрдирд░्рдЧрдарди рдХे рд▓िрдП рдХौрди рд╕ा рдЖрдпोрдЧ рдмрдиाрдпा? ?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╕ैрдпрдж рдлреЫрд▓ рдЕрд▓ी рдЖрдпोрдЧ
233. рд╣рд░िрдпाрдгा рд░ाрдЬ्рдп рдХी рд╕ीрдоां рдХिрддрдиे рд░ाрдЬ्рдпों рд╕े рд▓рдЧрддी рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдкॉंрдЪ
234.  рд╣рд░िрдпाрдгा рд░ाрдЬ्рдп рдоें рдмिрд░рд▓ा рдорди्рджिрд░ рд╕्рдеिрдд рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдХुрд░ुрдХ्рд╖ेрдд्рд░
235. рдкंрдЬाрдм рдЙрдЪ्рдЪ рди्рдпाрдпाрд▓рдп рд▓ाрд╣ौрд░ рдХे рдкрд╣рд▓े рднाрд░рддीрдп рдоुрдЦ्рдп рди्рдпाрдпाрдзीрд╢ рд╕рд░ рд╢ाрджीрд▓ाрд▓ рдХрд╣ाँ рдХे рд░рд╣рдиे рд╡ाрд▓े рдеे?
рдЙрдд्рддрд░ – рд░ेрд╡ाрдб़ी
236. рдмाрдмрд░ рдХा рдХाрд▓ рдоें рд╣рд░िрдпाрдгा рдХिрди рдХिрди рд╕рд░рдХाрд░ों рдоें рдмрдирддा рд╣ुрдЖ рдеा?
рдЙрдд्рддрд░ - рджिрд▓्рд▓ी, рдоेрд╡ाрдд, рд╣िрд╕ाрд░ рдФрд░ рд╕рд░рд╣िंрдж
237. рдЪैंрдкिрдпрди рдПрд╡ं рд╕ेрда рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░ рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдХिрддрдиे рдк्рд░рдХाрд░ рдХे рд╡рди рдкाрдпे рдЬाрддे рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рдкांрдЪ рдк्рд░рдХाрд░ рдХे рд╡рди
238. рд▓ोрдХ рд╡ाрдж्рдп рдХा рддुрдо्рдмा рдпрди्рдд्рд░ рдХ्рдпा рд╣ोрддा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рдпрд╣ рддाрд░ рд╕े рдЬुрдбा рд╣ोрддा рд╣ै рдФрд░ рдмрдЬрдиे рдХे рд▓िрдП рд▓рдХреЬी рдХे рдЧुрдЯрдХे рдХा рдк्рд░рдпोрдЧ рд╣ोрддा рд╣ै
239. рднाрд░рдд рдХे рдХिрд╕ рд░ाрд╖्рдЯ्рд░рдкрддि рдиे рдХुрд░ुрдХ्рд╖ेрдд्рд░ рд╡िрд╢्рд╡рд╡िрдж्рдпाрд▓рдп рдХी рдиीрд╡ рд░рдЦी рдеी?
рдЙрдд्рддрд░ - рдбॉ. рд░ाрдЬेрди्рдж्рд░ рдк्рд░рд╕ाрдж рдиे
240. рдЕрднिрдиेрдд्рд░ी рдорд▓्рд▓िрдХा рд╢ेрд░ाрд╡рдд рдХा рдмрдЪрдкрди рдХा рдХ्рдпा рдиाрдо рдеा?
рдЙрдд्рддрд░ - рд░ीрдоा рд▓ाрдо्рдмा
241. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХी рдХिрддрдиे рдк्рд░рддिрд╢рдд рднूрдоि рдЕрдзिрдХ рд╕िंрдЪाрдИ рд╕े рдЧ्рд░рд╕िрдд рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рд▓рдЧрднрдЧ 32%
242. рдиाрд╣реЬ рд╡рди्рдп рдЬीрд╡ рдЕрдн्рдпाрд░рдг्рдп рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рдоें рд╕्рдеिрдд рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рд░ेрд╡ाреЬी рдоें
243. рдорд╣рд░्рд╖ि рд╡ाрд▓्рдоीрдХि рдкुрд░рд╕्рдХाрд░ рдХे рддрд╣рдд рдХिрддрдиी рдзрдирд░ाрд╢ी рджी рдЬाрддी рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - 1 рд▓ाрдЦ рд░ुрдкрдП
244. рдлрддेрд╣ाрдмाрдж рдЬिрд▓े рдХे рдЧोрд░рдЦрдкुрд░ рдЧाँрд╡ рдоें рдХैрд╕ा рдЙрд░्рдЬा рд╕ंрдпंрдд्рд░ рд▓рдЧाрдпा рдЧрдпा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рдкрд░рдоाрдгु рдЙрд░्рдЬा рд╕ंрдпंрдд्рд░
245. рдХुрд░ुрдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдоें рдорд╣ाрднाрд░рдд рдХा рдпुрдж्рдз рдХिрддрдиे рджिрди рдЪрд▓ा рдеा ?
рдЙрдд्рддрд░ - 18 рджिрди
246. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдЕंрддिрдо рдмाрд░ рд░ाрд╖्рдЯ्рд░рдкрддि рд╢ाрд╕рди рдХिрд╕ рд╡рд░्рд╖ рд▓рдЧा рдеा ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1991
247. 1966 рдоें рдмрдиी рд╣рд░िрдпाрдгा рд╡िрдзाрдирд╕рднा рдХा рдкрд╣рд▓ा рд╕्рдкीрдХрд░ рдХौрди рдеा ?
рдЙрдд्рддрд░ - рд░ाрд╡ рд╡ीрд░ेрди्рдж्рд░ рд╕िंрд╣
248. рд╣рд░िрдпाрдгा рд╡िрдзाрдирд╕рднा рдХी рдкрд╣рд▓ी рдорд╣िрд▓ा рдЕрдз्рдпрдХ्рд╖ рдХौрди рдеी ?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╢्рд░ीрдорддी рд╢рди्рдиो рджेрд╡ी
249. рд╣िрд╕ाрд░ рдоें рдХांрдЧ्рд░ेрд╕ рдХी рд╢ाрдЦा рдХрдм рд╢ुрд░ू рд╣ुрдИ ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1887 рдИ.
250. рд░ोрд╣рддрдХ рдоें рдХांрдЧ्рд░ेрд╕ рдХी рд╢ाрдЦा рдХрдм рд╢ुрд░ू рд╣ुрдИ ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1888 рдИ.
251. рд▓ाрд▓ा рд▓ाрдЬрдкрдд рд░ाрдп рд╣िрд╕ाрд░ рд╕े рд▓ाрд╣ौрд░ рдХрдм рдЧрдП ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1892 рдИ.
252. рдкंрдЬाрдм рд╡िрдзाрди рд╕рднा рдХे рдЪुрдиाрд╡ рдХрдм рд╣ुрдП ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1937 рдИ.
253. рд╣рд░िрдпाрдгा рдкंрдЬाрдм рдХा рд╣िрд╕्рд╕ा рдХрдм рдмрдиा ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1858
254. рдкंрдЬाрдмी рд╕ूрдмे рдХी рдоांрдЧ рдХी рдк्рд░рддिрдХ्рд░िрдпा рдоें рдЕрд▓рдЧ рд╣рд░िрдпाрдгा рдХी рдоांрдЧ рдХрдм рд╢ुрд░ू рд╣ुрдИ ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1948 рдИ.
255. рд╕рдЪ्рдЪрд░ рдлाрд░्рдоूрд▓ा рдХрдм рд▓ाрдЧू рд╣ुрдЖ ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1949 рдИ.
256. рдХ्рд╖ेрдд्рд░ीрдп рдлाрд░्рдоूрд▓ा рдХрдм рд▓ाрдЧू рд╣ुрдЖ ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1956 рдИ.
257. рд╣рд░िрдпाрдгा рдЕрд▓рдЧ рд░ाрдЬ्рдп рдХрдм рдмрдиा ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1 рдирд╡рдо्рдмрд░, 1966 рдИ.
258. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХा рдкрд╣рд▓ा рдоुрдЦ्рдпрдоंрдд्рд░ी рдХौрди рдмрдиा ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдкंрдбिрдд рднрдЧрд╡рдд рджрдпाрд▓ рд╢рд░्рдоा
259. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХा рдХौрдирд╕ा рдирдЧрд░ рдЫोрдЯी рдХाрд╢ी рдХрд╣рд▓ाрддा рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рднिрд╡ाрдиी
260. 1978 рдХे рдмैंрдХाрдХ рдПрд╢िрдпाрдИ рдЦेрд▓ों рдоें 800 рдоीрдЯрд░ рдоें рд╕्рд╡рд░्рдг рдЬीрддрдиे рд╡ाрд▓ी рд╣рд░िрдпाрдгा рдХी рдЦिрд▓ाрдб़ी рдХौрди рдеी ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЧीрддा рдЬुрдд्рд╢ी
\
261. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдЖрд╡ाрд░ा рдЧाрдпों рдХो рд░рдЦрдиे рдХे рд▓िрдП рдкрд╣рд▓ा рдЧौ рдЕрдн्рдпाрд░рдг्рдп рдХрд╣ाँ рдмрдиाрдпा рдЬा рд░рд╣ा рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╣िрд╕ाрд░
262. рд╣рд░рдпाрдгा, рд╕ाрд╣िрд╡ाрд▓ рдФрд░ рдЧिрд░ рдХिрд╕рдХी рдирд╕्рд▓ें рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЧाрдп
263. рдмрд╣ाрджुрд░рдЧрдв़ рдХрд╕्рдмे рдХा рдкुрд░ाрдиा рдиाрдо рдХ्рдпा рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╢рд░्рдлाрдмाрдж
264. рд░ोрд╣рддрдХ рдоें 1857 рдХी рдХ्рд░ांрддि рдХी рд╢ुрд░ुрд╡ाрдд рдХिрд╕рдиे рдХी рдеी ?
рдЙрдд्рддрд░ - рд░ांрдШрдбों рдиे
265. рдбॉ рд╕ूрд░рдЬрднाрди рдХे рдиेрддृрдд्рд╡ рдоें рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рдРрддिрд╣ाрд╕िрдХ рд╕्рдеाрди рдХी рдЦुрджाрдИ рдХी рдЧрдИ рдеी ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдоिрддाрдерд▓ (рднिрд╡ाрдиी)
266. рдЧुрд▓ाрдо рд╢ाрд╕िрдХा рд░рдЬिрдпा рд╕ुрд▓्рддाрди рдХी рдХрдм्рд░ рдХрд╣ॉं рдкрд░ рд╣ैं ?  Post by Satish Mehuwala
рдЙрдд्рддрд░ - рдХैрдерд▓
267. рд╢ेрд░рд╢ाрд╣ рд╕ूрд░ी рдиे рд╣ुрдоाрдпूँ рд╕े рд░ाрдЬ्рдп рдХрдм рдЫीрдиा?
рдЙрдд्рддрд░ – 1540 рдИ
268. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рдоें рдоाрдоा_рднांрдЬा рдХी рджрд░рдЧाрд╣ рд╕्рдеिрдд рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╕ोрдиीрдкрдд рдоें
269. рдЬींрдж рд░िрдпाрд╕рдд рдоें 1940 рдХे рдк्рд░рдЬाрдоंрдбрд▓ рдЖंрджोрд▓рди рдХा рдиेрддृрдд्рд╡ рдХिрд╕рдиे рдХिрдпा?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╣ीрд░ा рд╕िंрд╣ рдЪिрдиाрд░िрдпा
270. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХी рдЧुрд░рдк्рд░ीрдд рдХौрд░ рдХिрд╕ рдЦेрд▓ рд╕े рд╕рдо्рдмंрдзिрдд рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рднाрд▓ा рдлेंрдХ
271. рд╡рд░्рд╖ 2002 рдоें рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдкрд╣рд▓े рджूрд░рджрд░्рд╢рди рдХा рдЙрдж्рдШाрдЯрди рдХिрд╕рдиे рдХिрдпा рдеा?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╕ुрд╖рдоा рд╕्рд╡рд░ाрдЬ рдиे
272. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХी рдЬाрдирдХाрд░ी рдХिрд╕ рдмोрдж्рдз рд╕ाрд╣िрдд्рдп рдоें рднी рдоिрд▓рддी рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рджिрд╡्рдпाрд╡рджाрди, рдордЬ्рдЭिрдордиिрдХाрдп рдоें
273. рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рд╕ंрд╡ेрджрдирд╢ीрд▓ рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдЕрдн्рдпाрд░рдг्рдп рдХोрдирд╕ा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рдХрд▓ेрд╕рд░ рд╡рди्рдпрдЬीрд╡ рдЕрдн्рдпाрд░рдг्рдп
274. рдиेрд╢рдирд▓ рдм्рд░ेрди рд░िрд╕рд░्рдЪ рд╕ेрдг्рдЯрд░ рдХрд╣ा рд╕्рдеिрдд рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЧुрд░ुрдЧ्рд░ाрдо рдоें
275. рд╡िрджेрд╢ рдоंрдд्рд░ी рд╕ुрд╖рдоा рд╕्рд╡рд░ाрдЬ рдХा рд╕рдо्рдмрди्рдз рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рд╕े рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдЕрдо्рдмाрд▓ा рд╕े
276. рд╣рд░िрдпाрдгा рдл्рд░ेрд╢ рдм्рд░ांрдб рдХिрд╕्рд╕े рд╕рдо्рдмंрдзिрдд рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рдХृрд╖ि рдЙрдд्рдкाрджों рд╕े\
277. рдЧ्рдпाрд░рд╣ рд░ुрдж्рд░ी рд╢िрд╡ рдоंрджिрд░ рдХрд╣ा рдкрд░ рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рдХैрдерд▓ рдоें
278. рд╢ेрд░рд╢ाрд╣ рд╕ूрд░ी рдХी рдоृрдд्рдпु рдХрдм рд╣ुрдИ ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1545 рдИ.\
279. рд╢ेрд░рд╢ाрд╣ рдХा рдмрдЪрдкрди рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рдоें рдмीрддा ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдорд╣ेंрдж्рд░рдЧреЭ
280. рд╢ेрд░рд╢ाрд╣ рд╕ूрд░ी рдХे рджाрджा рдЗрдм्рд░ाрд╣िрдо рд╕ूрд░ рдХा рдордХрдмрд░ा рдХрд╣ाँ рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдиाрд░рдиौрд▓
281. рдоोрд╣рди рд╕िंрд╣ рдоंрдвाрд░ рдиे рдмाрдмрд░ рдХे рдЦिрд▓ाрдл рд╡िрдж्рд░ोрд╣ рдХрдм рдХिрдпा ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1530 рдИ.
рдЙрдд्рддрд░ - рдлेрд░ी рдХ्рд╡ीрди
282. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдЧрдаिрдд рдЧौ-рд╕ेрд╡ा рдЖрдпोрдЧ рдХा рдЕрдз्рдпрдХ्рд╖ рдХिрд╕े рдиिрдпुрдХ्рдд рдХिрдпा рдЧрдпा рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдордиीрд░ाрдо рдоंрдЧрд▓ा
283. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдкाрдиीрдкрдд рдХा рддीрд╕рд░ा рдпुрдж्рдз рдХрдм рд╣ुрдЖ рдеा ? рдЬिрд╕рдоें рдорд░ाрдаाрдУं рдХी рдкрд░ाрдЬрдп рд╣ुрдИ рдеी ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1761 рдИ. рдоें
284. рд╣рд░िрдпाрдгा рд░ाрдЬ्рдп рдХे рдХुрд░ुрдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдЬिрд▓े рдХे рдХिрд╕ рд╕्рдеाрди рдкрд░ рд╢्рд░ीрдХृрд╖्рдг рднрдЧрд╡ाрди рдиे рдЕрд░्рдЬुрди рдХो рдЧीрддा рдХा рдЙрдкрджेрд╢ рджिрдпा ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЬ्рдпोрддिрд╕рд░ рд╕рд░ोрд╡рд░
285. рдорд╣ाрднाрд░рдд рдХी рд░рдЪрдиा рдорд╣рд░्рд╖ि рд╡ेрджрд╡्рдпाрд╕ рдж्рд╡ाрд░ा рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рдирдЧрд░ рдоें рдХि рдеी ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдХुрд░ुрдХ्рд╖ेрдд्рд░
286. рд╕्рд╡рддंрдд्рд░рддा рд╕ेрдиाрдиी рд▓ाрд▓ा рд▓ाрдЬрдкрддрд░ाрдп рдиे рд╣рд░िрдпाрдгा рд░ाрдЬ्рдп рдХे рдХिрд╕ рд╕्рдеाрди рдХो рдЕрдкрдиा рд░ाрдЬрдиीрддिрдХ рдФрд░ рд╕ाрдоाрдЬिрдХ рдХाрд░्рдпрдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдмрдиाрдпा рдеा ?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╣िрд╕ाрд░
287. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдЕрди्рддрд░्рдЬाрддीрдп рд╡िрд╡ाрд╣ рдХрд░рдиे рдкрд░ рдк्рд░ोрдд्рд╕ाрд╣рди рд░ाрд╢ि рдХिрддрдиी рдХрд░ рдбी рдЧрдпी рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - 50000 рд░ुрдкрдП рд╕े рдмрдвाрдХрд░ 101000 рд░ुрдкрдП
288. рднिрд╡ाрдиी рдмॉрдХ्рд╕िंрдЧ рдХ्рд▓рдм рдХी рд╕्рдеाрдкрдиा рдХिрд╕рдиे рдХी рдеी?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЬрдЧрджीрд╢ рд╕िंрд╣ рдиे
289. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХुрд░ुрдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдЬिрд▓े рдоें рд╕्рдеिрдд рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╕рд░्рд╡ेрд╢्рд╡рд░ рдорд╣ाрджेрд╡ рдорди्рджिрд░
290. рдХुрд░ुрдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдХा рдк्рд░рд╕िрдж्рдз рд╕рд░्рд╡ेрд╢्рд╡рд░ рдорд╣ाрджेрд╡ рдорди्рджिрд░ рдХा рдиिрд░्рдоाрдг рдХिрд╕рдиे рдХрд░рд╡ाрдпा рдеा ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдмाрдмा рд╢्рд░рд╡рдг рдиाрде рдиे
291рд╕्рдеाрдиेрд╢्рд╡рд░ рдорд╣ाрджेрд╡ рдорди्рджिрд░ рдХा рдиिрд░्рдоाрдг рдХिрд╕рдиे рдХрд░рд╡рдпा рдеा ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдкुрд╖्рдпрднूрддि рд░ाрдЬा рдж्рд╡ाрд░ा
292рдЧुреЬрдЧॉंрд╡ рдоें “рдоाрддा рд╢ीрддрд▓ा рджेрд╡ी рдорди्рджिрд░ рдХा рдиिрд░्рдоाрдг рдХрдм рдХрд░рд╡ाрдпा рдеा ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1650 рдИ. рдоें
293. рдХिрд╕ рд╕्рдеाрди рдкрд░ рдордиोрдХाрдордиा рдкूрд░ी рд╣ोрдиे рдкрд░ рдШреЬी рдЪреЬाрдИ рдЬाрддी рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдкीрд░ рдиौрдЧрдЬा рдХी рдордЬाрд░ рдкрд░
294. . рд╣рд░िрдпाрдгा рдХा рд╡рд╣ рд╢рд╣рд░ рдЬो рд╡िрд╢्рд╡ рдоाрдирдЪिрдд्рд░ рдоें рдзाрди рдХा рдХрдЯोрд░ा рд╡ рд╣рд░िрдпाрдгा рдХा рдкेрд░िрд╕ рдЙрдкрдиाрдоों рд╕े рдЬाрдиा рдЬाрддा рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдХрд░рдиाрд▓
295. рднрдХ्рдд рдХрд╡ि рд╕ूрд░рджाрд╕ рдХा рдЬрди्рдо рд╕ीрд╣ी рдЧॉंрд╡ рдоें рд╣ुрдЖ рдеा | рд╕ीрд╣ी рдЧॉंрд╡ рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рдоें рд╕्рдеिрдд рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдлрд░ीрджाрдмाрдж
296рдЬाрдЧीрд░рджाрд░ рд╢ाрд╣рдХुрд▓ рдЦाрди рдиे рдЬрд▓рдорд╣рд▓ рдиाрдордХ рдРрддिрд╣ाрд╕िрдХ рд╕्рдоाрд░рдХ рдХा рдиिрд░्рдоाрдг рдХрд╣ॉं рдХрд░рд╡ाрдпा рдеा ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдиाрд░рдиौрд▓ рдоें
297. рдкрд▓рд╡рд▓ рдХा рдкुрд░ाрдиा рдиाрдо рдХ्рдпा рдеा?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЕрдкрд▓рд╡ा
298. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рд░ाрдЬ्рдп рд▓ोрдХ рд╕ेрд╡ा рдЖрдпोрдЧ рдХे рдЕрдз्рдпрдХ्рд╖ рдХी рдиिрдпुрдХ्рддि рдХोрди рдХрд░рддा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╣рд░िрдпाрдгा рдХा рд░ाрдЬ्рдпрдкाрд▓
299рдЙрдд्рддрд░ рднाрд░рдд рдХे рдиंрджрди рд╡рди рдХे рдиाрдо рд╕े рд╣рд░िрдпाрдгा рдХा рдХोрдирд╕ा рдЧाрд░्рдбрди рд╡िрдЦ्рдпाрдд рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рдкिंрдЬौрд░ рдХा рдпाрджрд╡ेрди्рдж्рд░ рдЙрдж्рдпाрди
300. рд╣рд░िрдпाрдгा рд╡िрдзाрдирд╕рднा  рдХा рдоुрдЦ्рдпाрд▓рдп рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЪंрдбीрдЧрдв़  рдоें
 Post by Satish Mehuwala#HaryanaGK

1. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХा рдкंрдЬाрдм рдоें рд╡िрд▓рдп рдХрдм рдХिрдпा ?
рдЙрдд्рддрд░ – 1858
2. рдЪौрдзрд░ी рджेрд╡ीрд▓ाрд▓ рд╡िрд╢्рд╡рд╡िрдж्рдпाрд▓рдп рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рдоें рд╕्рдеाрдкिрдд рд╣ैं?
рдЙрдд्рддрд░ – рд╕िрд░рд╕ा
3. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдиाрдЧрд░िрдХ рдЙрдб्рдбрдпрди рд╕ंрд╕्рдеाрди рдХрд╣ाँ рдкрд░ рд╕्рдеिрдд рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рдХрд░рдиाрд▓ рдоें
4. рдкрд╣ाрдб़ों рдХी рд░ाрдиी рдХे рдиाрдо рд╕े рдк्рд░рд╕िрдж्рдз рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдоोрд░рдиी рд╣िрд▓्рд╕
5. рдХिрд╕ рд╢рд╣рд░ рдоें рдиाрдЧोрд░ी рдЧेрдЯ, рдоोрд░ी рдЧेрдЯ, рджिрд▓्рд▓ी рдЧेрдЯ, рдФрд░ рддрд▓ाрдХी рдЧेрдЯ рд╕्рдеिрдд рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╣िрд╕ाрд░ рдоें
6. рдкाрдиीрдкрдд рдХे рдк्рд░рд╕िрдж्рдз рддीрди рдпुрдж्рдз рдХрдм_рдХрдм рд╣ुрдП рдеे?
рдЙрдд्рддрд░ - рдмाрдмрд░ / рдЗрдм्рд░ाрд╣ीрдо рд▓ोрдзी 1526,
рдЕрдХрдмрд░ / рд╣ेрдоू 1556,
рдорд░ाрдаा / рдЕрд╣рдордж рд╢ाрд╣ рдЕрдм्рджाрд▓ी 1761
7. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдЕрдмूрдмрд╢рд╣рд░ рд╡рди्рдп рдЬीрд╡ рдЕрдн्рдпाрд░рдг्рдп рдХिрддрдиे рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдоें рд╡िрд╕्рддृрдд рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - 1153056 рд╣ेрдХ्рдЯेрдпрд░ рдоें
8. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдирд╡ाрдм рдХे рдорд╣рд▓ рдХे рдиाрдо рд╕े рдХोрдирд╕ा рд╢рд╣рд░ рдк्рд░рд╕िрдж्рдз рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЧुрд░ुрдЧ्рд░ाрдо рдХा рдкрдЯौрджी рд╢рд╣рд░
9. рдЯांрдЧрд░ी рдирджी рдоुрд▓ाрдиा рдХे рд╕рдоीрдк рдХिрд╕ рдирджी рдоें рдоिрд▓ рдЬाрддी рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рдоाрд░рдХंрдбा рдирджी рдоें
10. рд╕िрди्рдзुрдШाрдЯी рд╕рдн्рдпрддा рд╕े рд╕рдо्рдмंрдзिрдд рд░ाрдЦीрдЧреЭी рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рдоें рд╕्рдеिрдд рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╣िрд╕ाрд░ рдоें
11. рдХोрдирд╕ा рд╢рд╣рд░ рд╕рдмрд╕े рдмреЬा рдирдЧрд░ рдиिрдЧрдо рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рдлрд░ीрджाрдмाрдж рд╢рд╣рд░
12. рд╣ाрджी_рдП_рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдиाрдо рд╕े рдХोрди рдк्рд░рд╕िрдж्рдз рдеे?
рдЙрдд्рддрд░ - рдоुрд╣рдо्рдордж рд░ाрдордЬाрди
13. рдЧुрд░ु рдЬрдо्рдмेрд╢्рд╡рд░ рд╡िрд╢्рд╡рд╡िрдж्рдпाрд▓рдп рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рдоें рд╕्рдеाрдкिрдд рд╣ैं?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╣िрд╕ाрд░
14. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдЪौрдзрд░ी рдЪрд░рдг рд╕िंрд╣ рдХृрд╖ि рд╡िрд╢्рд╡рд╡िрдж्рдпाрд▓рдп рдХी рд╕्рдеाрдкрдиा рдХिрд╕ рд╡рд░्рд╖ рдХी рдЧрдИ рдеी?
рдЙрдд्рддрд░ - 1970
15. рдЪौрдзрд░ी рдЪрд░рдг рд╕िंрд╣ рдХृрд╖ि рд╡िрд╢्рд╡рд╡िрдж्рдпाрд▓рдп рд░ाрдЬ्рдп рдХे рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рдоें рд╕्рдеाрдкिрдд рд╣ैं?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╣िрд╕ाрд░
16. рдиेрд╢рдирд▓ рд░िрд╕рд░्рдЪ рд╕ेрди्рдЯрд░ рдСрди рдЗрдХ्рд╡ाрдЗрди्рд╕ (NRCE) рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рдоें рд╕्рдеिрдд рд╣ैं?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╣िрд╕ाрд░
17. рдиेрд╢рдирд▓ рдбेрдпрд░ी рд░िрд╕рд░्рдЪ рдЗंрд╕्рдЯीрдЯ्рдпूрдЯ (NDRI) рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рдоें рд╕्рдеाрдкिрдд рд╣ैं?
рдЙрдд्рддрд░ - рдХрд░рдиाрд▓
18. рдиेрд╢рдирд▓ рдбेрдпрд░ी рд░िрд╕рд░्рдЪ рдЗंрд╕्рдЯीрдЯ्рдпूрдЯ (NDRI) рдХी рд╕्рдеाрдкрдиा рдХрдм рд╣ुрдИ рдеी?
рдЙрдд्рддрд░ - 1955
19. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрди рдЬिрд▓ों рдоें рдЕрдЪ्рдЫे рдХिрд╕्рдо рдХा рдмाрд╕рдорддी рдЪाрд╡рд▓ рдкैрджा рд╣ोрддा рд╣ैं?
рдЙрдд्рддрд░ - рдХрд░рдиाрд▓ рдФрд░ рдХुрд░ुрдХ्рд╖ेрдд्рд░
20. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рдХी рд╕ीрдоा рдХिрд╕ी рднी рд░ाрдЬ्рдп рдХी рд╕ीрдоा рд╕े рдирд╣ीं рд▓рдЧрддी рд╣ैं?
рдЙрдд्рддрд░ - рд░ोрд╣рддрдХ
21. рд╕ोрд╣рдиा рдХुрдг्рдб рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рдоें рд╕्рдеिрдд рд╣ैं?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЧुрдбрдЧाँрд╡
22. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рд╡िрд╢्рд╡ рдк्рд░рд╕िрдж्рдз рд╣рд╕्рддрд╢िрд▓्рдк рдоेрд▓े рдХा рдЖрдпोрдЬрди рдХрд╣ाँ рдФрд░ рдХिрд╕ рдоाрд╣ рдоें рд╣ोрддा рд╣ैं?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╕ूрд░рдЬрдХुंрдб (рдлрд░ीрджाрдмाрдж)( 1 to 15 Feb.)
23. рд░ाрдЬ्рдп рдоें рд╡ाрд░्рд╖िрдХ рд╡рд░्рд╖ा рдХा рдФрд╕рдд рдХिрддрдиा рд╣ैं?
рдЙрдд्рддрд░ - 45 рд╕ेрдоी
24. рд░ाрдЬ्рдп рдХे рдХिрд╕ рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдоें рд╢िрд╡ाрд▓िрдХ рдкрд╣ाрдб़िрдпा рд╕्рдеिрдд рд╣ैं?
рдЙрдд्рддрд░ - рдкूрд░्рд╡
25. рд╣рд░िрдпाрдгрд╡ी рднाрд╖ा рдХी рдкрд╣рд▓ी рдлिрд▓्рдо рдХौрди-рд╕ी рдеी?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЪंрдж्рд░ाрд╡рд▓
26. рдоाрд░ूрддि рдХाрд░ों рдХा рдиिрд░्рдоाрдг рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдХрд╣ॉं рдкрд░ рд╣ोрддा рд╣ैं?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЧुрдбрдЧाँрд╡
27. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХा рдлрддेрд╣ाрдмाрдж рдирдЧрд░ рдХिрд╕рдиे рдмрд╕ाрдпा рдеा?
рдЙрдд्рддрд░ - рдлिрд░ोрдЬрд╢ाрд╣ рддुрдЧрд▓рдХ
28. рдкंрдЬाрдм-рд╣рд░िрдпाрдгा рд╕ीрдоा рдЖрдпोрдЧ рдХे рдЕрдз्рдпрдХ्рд╖ рдХौрди рдеे?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЬрд╕्рдЯिрд╕ рдЬे рд╕ी рд╢ाрд╣
29. рднрдЧрд╡ाрди рд╢्рд░ीрдХृрд╖्рдг рдиे рдЧीрддा рдХा рдЙрдкрджेрд╢ рдХрд╣ाँ рджिрдпा рдеा?
рдЙрдд्рддрд░ - рдХुрд░ुрдХ्рд╖ेрдд्рд░
30. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХा рдХ्рд╖ेрдд्рд░рдлрд▓ рдХिрддрдиा рд╡рд░्рдЧ рдХिрд▓ोрдоीрдЯрд░ рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - 44212 рд╡рд░्рдЧ рдХिрд▓ोрдоीрдЯрд░
31. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рд╕рднी рдЧाँрд╡ों рдХा рд╡िрдж्рдпुрддीрдХрд░рдг рдХिрд╕ рд╡рд░्рд╖ рдкूрд░ा рд╣ो рдЧрдпा рдеा?
рдЙрдд्рддрд░ - 1970 рдоें
32. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рд╕рд░рдХाрд░ рдж्рд╡ाрд░ा рд╢рд╣рд░ों рдоें рд╢ौрдЪाрд▓рдп рдиिрд░्рдоाрдг рд╣ेрддु рдХिрддрдиी рд░ाрд╢ि рджी рдЬाрддी рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - 14000 рд░ुрдкрдП
33. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдк्рд░рддि рд╡рд░्рдЧ рдХिрд▓ोрдоीрдЯрд░ рдЬрдирд╕ंрдЦ्рдпा рдШрдирдд्рд╡ рдХिрддрдиा рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - 573
34. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдЦ्рдпाрддि рдк्рд░ाрдк्рдд рдк्рд░рдмंрдзрди рдФрд░ рд╡िрдХाрд╕ рд╕ंрд╕्рдеाрди (MDI) рдХрд╣ाँ рд╕्рдеिрдд рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЧुрдбрдЧाँрд╡
35. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рд╣рдб़рдк्рдкा рд╕рдн्рдпрддा рд╕े рдкूрд░्рд╡ рдХी рд╕рдн्рдпрддा рдХे рдЖрднूрд╖рдг рдФрд░ рдЕрд╡рд╢ेрд╖ рдХрд╣ाँ рд╕े рдоिрд▓े рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдХुрдиाрд▓ (рд╣िрд╕ाрд░)
36. рдЕрд╢ोрдХ рдХाрд▓ीрди рдЯोрдкрд░ा (рдЕрдо्рдмाрд▓ा рдХे рдиिрдХрдЯ)рдЕрднिрд▓ेрдЦ рдХो рдХिрд╕рдиे рджिрд▓्рд▓ी рдХे рдкुрд░ाрдиे рдХिрд▓े рдоें рд╕्рдеाрдкिрдд рдХिрдпा рдеा ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдлिрд░ोрдЬрд╢ाрд╣ рддुрдЧрд▓рдХ
37. рдиेрд╢рдирд▓ рд░िрд╕рд░्рдЪ рд╕ेрди्рдЯрд░ рдСрди рдЗрдХ्рд╡ाрдЗрди्рд╕ (NRCE) рдХी рд╕्рдеाрдкрдиा рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдХрдм рд╣ुрдИ рдеी ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1986 рдоें
38. рдорд╣рд░्рд╖ि рджрдпाрдирди्рдж рд╡िрд╢्рд╡рд╡िрдж्рдпाрд▓рдп рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдЬिрд▓े рдоें рд╕्рдеाрдкिрдд рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - рд░ोрд╣рддрдХ рдоें
39. рдЪौрдзрд░ी рдЪрд░рдг рд╕िंрд╣ рдХृрд╖ि рд╡िрд╢्рд╡рд╡िрдж्рдпाрд▓рдп рд░ाрдЬ्рдп рдХे рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рдоें рд╕्рдеाрдкिрдд рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╣िрд╕ाрд░
40.рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдЪौрдзрд░ी рдЪрд░рдг рд╕िंрд╣ рдХृрд╖ि рд╡िрд╢्рд╡рд╡िрдж्рдпाрд▓рдп рдХी рд╕्рдеाрдкрдиा рдХिрд╕ рд╡рд░्рд╖ рдХी рдЧрдИ рдеी ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1970
41.рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдбेрд░ी рдЕрдиुрд╕ंрдзाрди рд╕ंрд╕्рдеाрди рдХрд╣ाँ рд╕्рдеिрдд рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рдХрд░рдиाрд▓
42. рд╣рд░िрдпाрдгा_рдХा_рдкेрд░िрд╕ рдХिрд╕ рд╢рд╣рд░ рдХा рдЙрдкрдиाрдо рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рдХрд░рдиाрд▓
43. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рд╡рд░्рд╖ा рдХा рд╡ाрд░्рд╖िрдХ рдФрд╕рдд рдХिрддрдиा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - 40 рд╕े 60 рд╕ेрдоी
44. рдХिрд╕ाрдиो рдХी рдЦुрд╢рд╣ाрд▓ी рдХे рд▓िрдП рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдХोрди_рдХोрди рд╕ी рдпोрдЬрдиाрдпें рд╢ुрд░ू рдХी рдЧрдпी рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рдХृрд╖рдХ рдЙрдкрд╣ाрд░ рдпोрдЬрдиा, рд░िрд╡ॉрд▓्рд╡िंрдЧ рдХैрд╢ рдХ्рд░ेрдбिрдЯ рд╕्рдХीрдо
45. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рд╣िंрджी рдХा рдкрд╣рд▓ा рд╕ाрд╣िрдд्рдпрдХाрд░ рдХिрд╕े рдоाрдиा рдЧрдпा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЪौрд░ंрдЧीрдиाрде рдХो
46. рдорд╣ाрднाрд░рдд рдпुрдж्рдз рдХी рдЪिрддा рднूрдоि рдЕрдм рдХिрд╕ рдиाрдо рд╕े рдЬाрдиी рдЬाрддी рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЕрд╕्рдеिрдкुрд░ рдХे рдиाрдо рд╕े
47. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдЕрд╕рд╣рдпोрдЧ рдЖрди्рджोрд▓рди рдХा рдоुрдЦ्рдп рдЧреЭ рдХोрдирд╕ी рдЬрдЧрд╣ рдеी?
рдЙрдд्рддрд░ - рд░ोрд╣рддрдХ рдФрд░ рднिрд╡ाрдиी
48. рдк्рд░рд╕िрдж्рдз рдк्рд░ोрдлेрд╢рдирд▓ рдоुрдХ्рдХेрдмाрдЬ рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рд╕े рд╕рдо्рдмंрдзिрдд рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рднिрд╡ाрдиी рд╕े
49. рд╕ेрд▓्рдлी рд╡िрдж рдбॉрдЯрд░ рдХा рдЖрдИрдбिрдпा рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рдЧाँрд╡ рд╕े рдЖрдпा?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЬींрдж рдХे рдмीрдмीрдкुрд░ рдЧाँрд╡ рд╕े
50. рдЯांрдЧрд░ी рдирджी рдХा рдЙрдж्рдЧрдо рд╕्рдерд▓ рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдХрд╣ाँ рдкрд░ рд╣ै? Post by Satish Mehuwala
рдЙрдд्рддрд░ - рдоोрд░рдиी рдХी рдкрд╣ाрдбिрдпो рдоें
51. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдЕрдм рддрдХ рдХिрддрдиी рдмाрд░ рд░ाрд╖्рдЯ्рд░рдкрддि рд╢ाрд╕рди рд▓рдЧाрдпा рдЧрдпा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - 3 рдмाрд░
52. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рд╕рд░्рд╡ाрдзिрдХ рд╕рдордп рддрдХ рдоुрдЦ्рдпрдоंрдд्рд░ी рдХौрди рд░рд╣ा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рдмंрд╢ीрд▓ाрд▓
53. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХा рдХौрдирд╕ा рдиेрддा рддीрди рд░ाрдЬ्рдпों рдкंрдЬाрдм, рд░ाрдЬрд╕्рдеाрди рдФрд░ рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдоंрдд्рд░ी рд░рд╣ा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рддैрдпрдм рд╣ुрд╕ैрди
54. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдкुрд░ुрд╖ों рдж्рд╡ाрд░ा рдкрд╣рдиी рдЬाрдиे рд╡ाрд▓ी рдкрдЧрдб़ी рдХ्рдпा рдХрд╣рд▓ाрддी рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЦंрдбрд╡ा
55.рд╕ोрдиीрдкрдд рдЬिрд▓े рдХे рдЦाрдирдкुрд░ рдоें рд╕्рдеिрдд рдорд╣िрд▓ा рд╡िрд╢्рд╡рд╡िрдж्рдпाрд▓рдп рдХा рдХ्рдпा рдиाрдо рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рднрдЧрдд рдлूрд▓рд╕िंрд╣ рд╡िрд╢्рд╡рд╡िрдж्рдпाрд▓рдп
56. рдХौрди рд╕ी рдирдЧрд░ी рдмुрдирдХрд░ों рдХी рдирдЧрд░ी рдХрд╣рд▓ाрддी рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рдкाрдиीрдкрдд
57. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдХिрддрдиे рдоंрдбрд▓ рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - 4 рдоंрдбрд▓ , (Now 6)
58. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рд░ाрдЬ्рдпрд╕рднा рдХी рдХिрддрдиी рд╕ीрдЯें рд╣ैं?
рдЙрдд्рддрд░ - 5 рд╕ीрдЯें
59. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдкрд╣рд▓ी рдмाрд░ рд░ाрд╖्рдЯ्рд░рдкрддि рд╢ाрд╕рди рдХिрд╕ рд╡рд░्рд╖ рд▓рдЧाрдпा рдЧрдпा рдеा?
рдЙрдд्рддрд░ - 1967
60. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рдк्рд░рд╕िрдж्рдз рдоेрд▓े рдоें рд╕рд░ोрд╡рд░ों рдоें рд╕्рдиाрди рддрдеा рдкिрддрд░ों рдХी рд╢ुрдж्рдзि рдХे рд▓िрдП рдкिрдг्рдбрджाрди рдЬैрд╕े рдмреЬे-рдмреЬे рдЕрдиुрд╖्рдаाрди рд╣ोрддे рд╣ैं?
рдЙрдд्рддрд░ - рдкेрд╣рд╡ा рдоेрд▓ा рдоें
61. рдХैрдерд▓ рдХे рдлрд░рд▓ рдЧॉंрд╡ рдоें рдХिрд╕ рдоेрд▓े рдХा рдЖрдпोрдЬрди рд╣ोрддा рд╣ैं?
рдЙрдд्рддрд░ - рдлрд▓्рдЧु рдХा рдоेрд▓ा
62. рдиाрд░рдиौрд▓ рдоें рд╕्рдеिрдд рдЪाрдоुрдг्рдбा рджेрд╡ी рдХे рдоंрджिрд░ рдХा рдиिрд░्рдоाрдг рд╡ рдЬीрд░्рдгोрдж्рдзाрд░ рдХिрд╕рдиे рдХрд░рд╡ाрдпा рдеा ?
рдЙрдд्рддрд░ - рд░ाрдЬा рдиूрд░рдХрд░рдг рдиे
63. рджेрд╡ी рддाрд▓ाрдм рдХे рд╢िрд╡ рдорди्рджिрд░ рдХा рдиिрд░्рдоाрдг рдХिрд╕рдиे рдХрд░рд╡ाрдпा рдеा ?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╕рд░рджाрд░ рдоंрдЧрд▓ рд░рдШुрдиाрдердЬी рдиे
64. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рд╡рд╣ рдзाрд░्рдоिрдХ рд╕्рдеाрди рдЬрд╣ॉं рд╕ूрд░्рдп рдЧ्рд░рд╣рдг рдХे рдЕрд╡рд╕рд░ рдкрд░ рд▓ाрдЦों рдпाрдд्рд░ीं рд╕्рдиाрди рд╡ рдзрд░्рдоाрдиुрд╖्рдаाрди рдХрд░рдиे рдЖрддे рд╣ैं?
рдЙрдд्рддрд░ - рдХुрд░ुрдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдоें рд╕्рдеिрдд рдзाрд░्рдоिрдХ рд╕्рдеाрдиों рдкрд░
65. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рд▓ोрдХрдиृрдд्рдп рдХो рдЪॉंрджрдиी рд░ाрдд рдоें рдЦुрд▓े рдоैрджाрди рдХिрдпा рдХрд░рддे рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдзрдоाрд▓
66. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдзрдоाрд▓ рд▓ोрдХрдиृрдд्рдп рдХिрд╕ рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдоें рдХिрдпा рдЬाрддा рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЭрдЬ्рдЬрд░ рд╡ рдорд╣ेрди्рдж्рд░рдЧреЭ
67. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдоंрдЬीрд░ा рд▓ोрдХрдиृрдд्рдп рдХिрд╕ рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдоें рдХिрдпा рдЬाрддा рд╣ैं?
рдЙрдд्рддрд░ - рдоेрд╡ाрдд рдХ्рд╖ेрдд्рд░
68. рдиिрдо्рди рдоें рд╕े рдХौрди-рд╕ा рд▓ोрдХрдиृрдд्рдп рдмांрдЧрд░ рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдоें рдХिрдпा рдЬाрддा рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - рд▓ूрд░ рдиृрдд्рдп
69. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдХौрди-рд╕ा рд▓ोрдХрдиृрдд्рдп рдоुрдЦ्рдп рд░ूрдк рд╕े рд╢ाрджी рдХे рдЕрд╡рд╕рд░ों рдкрд░ рдХिрдпा рдЬाрддा рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдШोреЬा рдиृрдд्рдп
70. рдоिрд╣िрд░рднोрдЬ рдХे рд╕рдордп (рдиौрд╡ी рд╢рддाрдм्рджी) рдоें рдХौрдирд╕ा рдирдЧрд░ рдШोрдб़ों рдХे рд╡्рдпाрдкाрд░ рдХा рдк्рд░рдоुрдЦ рдХेंрдж्рд░ рдеा ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдкेрд╣ोрд╡ा
71. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХा рд╕рдмрд╕े рд▓рдо्рдмे рд╕рдордп рддрдХ рд░ाрдЬ्рдпрдкाрд▓ рдХौрди рд░рд╣ा рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╢्рд░ी рдмीрд░ेंрдж्рд░ рдиाрд░ाрдпрдг рдЪрдХ्рд░рд╡рд░्рддी
72. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдХोрдЯрд▓ा рдХी рдкрд╣ाрдб़िрдпाँ рдХрд╣ाँ рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдоेрд╡ाрдд рдоें
73. рдЗंрдбिрдпा рд╕्рдЯेрдЯ рдСрдл рдлॉрд░ेрд╕्рдЯृ рд░िрдкोрд░्рдЯ (рдПрдлрдПрд╕рдЖрдИ) 2013 рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░ рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рд╡рди рдЖрд╡рд░рдг рдХिрддрдиे рд╡рд░्рдЧ рдХिрд▓ोрдоीрдЯрд░ рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1586 рд╡рд░्рдЧ рдХिрд▓ोрдоीрдЯрд░।
74. рд╣рд░िрдпाрдгा рд░ाрдЬ्рдп рдХे рднौрдЧोрд▓िрдХ рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдХे рдХिрддрдиे рдк्рд░рддिрд╢рдд рдкрд░ рд╡рдиाрд╡рд░рдг рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - 3.59%
75. рдЧुрд░ु рдЬрдо्рдмेрд╢्рд╡рд░ рд╡िрд╢्рд╡рд╡िрдж्рдпाрд▓рдп рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рдоें рд╕्рдеाрдкिрдд рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╣िрд╕ाрд░ рдоें
76. рдЪौрдзрд░ी рджेрд╡ीрд▓ाрд▓ рд╡िрд╢्рд╡рд╡िрдж्рдпाрд▓рдп рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рдоें рд╕्рдеाрдкिрдд рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╕िрд░рд╕ा
77. рд╕ेрдг्рдЯ्рд░рд▓ рд╕ोрдпрд▓ рд╕ैрд▓ेрдиिрдЯी рд░िрд╕рд░्рдЪ рдЗंрд╕्рдЯीрдЯ्рдпूрдЯ (CSSRI) рдХी рд╕्рдеाрдкрдиा рдХिрд╕ рд╡рд░्рд╖ рдХी рдЧрдИ рдеी ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1969 рдоें
78. рд╕ेрдг्рдЯ्рд░рд▓ рд╕ोрдпрд▓ рд╕ैрд▓ेрдиिрдЯी рд░िрд╕рд░्рдЪ рдЗंрд╕्рдЯीрдЯ्рдпूрдЯ (CSSRI) рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рдоें рд╕्рдеिрдд рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдХрд░рдиाрд▓ рдоें
79. рдХिрд╕ рдХेрди्рдж्рд░рд╢ाрд╕िрдд рд░ाрдЬ्рдп рдХी рд╕ीрдоाрдУं рд╕े рд╣рд░िрдпाрдгा рд░ाрдЬ्рдп рдХी рд╕ीрдоा рд╕्рдкрд░्рд╢ рдХрд░рддी рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдирдИ рджिрд▓्рд▓ी
80. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХुрд░ुрдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдЬिрд▓े рдоें рдЬ्рдпोрддिрд╕рд░ рд╕рд░ोрд╡рд░ рддीрд░्рде рдХ्рдпों рдк्рд░рд╕िрдж्рдз рд╣ैं?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╢्рд░ीрдХृрд╖्рдг рдиे рдЕрд░्рдЬुрди рдХो рдЧीрддा рдХा рдЙрдкрджेрд╢ рджिрдпा рдеा
81. рдкрд▓рд╡рд▓ рдХा рдкुрд░ाрдиा рдиाрдо рдХ्рдпा рдеा?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЕрдкрд▓рд╡ा
82. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рд░ाрдЬ्рдп рд▓ोрдХ рд╕ेрд╡ा рдЖрдпोрдЧ рдХे рдЕрдз्рдпрдХ्рд╖ рдХी рдиिрдпुрдХ्рддि рдХोрди рдХрд░рддा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╣рд░िрдпाрдгा рдХा рд░ाрдЬ्рдпрдкाрд▓
 Post by Satish Mehuwala
83. рдЙрдд्рддрд░ рднाрд░рдд рдХे рдиंрджрди рд╡рди рдХे рдиाрдо рд╕े рд╣рд░िрдпाрдгा рдХा рдХोрдирд╕ा рдЧाрд░्рдбрди рд╡िрдЦ्рдпाрдд рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рдкिंрдЬौрд░ рдХा рдпाрджрд╡ेрди्рдж्рд░ рдЙрдж्рдпाрди
84. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рд╕рд░рдХाрд░ी рд╕्рдХूрд▓ों рдоें рдХोрдирд╕ी рдХрдХ्рд╖ाрдПं рд╢ुрд░ू рдХрд░рдиे рдХी рдпोрдЬрдиा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - LKG рдФрд░ UKG
85. рд╣िंрджी рдХे рдЙрдд्рдХृрд╖्рдЯ рдХрд╡ी рдЦुрд╢ीрд░ाрдо рд╢рд░्рдоा рдХी рдХृрддिрдпाँ рдХोрди_рдХोрди рд╕ी рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рдк्рд░ेрдоोрдкрд╣ाрд░, рд░рдг рдиिрдоंрдд्рд░рдг, рдпुрдж्рдз рдЪрд░िрдд
86. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдЙрдкोрд╖्рдг рдХрдЯिрдмंрдзीрдп рдкाрдИрди рд╡рди рдХोрди_рдХोрди рд╕े рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рдкाрдЗрди, рдЪीреЬ, рдЦैрд░, рдЕрдорд▓рддाрд╕, рдЬींрдЧрди, рдмिрдпुрд▓, рдХрдЪрдиाрд░
87. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рдоें рдХрдХрд░ोрдИ рд╕ूрдХ्рд╖्рдо_рдЬрд▓_рд╡िрдж्рдпुрдд рдкрд░िрдпोрдЬрдиा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╕ोрдиीрдкрдд рдоें
88. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдЕрди्рддрд░्рдЬाрддीрдп рд╡िрд╡ाрд╣ рдХрд░рдиे рдкрд░ рдк्рд░ोрдд्рд╕ाрд╣рди рд░ाрд╢ि рдХिрддрдиी рдХрд░ рдбी рдЧрдпी рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - 50000 рд░ुрдкрдП рд╕े рдмрдвाрдХрд░ 101000 рд░ुрдкрдП
89. рднिрд╡ाрдиी рдмॉрдХ्рд╕िंрдЧ рдХ्рд▓рдм рдХी рд╕्рдеाрдкрдиा рдХिрд╕рдиे рдХी рдеी?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЬрдЧрджीрд╢ рд╕िंрд╣ рдиे
90. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХुрд░ुрдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдЬिрд▓े рдоें рд╕्рдеिрдд рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╕рд░्рд╡ेрд╢्рд╡рд░ рдорд╣ाрджेрд╡ рдорди्рджिрд░
91. рдХुрд░ुрдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдХा рдк्рд░рд╕िрдж्рдз рд╕рд░्рд╡ेрд╢्рд╡рд░ рдорд╣ाрджेрд╡ рдорди्рджिрд░ рдХा рдиिрд░्рдоाрдг рдХिрд╕рдиे рдХрд░рд╡ाрдпा рдеा ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдмाрдмा рд╢्рд░рд╡рдг рдиाрде рдиे
92. рд╕्рдеाрдиेрд╢्рд╡рд░ рдорд╣ाрджेрд╡ рдорди्рджिрд░ рдХा рдиिрд░्рдоाрдг рдХिрд╕рдиे рдХрд░рд╡рдпा рдеा ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдкुрд╖्рдпрднूрддि рд░ाрдЬा рдж्рд╡ाрд░ा
93. рдЧुреЬрдЧॉंрд╡ рдоें “рдоाрддा рд╢ीрддрд▓ा рджेрд╡ी рдорди्рджिрд░ рдХा рдиिрд░्рдоाрдг рдХрдм рдХрд░рд╡ाрдпा рдеा ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1650 рдИ. рдоें
94. рдиिрдо्рди рдоें рд╕े рдХिрд╕ рд╕्рдеाрди рдкрд░ рдордиोрдХाрдордиा рдкूрд░ी рд╣ोрдиे рдкрд░ рдШреЬी рдЪреЬाрдИ рдЬाрддी рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдкीрд░ рдиौрдЧрдЬा рдХी рдордЬाрд░ рдкрд░
95. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХा рд╡рд╣ рд╢рд╣рд░ рдЬो рд╡िрд╢्рд╡ рдоाрдирдЪिрдд्рд░ рдоें рдзाрди рдХा рдХрдЯोрд░ा рд╡ рд╣рд░िрдпाрдгा рдХा рдкेрд░िрд╕ рдЙрдкрдиाрдоों рд╕े рдЬाрдиा рдЬाрддा рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдХрд░рдиाрд▓
96. рднрдХ्рдд рдХрд╡ि рд╕ूрд░рджाрд╕ рдХा рдЬрди्рдо рд╕ीрд╣ी рдЧॉंрд╡ рдоें рд╣ुрдЖ рдеा | рд╕ीрд╣ी рдЧॉंрд╡ рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рдоें рд╕्рдеिрдд рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдлрд░ीрджाрдмाрдж
97. рдЬाрдЧीрд░рджाрд░ рд╢ाрд╣рдХुрд▓ рдЦाрди рдиे рдЬрд▓рдорд╣рд▓ рдиाрдордХ рдРрддिрд╣ाрд╕िрдХ рд╕्рдоाрд░рдХ рдХा рдиिрд░्рдоाрдг рдХрд╣ॉं рдХрд░рд╡ाрдпा рдеा ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдиाрд░рдиौрд▓ рдоें
98. рд╣рд░िрдпाрдгा рдкрд░ рдХुрддрдмुрдж्рджीрди рдРрдмрдХ рдХा рдЕрдзिрдкрдд्рдп рдХрдм рд╣ुрдЖ ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1206 рдИ.
99. рд░рдЬिрдпा рдмेрдЧрдо рдХा рдХрдд्рд▓ рдХрд╣ाँ рд╣ुрдЖ ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдХैрдерд▓
100. рд░рдЬिрдпा рдмेрдЧрдо рдХा рдХрдд्рд▓ рдХрдм рд╣ुрдЖ ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1240 рдИ.
101.рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдмрд▓рдмрди рдХा рд░ाрдЬ्рдп рдХрдм рд╕े рдХрдм рддрдХ рд░рд╣ा ?  Post by Satish Mehuwala
рдЙрдд्рддрд░ - 1266 рд╕े 1287 рдИ.
102. рдЦрд▓्рдЬी рд╡ंрд╢ рдХा рдЖрдЧрдорди рдХрдм рд╣ुрдЖ ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1290 рдИ.
103.. рдЕрд▓ाрдЙрдж्рджीрди рдЦрд▓्рдЬी рдХा рд╢ाрд╕рдирдХाрд▓ рдХрдм рд╕े рдХрдм рддрдХ рд░рд╣ा ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1296 рд╕े 1316 рдИ.
104. рддैрдоूрд░ рдиे рдЖрдХ्рд░рдордг рдХрдм рдХिрдпा ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1398 рдИ.
105. рдкाрдиीрдкрдд рдХा рдкрд╣рд▓ा рдпुрдж्рдз рдХрдм рд╣ुрдЖ ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1526 рдИ
106. рдкाрдиीрдкрдд рдХा рдкрд╣рд▓ा рдпुрдж्рдз рдХिрд╕-рдХिрд╕ рдХे рдмीрдЪ рд╣ुрдЖ ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЗрдм्рд░ाрд╣िрдо рд▓ोрджी рдФрд░ рдмाрдмрд░ рдХे рдмीрдЪ(1526)
107. рдкाрдиीрдкрдд рдХे рдк्рд░рдердо рдпुрдж्рдз рдоें рдХिрд╕рдХी рд╡िрдЬрдп рд╣ुрдИ ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдмाрдмрд░
108. рдмाрдмрд░ рдХा рд╢ाрд╕рдирдХाрд▓ рдХрдм рд╕े рдХрдм рддрдХ рд░рд╣ा ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1526 рд╕े 1530 рдИ.
109. рдоोрд╣рди рд╕िंрд╣ рдоंрдвाрд░ рдиे рдмाрдмрд░ рдХे рдЦिрд▓ाрдл рд╡िрдж्рд░ोрд╣ рдХрдм рдХिрдпा ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1530 рдИ.
110. рд╣рд░िрдпाрдгा рд░ाрдЬ्рдп рдоें рдЯ्рд░ी рдХрд╡рд░ рдХिрддрдиे рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдкрд░ рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1282 рд╡рд░्рдЧ рдХिрд▓ोрдоीрдЯрд░
111.. рд╣рд░िрдпाрдгा рд░ाрдЬ्рдп рдХे рднौрдЧोрд▓िрдХ рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдХे рдХिрддрдиे рдк्рд░рддिрд╢рдд рдкрд░ рд╡ृрдХ्рд╖ рдЖрд╡рд░рдг рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - 2.90%
112. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рд╢рд╣рд░ рдоें рд╣ेрд░िрдЯेрдЬ рд╕्рдЯीрдо рд▓ोрдХोрдоोрдЯिрд╡ рдо्рдпूрдЬिрдпрдо рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рд░ेрд╡ाрдб़ी
113. рд╡िрд╢्рд╡ рдХा рд╕рдмрд╕े рдкुрд░ाрдиा рдЪाрд▓ू рд╣ाрд▓рдд рдоें рд░ेрд▓ рдЗंрдЬрди рдХौрдирд╕ा рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдлेрд░ी рдХ्рд╡ीрди
114. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдЧрдаिрдд рдЧौ-рд╕ेрд╡ा рдЖрдпोрдЧ рдХा рдЕрдз्рдпрдХ्рд╖ рдХिрд╕े рдиिрдпुрдХ्рдд рдХिрдпा рдЧрдпा рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдордиीрд░ाрдо рдоंрдЧрд▓ा
115. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдкाрдиीрдкрдд рдХा рддीрд╕рд░ा рдпुрдж्рдз рдХрдм рд╣ुрдЖ рдеा ? рдЬिрд╕рдоें рдорд░ाрдаाрдУं рдХी рдкрд░ाрдЬрдп рд╣ुрдИ рдеी ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1761 рдИ. рдоें
116. рдорд╣ाрд░ाрдЬा рд╣рд░्рд╖рд╡рд░्рдзрди рдиे рдЕрдкрдиी рд░ाрдЬрдзाрдиी рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рдирдЧрд░ рдХो рдмрдиाрдИ рдеी ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдеाрдиेрд╢्рд╡рд░
117. рдорд╣ाрд░ाрдЬा рд╣рд░्рд╖рд╡рд░्рдзрди рдиे рдЕрдкрдиी рд░ाрдЬрдзाрдиी рдеाрдиेрд╢्рд╡рд░ рдХрдм рдмрдиाрдИ ?
рдЙрдд्рддрд░ - 606.
118. рдорд╣ाрд░ाрдЬा рд╣рд░्рд╖рд╡рд░्рдзрди рдХा рд╢ाрд╣ी рдХрд╡ि рдХौрди рдеा ?
рдЙрдд्рддрд░- рдмाрдгрднрдЯ्рдЯ
119. рдорд╣ाрд░ाрдЬा рд╣рд░्рд╖рд╡рд░्рдзрди рдХी рдЖрдд्рдордХрдеा рдеी
рдЙрдд्рддрд░- рд╣рд░्рд╖рдЪрд░िрддрдо्.
120. рд╣рд░िрдпाрдгा рд░ाрдЬ्рдп рдХे рдХुрд░ुрдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдЬिрд▓े рдХे рдХिрд╕ рд╕्рдеाрди рдкрд░ рд╢्рд░ीрдХृрд╖्рдг рднрдЧрд╡ाрди рдиे рдЕрд░्рдЬुрди рдХो рдЧीрддा рдХा рдЙрдкрджेрд╢ рджिрдпा рдеा ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЬ्рдпोрддिрд╕рд░ рд╕рд░ोрд╡рд░
121. рдорд╣ाрднाрд░рдд рдХी рд░рдЪрдиा рдорд╣рд░्рд╖ि рд╡ेрджрд╡्рдпाрд╕ рдж्рд╡ाрд░ा рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рдирдЧрд░ рдоें рдХि рдеी ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдХुрд░ुрдХ्рд╖ेрдд्рд░
122. рд╕्рд╡рддंрдд्рд░рддा рд╕ेрдиाрдиी рд▓ाрд▓ा рд▓ाрдЬрдкрддрд░ाрдп рдиे рд╣рд░िрдпाрдгा рд░ाрдЬ्рдп рдХे рдХिрд╕ рд╕्рдеाрди рдХो рдЕрдкрдиा рд░ाрдЬрдиीрддिрдХ рдФрд░ рд╕ाрдоाрдЬिрдХ рдХाрд░्рдпрдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдмрдиाрдпा рдеा ?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╣िрд╕ाрд░
123. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рдоें рдиाрд╣рд░рд╕िंрд╣ рд╕्рдЯेрдбिрдпрдо (рдордпूрд░) рд╕्рдеिрдд рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдлрд░ीрджाрдмाрдж
124. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдкрд╣рд▓ी рдмाрд░ рд░ाрд╖्рдЯ्рд░рдкрддि рд╢ाрд╕рди рдХрдм рд▓рдЧाрдпा рдЧрдпा рдеा?
рдЙрдд्рддрд░ - 1967 рдоें
125. рд╕्рд╡рддंрдд्рд░рддा рд╕ेрдиाрдиी рд▓ाрд▓ा рд▓ाрдЬрдкрддрд░ाрдп рдиे рд╣рд░िрдпाрдгा рд░ाрдЬ्рдп рдХे рдХिрд╕ рд╕्рдеाрди рдХो рдЕрдкрдиा рд░ाрдЬрдиीрддिрдХ рдФрд░ рд╕ाрдоाрдЬिрдХ рдХाрд░्рдпрдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдмрдиाрдпा рдеा ?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╣िрд╕ाрд░
126. рдорд╣ाрднाрд░рдд рдХी рд░рдЪрдиा рдорд╣рд░्рд╖ि рд╡ेрджрд╡्рдпाрд╕ рдж्рд╡ाрд░ा рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рдирдЧрд░ рдоें рдХी рдеी ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдХुрд░ुрдХ्рд╖ेрдд्рд░
127. рдЧुрдбрдЧाँрд╡ рдоें рдоाрд░ुрддि рдЙрдж्рдпोрдЧ рдХी рд╕्рдеाрдкрдиा рдХिрд╕ рд╡рд░्рд╖ рд╣ुрдИ ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1983
128. рдкрдг्рдбिрдд рд╢्рд░ीрд░ाрдо рд╢рд░्рдоा рдХा рдЬрди्рдо рдХрд╣ॉं рдкрд░ рд╣ुрдЖ рдеा ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЭрдЬ्рдЬрд░ рдоें
129. 1 рдЬुрд▓ाрдИ, 1961 рдоें рдХрд▓्рдкрдиा рдЪाрд╡рд▓ा рдХा рди्рдо рдХрд╣ॉं рдкрд░ рд╣ुрдЖ рдеा ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдХрд░рдиाрд▓
130. рдкं. рджीрдирджрдпाрд▓ рд╢рд░्рдоा рдХा рдЬрди्рдо рдХрд╣ॉं рд╣ुрдЖ рдеा ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЭрдЬ्рдЬрд░
131. рдХिрд╕ рд╡्рдпрдХ्рддि рдХो рдЧ्рд░ैрдг्рдб рдУрд▓्рдб рдоैрди рдСрдл рдкंрдЬाрдм рдХрд╣ॉं рдЬाрддा рдеा ?
рдЙрдд्рддрд░ - рд░ाрдпрдмрд╣ाрджुрд░ рд▓ाрд▓ा рдоुрд░рд▓ीрдзрд░
132. рдХुрд░ुрдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдоे рдк्рд░рд╕िрдж्рдз рд╕рд░्рд╡ेрд╢्рд╡рд░ рдорд╣ाрджेрд╡ рдорди्рджिрд░ рдХा рдиिрд░्рдоाрдг рдХिрд╕рдиे рдХрд░рд╡ाрдпा рдеा ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдмाрдмा рд╢्рд░рд╡рдгрдиाрде
133. рднीрдо рд╕्рдЯेрдбिрдпрдо рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рдоें рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рднिрд╡ाрдиी рдоें
134. рдЕрдо्рдмाрд▓ा рдоें рдЪрдиेрдЯी рдХा рд╕्рддूрдк рдХिрд╕рдиे рдмрдирд╡ाрдпा?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЕрд╢ोрдХ рдиे
135. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдЪрд░्рдЪिрдд KMP рдХा рдкूрд░ा рдиाрдо рдХ्рдпा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рдХुंрдбрд▓ी рдоाрдиेрд╕рд░ рдкрд▓рд╡рд▓ рдПрдХ्рд╕рдк्рд░ेрд╕рд╡े ((Kundali Maneshar Palwal Express way))
136. рдХрд░рдиाрд▓ рдХे рдХुंрдЬрдкुрд░ा рдХी рд╕्рдеाрдкрдиा рдХिрд╕рдиे рдХी рдеी?
рдЙрдд्рддрд░ - рдкрдаाрди рд╢ाрд╕рдХ рдоिрдЬाрд╡рдд рдЦाрди рдиे
137. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХा рдПрдХрдоाрдд्рд░ рджूрд░рджрд░्рд╢рди рдХेंрдж्рд░ рдХोрдирд╕ा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╣िрд╕ाрд░ рджूрд░рджрд░्рд╢рди
138. рдЧुрд▓рдЬाрд░ी рд▓ाрд▓ рдиंрджा рд╕्рдоाрд░рдХ рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рдоें рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рдХुрд░ुрдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдоें
139. рдХрд▓ेрд╕рд░ рд╡рди्рдп рдЬीрд╡ рдЕрднрдпाрд░рдг्рдп рдХрд╣ाँ рд╕्рдеिрдд рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдпрдоुрдиाрдирдЧрд░।
140. рдмीрд░ рд╢िрдХाрд░рдЧाрд╣ рд╡рди्рдп рдЬीрд╡ рдЕрднрдпाрд░рдг्рдп рдХрд╣ाँ рд╕्рдеिрдд рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдкंрдЪрдХुрд▓ा।
141. рдЫिрд▓рдЫिрд▓ा рд╡рди्рдп рдЬीрд╡ рдЕрднрдпाрд░рдг्рдп рдХрд╣ाँ рд╕्рдеिрдд рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдХुрд░ुрдХ्рд╖ेрдд्рд░।
142. рдиाрд╣рдб рд╡рди्рдп рдЬीрд╡рди рдЕрднрдпाрд░рдг्рдп рдХрд╣ाँ рд╕्рдеिрдд рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рд░ेрд╡ाрдб़ी।
143. рдЕрдмूрдмрд╢рд╣рд░ рд╡рди्рдп рдЬीрд╡ рдЕрднрдпाрд░рдг्рдп рдХрд╣ाँ рд╕्рдеिрдд рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╕िрд░рд╕ा।
144. рднिंрдбाрд╡ाрд╕ рд╡рди्рдп рдЬीрд╡ рдЕрднрдпाрд░рдг्рдп рдХрд╣ाँ рд╕्рдеिрдд рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЭрдЬ्рдЬрд░।
145. рдЦрдкрд░рд╡ाрд╕ рд╡рди्рдп рдЬीрд╡ рдЕрднрдпाрд░рдг्рдп рдХрд╣ाँ рд╕्рдеिрдд рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЭрдЬ्рдЬрд░।
146. рдЦौрд▓ рд╣ी-рд░ाрдЗрддाрди рд╡рди्рдпрдЬीрд╡ рдЕрднрдпाрд░рдг्рдп рдХрд╣ाँ рд╕्рдеिрдд рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдкंрдЪрдХुрд▓ा।
147. рд╕рд░рд╕्рд╡рддी рд╡рди्рдп рдЕрдн्рдпाрд░рдг्рдп рдХрд╣ाँ рд╕्рдеिрдд рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЬिрд▓ा рдХैрдерд▓।
148. рдмीрд╣реЬ рдмреЬा рдмрди рд╡рди्рдп рдЕрдн्рдпाрд░рдг्рдп рдЬिрд▓ा рдХрд╣ाँ рд╕्рдеिрдд рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЬींрдж।
149. рд╣िрд░рдг рдкाрд░्рдХ рдХрд╣ाँ рд╕्рдеिрдд рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ -  рд╣िрд╕ाрд░।
150. рдоिрдиी рдЪिрдб़िрдпाрдШрд░ рдХрд╣ाँ рд╕्рдеिрдд рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рднिрд╡ाрдиी, рдкिрдкрд▓ी।
151. рдЪिंрдХाрд░ा рдк्рд░рдЬрдирди рдХेंрдж्рд░ рдХрд╣ाँ рд╕्рдеिрдд рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдХैрд░ू ।
152. рдордЧрд░рдордЪ्рдЫ рдк्рд░рдЬрдирди рдХेंрдж्рд░ рдХрд╣ाँ рд╕्рдеिрдд рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рднौрд░ рд╕ैрджां (рдХुрд░ुрдХ्рд╖ेрдд्рд░)
153. рдЧिрдж्рдз рд╕ंрд░рдХ्рд╖рдг рдПрд╡ं рдк्рд░рдЬрдирди рдХेंрдж्рд░ рдХрд╣ाँ рд╕्рдеिрдд рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдкिंрдЬौрд░।
154. рддीрддрд░ рдк्рд░рдЬрдирди рдХेंрдж्рд░ рдХрд╣ाँ рд╕्рдеिрдд рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдоोрд░рдиी
155. рдоोрд░ рдФрд░ рдЪिंрдХाрд░ा рдк्рд░рдЬрдирди рдХेंрдж्рд░ рдХрд╣ाँ рд╕्рдеिрдд рд╣ै ?
рдЭाрдмुрдЖ।
156. рд░ाрдЬ्рдп рдоें рд╕рдмрд╕े рдкुрд░ाрдиी рд╣рд╡ेрд▓ी рдХрд╣ाँ рд╕्рдеिрдд рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдлрддेрд╣ाрдмाрдж।
157. рд╣рд░िрдпाрдгा рд░ाрдЬ्рдп рдХे рдк्рд░рд╕िрдж्рдз рдЧाрдпрдХ ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдХрд▓्рд▓рди рдЦां, рд╣ोрдж्рджू рдЦां, рд╣ाрдлिрдЬ рдЦां, рдЕрдЪрдкрд▓, рдЬोрд╣рд░ाрдмाрдИ рд╡ рдкंрдбिрдд рдЬрд╕рд░ाрдЬ
158. рд╣рд░िрдпाрдгा рдк्рд░рджेрд╢  рдоें рдХिрддрдиे рдкрд░्рдпрдЯрди рдкрд░िрд╕рд░ рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ -  43
159. рдХिрди рдлिрд▓्рдо рд╕्рдЯाрд░ों рдХा рд╕ंрдмंрдз рд╣рд░िрдпाрдгा рд╕े рд╣ै।
рдЙрдд्рддрд░ - рд╕ुрдиीрд▓ рджрдд्рдд, рдордиोрдЬ рдХुрдоाрд░, рд╕рддीрд╢ рдХौрд╢िрдХ, рд╕ोрдиू рдиिрдЧрдо, рдкूрдЬा рдмрдд्рд░ा, рдЬूрд╣ी рдЪाрд╡рд▓ा, рд░рдгрджीрдк рд╣ुрдб्рдбा
160. рд╣рд░िрдпाрдгा рд╕िрдиेрдоा рдХी рдк्рд░рдердо рдлिрд▓्рдо рдХрдм рдЬाрд░ी рд╣ुрдИ рдеी।  Post by Satish Mehuwala
 рдЙрдд्рддрд░ - 1970 рдоें рд╣рд░рдлूрд▓ рд╕िंрд╣ рдЬाрдЯ рдЬुрд▓ाрдгी।
161. рд╣рд░िрдпाрдгा рд░ाрдЬ्рдп рдХे рдк्рд░рд╕िрдж्рдз рд╕ाрд╣िрдд्рдпрдХाрд░ ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЧुрд░ु рдЧोрд░рдЦрдиाрде, рд░ाрдЬाрд░ाрдо рд╢ाрд╕्рдд्рд░ी, рд╕ंрдд рдиिрдд्рдпाрдиंрдж, рдЬैрддрд░ाрдо्рд░, рд╣рд░िрджाрд╕ ।
162. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें 600 MW рдХा рджीрдирдмंрдзु рдЫोрдЯूрд░ाрдо рдерд░्рдорд▓ рдкॉрд╡рд░ рд╕्рдЯेрд╢рди рдХрд╣ाँ рдкрд░ рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рдпрдоुрдиाрдирдЧрд░ рдоें
163. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рд╕рдмрд╕े рдЕрдзिрдХ рдмाрд░ рдоुрдЦ्рдпрдоंрдд्рд░ी рдХोрди рд░рд╣े рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рдУрдордк्рд░рдХाрд╢ рдЪौрдЯाрд▓ा, 5 рдмाрд░
164. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рд╕рдмрд╕े рди्рдпूрдирддрдо рд╕рдордп рдХे рд▓िрдП
рдоुрдЦ्рдпрдоंрдд्рд░ी рдХौрди рд░рд╣ा ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдУрдордк्рд░рдХाрд╢ рдЪौрдЯाрд▓ा ( 5 Days)
165. рдХ्рд╖ेрдд्рд░рдлрд▓ рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░ рд╣рд░िрдпाрдгा рдХा рдХौрдирд╕ा рдЬिрд▓ा рд╕рдмрд╕े рдмреЬा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╣िрд╕ाрд░
166. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рдоें рдХॉрдкрд░ рдЕрдзिрдХрддा рдоें рдоिрд▓рддा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рд░ेрд╡ाреЬी рдоें
167. рдорд╣ाрд░ाрдЬा рдЕрдЧ्рд░рд╕ेрди рдиे рд╕िрд░рд╕ा рдоें рдХिрд╕рдХो рджो рдмाрд░ рд╣рд░ाрдпा рдеा?
рдЙрдд्рддрд░ - рдоोрд╣рдо्рдордж рдЧोрд░ी рдХो
168. 10 рдЕрдк्рд░ैрд▓ 1919 рдХो рдЧाँрдзी рдЬी рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдХрд╣ां рд╕े рдЧिрд░рдл्рддाрд░ рд╣ुрдП?
рдЙрдд्рддрд░ - рдкрд▓рд╡рд▓ рд╕े
169. рдЧुрдбрдЧाँрд╡ा рдирд╣рд░ рдХрд╣ाँ рд╕े рдиिрдХाрд▓ी рдЧрдпी рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рджिрд▓्рд▓ी рдХे рдУрдЦрд▓ा рд╕े
170. 2011 рдХी рдЬрдирдЧрдгрдиा рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░ рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдорд╣िрд▓ा рд╕ाрдХ्рд╖рд░рддा рджрд░ рдХिрддрдиी рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - 65.94%
171. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рд╡िрдХाрд╕ рдпाрджрд╡ рдХिрд╕ рдЦेрд▓ рд╕े рд╕рдо्рдмंрдзिрдд рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рдмॉрдХ्рд╕िंрдЧ рд╕े
172. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рдирдЧрд░ рдоें 1591 рдИ. рдоें рд╢ाрд╣ рдХुрд▓ी рдЦाрди рдж्рд╡ाрд░ा рдмрдиाрдпा рдЧрдпा рдЬрд▓рдорд╣рд▓ рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдиाрд░рдиौрд▓
173. рдЫрдб़ी рдиृрдд्рдп рдкुрд░ुрд╖ों рдж्рд╡ाрд░ा рдХрдм рдХिрдпा рдЬाрддा рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЧोрдЧा рдирд╡рдоीं
174. рдЕрдо्рдмाрд▓ा рдоें рд╕ैрдиिрдХ рдЫाрд╡рдиी рдЕंрдЧ्рд░ेрдЬों рдиे рдХрдм рдмрдиाрдИ ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1843 рдоें
175. рд╣рд░िрдпाрдгा рд░ाрдЬ्рдп рдХा рд╕рд░्рд╡ोрдЪ्рдЪ рдЦेрд▓ рдкुрд░рд╕्рдХाрд░ рдХौрдирд╕ा рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рднीрдо рдкुрд░рд╕्рдХाрд░
176. рднीрдо рдкुрд░рд╕्рдХाрд░ рдХे рдЕंрддрд░्рдЧрдд рдХिрддрдиी рд░ाрд╢ि рдк्рд░рджाрди рдХी рдЬाрддी рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - 5 рд▓ाрдЦ рд░ुрдкрдП
177. рдоिрдиी рдХ्рдпूрдмा рдХे рдиाрдо рд╕े рд╣рд░िрдпाрдгा рдХा рдХौрдирд╕ा рдЬिрд▓ा рдк्рд░рд╕िрдж्рдз рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рднिрд╡ाрдиी
178. рджेрд╢ рдХा рдкрд╣рд▓ा рдХृрдд्рд░िрдо рд░рдмрдб़ рд╕ंрдпंрдд्рд░ рдХрд╣ाँ рд╕्рдеाрдкिрдд рдХिрдпा рдЧрдпा рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдкाрдиीрдкрдд(рд╣рд░िрдпाрдгा)
179. рдЬрдоींрджाрд░ рд▓ीрдЧ рдХी рд╕्рдеाрдкрдиा рдХिрд╕рдиे рдХी рдеी ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЪौрдзрд░ी рдЫोрдЯू рд░ाрдо
180. рдХुंрдбрд▓ी-рдоाрдиेрд╕рд░-рдкрд▓рд╡рд▓ рдПрдХ्рд╕рдк्рд░ेрд╕ рд╡े рдХी рдХुрд▓ рд▓рдо्рдмाрдИ рдХिрддрдиे рдХिрд▓ोрдоीрдЯрд░ рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - 135.6 рдХिрд▓ोрдоीрдЯрд░
181. рд╕рди 2008 рдоें рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рд╕ैрдиिрдХ рд╕्рдХूрд▓ рдХрд╣ाँ рдЦोрд▓ा рдЧрдпा ?
рдЙрдд्рддрд░ - рд░ेрд╡ाрдб़ी
182. рдХुंрдЬрдкुрд░ा (рдХрд░рдиाрд▓) рдоें рд╕ैрдиिрдХ рд╕्рдХूрд▓ рдХिрд╕ рд╡рд░्рд╖ рдмрдиा ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1961 рдоें
183. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХा рдмाрдЧрд╡ाрдиी рд╡िрд╢्рд╡рд╡िрдж्рдпाрд▓рдп рдХрд╣ाँ рдмрдиेрдЧा ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдХрд░рдиाрд▓
184. рдЧोрд░рдЦрдкुрд░ (рдлрддेрд╣ाрдмाрдж) рдкрд░рдоाрдгु рдмिрдЬрд▓ी рд╕ंрдпंрдд्рд░ рдХी рдХुрд▓ рд╡िрдж्рдпुрдд् рдЙрдд्рдкाрджрди рдХ्рд╖рдорддा рдХिрддрдиी рд╣ोрдЧी ?
рдЙрдд्рддрд░ - 2800 рдоेрдЧाрд╡ाрдЯ (700 рдоेрдЧाрд╡ाрдЯ рдХी 4 рдЗрдХाрдЗрдпाँ)
185. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдкрд░рдоाрдгु рд╡िрд╢्рд╡рд╡िрдж्рдпाрд▓рдп рдХрд╣ाँ рдмрдиाрдпा рдЬाрдиा рдк्рд░рд╕्рддाрд╡िрдд рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЬрд╕ौрд░рдЦेрдб़ी (рдЭрдЬ्рдЬрд░)
186. рд░ाрдЬ्рдпрдкाрд▓ рдмрдирдиे рд╡ाрд▓ी рд╣рд░िрдпाрдгा рдХी рдкрд╣рд▓ी рдорд╣िрд▓ा рдХौрди рдеी ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЪрди्рдж्рд░ाрд╡рддी
187. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдПрдХрдоाрдд्рд░ рдкрд░рдорд╡ीрд░ рдЪрдХ्рд░ рд╡िрдЬेрддा рдХौрди рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдоेрдЬрд░ рд╣ोрд╢िрдпाрд░ рд╕िंрд╣
188. рд╣ाрд▓ рд╣ी рдоें рд╣рд░िрдпाрдгा рдкрд░्рдпрдЯрди рдХा рдм्рд░ांрдб рдПрдо्рдмेрд╕рдбрд░ рдХिрд╕े рдмрдиाрдпा рдЧрдпा рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдзрд░्рдоेрди्рдж्рд░ рдФрд░ рд╣ेрдоा рдоाрд▓िрдиी
189. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рдоें рдХेрд╡рд▓ 2 рд╡िрдзाрдирд╕рднा рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдкंрдЪрдХुрд▓ा
190. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рдоें рд╕рд░्рд╡ाрдзिрдХ 7 рд╡िрдзाрдирд╕рднा рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╣िрд╕ाрд░
191. рдлрддेрд╣ाрдмाрдж рд╢рд╣рд░ 1352 рдоें рдХिрд╕рдиे рдмрд╕ाрдпा рдеा ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдлिрд░ोрдЬрд╢ाрд╣ рддुрдЧрд▓рдХ
192. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдХिрд╕ рд╕्рдеाрди рдкрд░ рдк्рд░рддिрд╡рд░्рд╖ рдЖрдо рдЙрдд्рд╕рд╡ рдордиाрдпा рдЬाрддा рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдпाрджрд╡ेрди्рдж्рд░ рдЙрдж्рдпाрди рдкिंрдЬौрд░
193. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рдоें рд╕рд░्рд╡ाрдзिрдХ рд╡рди рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдпрдоुрдиाрдирдЧрд░
194. рдЕрдо्рдмाрд▓ा рдоें рд╕ैрдиिрдХ рдЫाрд╡рдиी рдЕंрдЧ्рд░ेрдЬों рдиे рдХрдм рдмрдиाрдИ ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1843 рдоें
195. рд╕ीрд╣ी (рдлрд░ीрджाрдмाрдж) рдоें рдЬрди्рдоें рд╕ूрд░рджाрд╕ рдХिрд╕ рдоुрдЧ़рд▓ рд╢ाрд╕рдХ рдХे рд╕рдордХाрд▓ीрди рдеे ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЕрдХрдмрд░
196. рдзрдорддाрди рд╕ाрд╣िрдм рдЧुрд░ुрдж्рд╡ाрд░ा рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рдоें рд╕्рдеिрдд рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЬींрдж
197.рдк्рд░рдзाрдирдоंрдд्рд░ी рдирд░ेрди्рдж्рд░ рдоोрджी рдиे 22 рдЬрдирд╡рд░ी 2015 рдХो рдмेрдЯी рдмрдЪाрдУ рдмेрдЯी рдкрдвाрдУ рдХाрд░्рдпрдХ्рд░рдо рдХी рд╢ुрд░ुрдЖрдд рдХрд╣ाँ рдХी ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдкाрдиीрдкрдд
198. рд╣рд░िрдпाрдгा рд░ाрдЬ्рдп рдХा рд╡рди рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдХिрддрдиा рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1560 рд╡рд░्рдЧ рдХिрдоी
199.рдХौрди-рд╕ी рдирджी рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рд╢िрд╡ाрд▓िрдХ рдХे рдкрд╣ाреЬी рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рд╕े рдиिрдХрд▓рддी рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдШрдЧ्рдШрд░, рдоाрд░рдХрдг्рдбा, рд╕рд░рд╕्рд╡рддी
200. рд░ाрдЬ्рдп рдоें рд╢िрд╡ाрд▓िрдХ рдкрд╣ाреЬिрдпों рдХी рдКंрдЪाрдИ рдХिрддрдиी рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - 900 рдоीрдЯрд░ рд╕े 2300 рдоीрдЯрд░ рддрдХ
201. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдоें рд╢िрд╡ाрд▓िрдХ рдкрд░्рд╡рдд рд╢्рд░ेрдгिрдпॉं рд╕्рдеिрдд рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЙрдд्рддрд░ -рдкूрд░्рд╡ी рдоें
202. рд╕िंрдзु рд╕рдн्рдпрддा рдХे рдк्рд░рд╕िрдж्рдз рд╕्рдерд▓ рдоीрдд्рддाрдерд▓ рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдХрд╣ॉं рд╕्рдеिрдд рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - рднिрд╡ाрдиी
203. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдоंрдЬी рд╕ाрд╣िрдм рдХा рдЧुрд░ुрдж्рд╡ाрд░ा рдХрд╣ॉं рд╕्рдеिрдд рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдХैрдерд▓
204. рдХौрд░рд╡ों рдФрд░ рдкांрдбрд╡ों рдХी рдпुрдж्рдз рднूрдоि рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдХрд╣ॉं рдкрд░ рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдХुрд░ुрдХ्рд╖ेрдд्рд░
205. рд╣рд░िрдпाрдгा рд░ाрдЬ्рдп рдкрд░ рдЪौрд╣ाрди рд╢ाрд╕рдХ рдЕрд░्рдгोрд░ाрдЬा рдиे рдХрдм рдЖрдХ्рд░рдордг рдХिрдпा рдеा ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1131 рдИ рдоें
206. рдеाрдиेрд╢्рд╡рд░ рдкрд░ рдорд╣рдоूрдж рдЧрдЬрдирд╡ी рдиे рдХрдм рдЖрдХ्рд░рдордг рдХिрдпा рдеा ?  Post by Satish Mehuwala
рдЙрдд्рддрд░ - 1014 рдИ.
207. рд╕ूрд░рдЬрдХुंрдб рдХ्рд░ाрдл्рдЯ рдоेрд▓ा рдХिрд╕ рд╡рд░्рд╖ рд╢ुрд░ू рд╣ुрдЖ рдеा?
рдЙрдд्рддрд░ – 1986 рдоें
208. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХी рд▓рдЧрднрдЧ рдХिрддрдиी рднूрдоि рдХृрд╖ि рдХे рд▓िрдП рдЙрдкрдпुрдХ्рдд рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - 36,89,000 рд╣ेрдХ्рдЯेрдпрд░
209. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХी рджрд╢рдХीрдп рд╡ृрдзि рджрд░ рдХिрддрдиी рд░рд╣ी рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - 19.90%
210. рдкंрдбिрдд рдЬрд╕рд░ाрдЬ рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рд╕े рд╕рдо्рдмंрдзिрдд рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╣िрд╕ाрд░ рд╕े
211. рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рдХा рдоुрдЦ्рдпाрд▓рдп рдХिрд╕ी рджुрд╕рд░े рд╢рд╣рд░ рдоें рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рдорд╣ेंрдж्рд░рдЧреЭ рдХा рдиाрд░рдиौрд▓ рдоें
212. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХा рдХोрдирд╕ा рдЧाँрд╡ рдк्рд░рдердо CFL рдЧाँрд╡ рдмрдиा?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЧुрд░ुрдЧ्рд░ाрдо рдХा рдмिрдиोрд▓ा рдЧाँрд╡
213. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдкрд╣рд▓े рдПрдб्рд╡ोрдХेрдЯ рдЬрдирд░рд▓ рдХोрди рдеे?
рдЙрдд्рддрд░ - рдмाрдмू рдЖрдиंрджрд╕्рд╡рд░ूрдк
214. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рд░ेрд▓рдоाрд░्рдЧ рдХो рдРрддिрд╣ाрд╕िрдХ рдзрд░ोрд╣рд░ рдХा рджрд░्рдЬा рдк्рд░ाрдк्рдд рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рдХाрд▓рдХा рд░ेрд▓рдоाрд░्рдЧ рдХो
215. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХी рд╕рдмрд╕े рдк्рд░ाрдЪीрди рдирд╣рд░ рдХोрдирд╕ी рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рдкрд╢्рдЪिрдоी рдпрдоुрдиा рдирд╣рд░
216. NCR рдХे рдЕंрддрд░्рдЧрдд рд╣рд░िрдпाрдгा рдХा рд▓рдЧрднрдЧ рдХिрддрдиे рдк्рд░рддिрд╢рдд рдХ्рд╖ेрдд्рд░рдлрд▓ рдЖрддा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рд▓рдЧрднрдЧ 57%
217. рджрдХ्рд╖िрдг рд╣рд░िрдпाрдгा рдХी рдк्рд░рдоुрдЦ рдирджी рдХोрдирд╕ी рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╕ाрд╣िрдмी рдирджी
218. рдЬрдм рд╣рд░िрдпाрдгा рд░ाрдЬ्рдп рдХा рдЧрдарди рд╣ुрдЖ рддрдм рд╡िрдзाрдирд╕рднा рдХी рдХिрддрдиी рд╕ीрдЯें рдеीं ?
рдЙрдд्рддрд░ - 54 рд╕ीрдЯें
218. рд╣рд░िрдпाрдгा рд╡िрдзाрдирд╕рднा рдоें 90 рд╕ीрдЯें рдХिрд╕ рд╡рд░्рд╖ рдХी рдЧрдпी ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1977
219. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рд▓ोрдХрд╕рднा рдХी рдХिрддрдиी рд╕ीрдЯें рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - 10
220. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рд░ाрдЬ्рдп рд╕рднा рдХी рдХिрддрдиी рд╕ीрдЯें рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - 5
221. рд╣рд░िрдпाрдгा рд╡िрдзाрдирд╕рднा рдоें рдЕрдиुрд╕ूрдЪिрдд рдЬाрддि рдХे рд▓िрдП рдХिрддрдиी рд╕ीрдЯें рдЖрд░рдХ्рд╖िрдд рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - 17
222. рднूрддेрд╢्рд╡рд░ рдоंрджिрд░ рдХрд╣ाँ рд╕्рдеिрдд рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЧुрдбрдЧाँрд╡
223. рднीрдоा рджेрд╡ी рдоंрджिрд░ рдХрд╣ाँ рд╕्рдеिрдд рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдкिंрдЬौрд░ (рдкंрдЪрдХुрд▓ा)
224. рдЙрдд्рддрд░ рднाрд░рдд рдХा рдЦрдЬुрд░ाрд╣ो рдХौрдирд╕ा рдоंрджिрд░ рдХрд╣рд▓ाрддा рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рднीрдоा рджेрд╡ी рдоंрджिрд░ рдкिंрдЬौрд░
225. рднрдЧрд╡ाрди рд╢्рд░ी рдХृрд╖्рдг рдиे рдЧीрддा рдХा рдЙрдкрджेрд╢ рдХिрд╕ рд╡ृрдХ्рд╖ рдХे рдиीрдЪे рджिрдпा рдеा ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдмрд░рдЧрдж
226. рдХрдкाрд▓ рдоोрдЪрди рддीрд░्рде рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рдоें рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЕрдо्рдмाрд▓ा
227. рдоाрддा рдордирд╕ा рджेрд╡ी рдоंрджिрд░ рдХрд╣ाँ рд╕्рдеिрдд рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдкंрдЪрдХुрд▓ा
228. рд╕ंрд╣िрдд рд╕рд░ोрд╡рд░ рдХрд╣ाँ рд╕्рдеिрдд рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдеाрдиेрд╢्рд╡рд░
229. рд╢рд╣ीрдж рд╣рд╕рди рдЦाрди рдоेрд╡ाрддी рдоेрдбिрдХрд▓ рдХॉрд▓ेрдЬ рдХрд╣ाँ рд╕्рдеिрдд рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдирд▓्рд╣рдб़ (рдоेрд╡ाрдд)
230. рдоाрдзोрдЧрдв़ рдХा рдХिрд▓ा рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рдоें рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдорд╣ेंрдж्рд░рдЧрдв़
231. рдкंрдЪрд╡рдЯी рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рдоें рд╕्рдеिрдд рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдкрд▓рд╡рд▓
232. рднाрд░рдд рд╕рд░рдХाрд░ рдиे рднाрд╖ाрдИ рдФрд░ рд╕ंрд╕्рдХृрддी рдХे рдЖрдзाрд░ рдкрд░ рд░ाрдЬ्рдпों рдХे рдкुрдирд░्рдЧрдарди рдХे рд▓िрдП рдХौрди рд╕ा рдЖрдпोрдЧ рдмрдиाрдпा? ?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╕ैрдпрдж рдлреЫрд▓ рдЕрд▓ी рдЖрдпोрдЧ
233. рд╣рд░िрдпाрдгा рд░ाрдЬ्рдп рдХी рд╕ीрдоां рдХिрддрдиे рд░ाрдЬ्рдпों рд╕े рд▓рдЧрддी рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдкॉंрдЪ
234.  рд╣рд░िрдпाрдгा рд░ाрдЬ्рдп рдоें рдмिрд░рд▓ा рдорди्рджिрд░ рд╕्рдеिрдд рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдХुрд░ुрдХ्рд╖ेрдд्рд░
235. рдкंрдЬाрдм рдЙрдЪ्рдЪ рди्рдпाрдпाрд▓рдп рд▓ाрд╣ौрд░ рдХे рдкрд╣рд▓े рднाрд░рддीрдп рдоुрдЦ्рдп рди्рдпाрдпाрдзीрд╢ рд╕рд░ рд╢ाрджीрд▓ाрд▓ рдХрд╣ाँ рдХे рд░рд╣рдиे рд╡ाрд▓े рдеे?
рдЙрдд्рддрд░ – рд░ेрд╡ाрдб़ी
236. рдмाрдмрд░ рдХा рдХाрд▓ рдоें рд╣рд░िрдпाрдгा рдХिрди рдХिрди рд╕рд░рдХाрд░ों рдоें рдмрдирддा рд╣ुрдЖ рдеा?
рдЙрдд्рддрд░ - рджिрд▓्рд▓ी, рдоेрд╡ाрдд, рд╣िрд╕ाрд░ рдФрд░ рд╕рд░рд╣िंрдж
237. рдЪैंрдкिрдпрди рдПрд╡ं рд╕ेрда рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░ рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдХिрддрдиे рдк्рд░рдХाрд░ рдХे рд╡рди рдкाрдпे рдЬाрддे рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рдкांрдЪ рдк्рд░рдХाрд░ рдХे рд╡рди
238. рд▓ोрдХ рд╡ाрдж्рдп рдХा рддुрдо्рдмा рдпрди्рдд्рд░ рдХ्рдпा рд╣ोрддा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рдпрд╣ рддाрд░ рд╕े рдЬुрдбा рд╣ोрддा рд╣ै рдФрд░ рдмрдЬрдиे рдХे рд▓िрдП рд▓рдХреЬी рдХे рдЧुрдЯрдХे рдХा рдк्рд░рдпोрдЧ рд╣ोрддा рд╣ै
239. рднाрд░рдд рдХे рдХिрд╕ рд░ाрд╖्рдЯ्рд░рдкрддि рдиे рдХुрд░ुрдХ्рд╖ेрдд्рд░ рд╡िрд╢्рд╡рд╡िрдж्рдпाрд▓рдп рдХी рдиीрд╡ рд░рдЦी рдеी?
рдЙрдд्рддрд░ - рдбॉ. рд░ाрдЬेрди्рдж्рд░ рдк्рд░рд╕ाрдж рдиे
240. рдЕрднिрдиेрдд्рд░ी рдорд▓्рд▓िрдХा рд╢ेрд░ाрд╡рдд рдХा рдмрдЪрдкрди рдХा рдХ्рдпा рдиाрдо рдеा?
рдЙрдд्рддрд░ - рд░ीрдоा рд▓ाрдо्рдмा
241. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХी рдХिрддрдиे рдк्рд░рддिрд╢рдд рднूрдоि рдЕрдзिрдХ рд╕िंрдЪाрдИ рд╕े рдЧ्рд░рд╕िрдд рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рд▓рдЧрднрдЧ 32%
242. рдиाрд╣реЬ рд╡рди्рдп рдЬीрд╡ рдЕрдн्рдпाрд░рдг्рдп рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рдоें рд╕्рдеिрдд рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рд░ेрд╡ाреЬी рдоें
243. рдорд╣рд░्рд╖ि рд╡ाрд▓्рдоीрдХि рдкुрд░рд╕्рдХाрд░ рдХे рддрд╣рдд рдХिрддрдиी рдзрдирд░ाрд╢ी рджी рдЬाрддी рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - 1 рд▓ाрдЦ рд░ुрдкрдП
244. рдлрддेрд╣ाрдмाрдж рдЬिрд▓े рдХे рдЧोрд░рдЦрдкुрд░ рдЧाँрд╡ рдоें рдХैрд╕ा рдЙрд░्рдЬा рд╕ंрдпंрдд्рд░ рд▓рдЧाрдпा рдЧрдпा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рдкрд░рдоाрдгु рдЙрд░्рдЬा рд╕ंрдпंрдд्рд░
245. рдХुрд░ुрдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдоें рдорд╣ाрднाрд░рдд рдХा рдпुрдж्рдз рдХिрддрдиे рджिрди рдЪрд▓ा рдеा ?
рдЙрдд्рддрд░ - 18 рджिрди
246. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдЕंрддिрдо рдмाрд░ рд░ाрд╖्рдЯ्рд░рдкрддि рд╢ाрд╕рди рдХिрд╕ рд╡рд░्рд╖ рд▓рдЧा рдеा ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1991
247. 1966 рдоें рдмрдиी рд╣рд░िрдпाрдгा рд╡िрдзाрдирд╕рднा рдХा рдкрд╣рд▓ा рд╕्рдкीрдХрд░ рдХौрди рдеा ?
рдЙрдд्рддрд░ - рд░ाрд╡ рд╡ीрд░ेрди्рдж्рд░ рд╕िंрд╣
248. рд╣рд░िрдпाрдгा рд╡िрдзाрдирд╕рднा рдХी рдкрд╣рд▓ी рдорд╣िрд▓ा рдЕрдз्рдпрдХ्рд╖ рдХौрди рдеी ?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╢्рд░ीрдорддी рд╢рди्рдиो рджेрд╡ी
249. рд╣िрд╕ाрд░ рдоें рдХांрдЧ्рд░ेрд╕ рдХी рд╢ाрдЦा рдХрдм рд╢ुрд░ू рд╣ुрдИ ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1887 рдИ.
250. рд░ोрд╣рддрдХ рдоें рдХांрдЧ्рд░ेрд╕ рдХी рд╢ाрдЦा рдХрдм рд╢ुрд░ू рд╣ुрдИ ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1888 рдИ.
251. рд▓ाрд▓ा рд▓ाрдЬрдкрдд рд░ाрдп рд╣िрд╕ाрд░ рд╕े рд▓ाрд╣ौрд░ рдХрдм рдЧрдП ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1892 рдИ.
252. рдкंрдЬाрдм рд╡िрдзाрди рд╕рднा рдХे рдЪुрдиाрд╡ рдХрдм рд╣ुрдП ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1937 рдИ.
253. рд╣рд░िрдпाрдгा рдкंрдЬाрдм рдХा рд╣िрд╕्рд╕ा рдХрдм рдмрдиा ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1858
254. рдкंрдЬाрдмी рд╕ूрдмे рдХी рдоांрдЧ рдХी рдк्рд░рддिрдХ्рд░िрдпा рдоें рдЕрд▓рдЧ рд╣рд░िрдпाрдгा рдХी рдоांрдЧ рдХрдм рд╢ुрд░ू рд╣ुрдИ ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1948 рдИ.
255. рд╕рдЪ्рдЪрд░ рдлाрд░्рдоूрд▓ा рдХрдм рд▓ाрдЧू рд╣ुрдЖ ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1949 рдИ.
256. рдХ्рд╖ेрдд्рд░ीрдп рдлाрд░्рдоूрд▓ा рдХрдм рд▓ाрдЧू рд╣ुрдЖ ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1956 рдИ.
257. рд╣рд░िрдпाрдгा рдЕрд▓рдЧ рд░ाрдЬ्рдп рдХрдм рдмрдиा ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1 рдирд╡рдо्рдмрд░, 1966 рдИ.
258. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХा рдкрд╣рд▓ा рдоुрдЦ्рдпрдоंрдд्рд░ी рдХौрди рдмрдиा ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдкंрдбिрдд рднрдЧрд╡рдд рджрдпाрд▓ рд╢рд░्рдоा
259. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХा рдХौрдирд╕ा рдирдЧрд░ рдЫोрдЯी рдХाрд╢ी рдХрд╣рд▓ाрддा рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рднिрд╡ाрдиी
260. 1978 рдХे рдмैंрдХाрдХ рдПрд╢िрдпाрдИ рдЦेрд▓ों рдоें 800 рдоीрдЯрд░ рдоें рд╕्рд╡рд░्рдг рдЬीрддрдиे рд╡ाрд▓ी рд╣рд░िрдпाрдгा рдХी рдЦिрд▓ाрдб़ी рдХौрди рдеी ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЧीрддा рдЬुрдд्рд╢ी
\
261. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдЖрд╡ाрд░ा рдЧाрдпों рдХो рд░рдЦрдиे рдХे рд▓िрдП рдкрд╣рд▓ा рдЧौ рдЕрдн्рдпाрд░рдг्рдп рдХрд╣ाँ рдмрдиाрдпा рдЬा рд░рд╣ा рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╣िрд╕ाрд░
262. рд╣рд░рдпाрдгा, рд╕ाрд╣िрд╡ाрд▓ рдФрд░ рдЧिрд░ рдХिрд╕рдХी рдирд╕्рд▓ें рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЧाрдп
263. рдмрд╣ाрджुрд░рдЧрдв़ рдХрд╕्рдмे рдХा рдкुрд░ाрдиा рдиाрдо рдХ्рдпा рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╢рд░्рдлाрдмाрдж
264. рд░ोрд╣рддрдХ рдоें 1857 рдХी рдХ्рд░ांрддि рдХी рд╢ुрд░ुрд╡ाрдд рдХिрд╕рдиे рдХी рдеी ?
рдЙрдд्рддрд░ - рд░ांрдШрдбों рдиे
265. рдбॉ рд╕ूрд░рдЬрднाрди рдХे рдиेрддृрдд्рд╡ рдоें рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рдРрддिрд╣ाрд╕िрдХ рд╕्рдеाрди рдХी рдЦुрджाрдИ рдХी рдЧрдИ рдеी ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдоिрддाрдерд▓ (рднिрд╡ाрдиी)
266. рдЧुрд▓ाрдо рд╢ाрд╕िрдХा рд░рдЬिрдпा рд╕ुрд▓्рддाрди рдХी рдХрдм्рд░ рдХрд╣ॉं рдкрд░ рд╣ैं ?  Post by Satish Mehuwala
рдЙрдд्рддрд░ - рдХैрдерд▓
267. рд╢ेрд░рд╢ाрд╣ рд╕ूрд░ी рдиे рд╣ुрдоाрдпूँ рд╕े рд░ाрдЬ्рдп рдХрдм рдЫीрдиा?
рдЙрдд्рддрд░ – 1540 рдИ
268. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рдоें рдоाрдоा_рднांрдЬा рдХी рджрд░рдЧाрд╣ рд╕्рдеिрдд рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╕ोрдиीрдкрдд рдоें
269. рдЬींрдж рд░िрдпाрд╕рдд рдоें 1940 рдХे рдк्рд░рдЬाрдоंрдбрд▓ рдЖंрджोрд▓рди рдХा рдиेрддृрдд्рд╡ рдХिрд╕рдиे рдХिрдпा?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╣ीрд░ा рд╕िंрд╣ рдЪिрдиाрд░िрдпा
270. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХी рдЧुрд░рдк्рд░ीрдд рдХौрд░ рдХिрд╕ рдЦेрд▓ рд╕े рд╕рдо्рдмंрдзिрдд рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рднाрд▓ा рдлेंрдХ
271. рд╡рд░्рд╖ 2002 рдоें рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдкрд╣рд▓े рджूрд░рджрд░्рд╢рди рдХा рдЙрдж्рдШाрдЯрди рдХिрд╕рдиे рдХिрдпा рдеा?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╕ुрд╖рдоा рд╕्рд╡рд░ाрдЬ рдиे
272. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХी рдЬाрдирдХाрд░ी рдХिрд╕ рдмोрдж्рдз рд╕ाрд╣िрдд्рдп рдоें рднी рдоिрд▓рддी рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рджिрд╡्рдпाрд╡рджाрди, рдордЬ्рдЭिрдордиिрдХाрдп рдоें
273. рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рд╕ंрд╡ेрджрдирд╢ीрд▓ рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдЕрдн्рдпाрд░рдг्рдп рдХोрдирд╕ा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рдХрд▓ेрд╕рд░ рд╡рди्рдпрдЬीрд╡ рдЕрдн्рдпाрд░рдг्рдп
274. рдиेрд╢рдирд▓ рдм्рд░ेрди рд░िрд╕рд░्рдЪ рд╕ेрдг्рдЯрд░ рдХрд╣ा рд╕्рдеिрдд рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЧुрд░ुрдЧ्рд░ाрдо рдоें
275. рд╡िрджेрд╢ рдоंрдд्рд░ी рд╕ुрд╖рдоा рд╕्рд╡рд░ाрдЬ рдХा рд╕рдо्рдмрди्рдз рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рд╕े рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдЕрдо्рдмाрд▓ा рд╕े
276. рд╣рд░िрдпाрдгा рдл्рд░ेрд╢ рдм्рд░ांрдб рдХिрд╕्рд╕े рд╕рдо्рдмंрдзिрдд рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рдХृрд╖ि рдЙрдд्рдкाрджों рд╕े\
277. рдЧ्рдпाрд░рд╣ рд░ुрдж्рд░ी рд╢िрд╡ рдоंрджिрд░ рдХрд╣ा рдкрд░ рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рдХैрдерд▓ рдоें
278. рд╢ेрд░рд╢ाрд╣ рд╕ूрд░ी рдХी рдоृрдд्рдпु рдХрдм рд╣ुрдИ ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1545 рдИ.\
279. рд╢ेрд░рд╢ाрд╣ рдХा рдмрдЪрдкрди рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рдоें рдмीрддा ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдорд╣ेंрдж्рд░рдЧреЭ
280. рд╢ेрд░рд╢ाрд╣ рд╕ूрд░ी рдХे рджाрджा рдЗрдм्рд░ाрд╣िрдо рд╕ूрд░ рдХा рдордХрдмрд░ा рдХрд╣ाँ рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдиाрд░рдиौрд▓
281. рдоोрд╣рди рд╕िंрд╣ рдоंрдвाрд░ рдиे рдмाрдмрд░ рдХे рдЦिрд▓ाрдл рд╡िрдж्рд░ोрд╣ рдХрдм рдХिрдпा ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1530 рдИ.
рдЙрдд्рддрд░ - рдлेрд░ी рдХ्рд╡ीрди
282. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдЧрдаिрдд рдЧौ-рд╕ेрд╡ा рдЖрдпोрдЧ рдХा рдЕрдз्рдпрдХ्рд╖ рдХिрд╕े рдиिрдпुрдХ्рдд рдХिрдпा рдЧрдпा рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдордиीрд░ाрдо рдоंрдЧрд▓ा
283. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдкाрдиीрдкрдд рдХा рддीрд╕рд░ा рдпुрдж्рдз рдХрдм рд╣ुрдЖ рдеा ? рдЬिрд╕рдоें рдорд░ाрдаाрдУं рдХी рдкрд░ाрдЬрдп рд╣ुрдИ рдеी ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1761 рдИ. рдоें
284. рд╣рд░िрдпाрдгा рд░ाрдЬ्рдп рдХे рдХुрд░ुрдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдЬिрд▓े рдХे рдХिрд╕ рд╕्рдеाрди рдкрд░ рд╢्рд░ीрдХृрд╖्рдг рднрдЧрд╡ाрди рдиे рдЕрд░्рдЬुрди рдХो рдЧीрддा рдХा рдЙрдкрджेрд╢ рджिрдпा ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЬ्рдпोрддिрд╕рд░ рд╕рд░ोрд╡рд░
285. рдорд╣ाрднाрд░рдд рдХी рд░рдЪрдиा рдорд╣рд░्рд╖ि рд╡ेрджрд╡्рдпाрд╕ рдж्рд╡ाрд░ा рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рдирдЧрд░ рдоें рдХि рдеी ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдХुрд░ुрдХ्рд╖ेрдд्рд░
286. рд╕्рд╡рддंрдд्рд░рддा рд╕ेрдиाрдиी рд▓ाрд▓ा рд▓ाрдЬрдкрддрд░ाрдп рдиे рд╣рд░िрдпाрдгा рд░ाрдЬ्рдп рдХे рдХिрд╕ рд╕्рдеाрди рдХो рдЕрдкрдиा рд░ाрдЬрдиीрддिрдХ рдФрд░ рд╕ाрдоाрдЬिрдХ рдХाрд░्рдпрдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдмрдиाрдпा рдеा ?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╣िрд╕ाрд░
287. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рдЕрди्рддрд░्рдЬाрддीрдп рд╡िрд╡ाрд╣ рдХрд░рдиे рдкрд░ рдк्рд░ोрдд्рд╕ाрд╣рди рд░ाрд╢ि рдХिрддрдиी рдХрд░ рдбी рдЧрдпी рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - 50000 рд░ुрдкрдП рд╕े рдмрдвाрдХрд░ 101000 рд░ुрдкрдП
288. рднिрд╡ाрдиी рдмॉрдХ्рд╕िंрдЧ рдХ्рд▓рдм рдХी рд╕्рдеाрдкрдиा рдХिрд╕рдиे рдХी рдеी?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЬрдЧрджीрд╢ рд╕िंрд╣ рдиे
289. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХुрд░ुрдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдЬिрд▓े рдоें рд╕्рдеिрдд рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╕рд░्рд╡ेрд╢्рд╡рд░ рдорд╣ाрджेрд╡ рдорди्рджिрд░
290. рдХुрд░ुрдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдХा рдк्рд░рд╕िрдж्рдз рд╕рд░्рд╡ेрд╢्рд╡рд░ рдорд╣ाрджेрд╡ рдорди्рджिрд░ рдХा рдиिрд░्рдоाрдг рдХिрд╕рдиे рдХрд░рд╡ाрдпा рдеा ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдмाрдмा рд╢्рд░рд╡рдг рдиाрде рдиे
291рд╕्рдеाрдиेрд╢्рд╡рд░ рдорд╣ाрджेрд╡ рдорди्рджिрд░ рдХा рдиिрд░्рдоाрдг рдХिрд╕рдиे рдХрд░рд╡рдпा рдеा ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдкुрд╖्рдпрднूрддि рд░ाрдЬा рдж्рд╡ाрд░ा
292рдЧुреЬрдЧॉंрд╡ рдоें “рдоाрддा рд╢ीрддрд▓ा рджेрд╡ी рдорди्рджिрд░ рдХा рдиिрд░्рдоाрдг рдХрдм рдХрд░рд╡ाрдпा рдеा ?
рдЙрдд्рддрд░ - 1650 рдИ. рдоें
293. рдХिрд╕ рд╕्рдеाрди рдкрд░ рдордиोрдХाрдордиा рдкूрд░ी рд╣ोрдиे рдкрд░ рдШреЬी рдЪреЬाрдИ рдЬाрддी рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдкीрд░ рдиौрдЧрдЬा рдХी рдордЬाрд░ рдкрд░
294. . рд╣рд░िрдпाрдгा рдХा рд╡рд╣ рд╢рд╣рд░ рдЬो рд╡िрд╢्рд╡ рдоाрдирдЪिрдд्рд░ рдоें рдзाрди рдХा рдХрдЯोрд░ा рд╡ рд╣рд░िрдпाрдгा рдХा рдкेрд░िрд╕ рдЙрдкрдиाрдоों рд╕े рдЬाрдиा рдЬाрддा рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдХрд░рдиाрд▓
295. рднрдХ्рдд рдХрд╡ि рд╕ूрд░рджाрд╕ рдХा рдЬрди्рдо рд╕ीрд╣ी рдЧॉंрд╡ рдоें рд╣ुрдЖ рдеा | рд╕ीрд╣ी рдЧॉंрд╡ рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рдоें рд╕्рдеिрдд рд╣ैं ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдлрд░ीрджाрдмाрдж
296рдЬाрдЧीрд░рджाрд░ рд╢ाрд╣рдХुрд▓ рдЦाрди рдиे рдЬрд▓рдорд╣рд▓ рдиाрдордХ рдРрддिрд╣ाрд╕िрдХ рд╕्рдоाрд░рдХ рдХा рдиिрд░्рдоाрдг рдХрд╣ॉं рдХрд░рд╡ाрдпा рдеा ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдиाрд░рдиौрд▓ рдоें
297. рдкрд▓рд╡рд▓ рдХा рдкुрд░ाрдиा рдиाрдо рдХ्рдпा рдеा?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЕрдкрд▓рд╡ा
298. рд╣рд░िрдпाрдгा рдоें рд░ाрдЬ्рдп рд▓ोрдХ рд╕ेрд╡ा рдЖрдпोрдЧ рдХे рдЕрдз्рдпрдХ्рд╖ рдХी рдиिрдпुрдХ्рддि рдХोрди рдХрд░рддा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рд╣рд░िрдпाрдгा рдХा рд░ाрдЬ्рдпрдкाрд▓
299рдЙрдд्рддрд░ рднाрд░рдд рдХे рдиंрджрди рд╡рди рдХे рдиाрдо рд╕े рд╣рд░िрдпाрдгा рдХा рдХोрдирд╕ा рдЧाрд░्рдбрди рд╡िрдЦ्рдпाрдд рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ - рдкिंрдЬौрд░ рдХा рдпाрджрд╡ेрди्рдж्рд░ рдЙрдж्рдпाрди
300. рд╣рд░िрдпाрдгा рд╡िрдзाрдирд╕рднा  рдХा рдоुрдЦ्рдпाрд▓рдп рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ - рдЪंрдбीрдЧрдв़  рдоें

GK

1.рд╕ंрдпुрдХ्рдд рд░ाрдЬ्рдп рдЕрдоेрд░िрдХा рдХा рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдЦेрд▓ рдХौрди рд╕ा рд╣ै - рдмेрд╕рдмॉрд▓

2.1971 рдИреж рдоें рд╣ॉрдХी рд╡िрд╢्рд╡рдХрдк рдХिрд╕ рд╕्рдеाрди рдкрд░ рд╣ुрдЖ рдеा - рдмाрд░्рд╕िрд▓ोрдиा рдоें

3.рдПрд╢िрдпाрдИ рдЦेрд▓ 1954 рдИреж рдоें рдХिрд╕ рд╕्рдеाрди рдкрд░ рд╣ुрдП рдеे - рдордиीрд▓ा рдоें

4.1900 рдИреж рдоें рдУрд▓рдо्рдкिрдХ рдЦेрд▓ рдХिрд╕ рд╕्рдеाрди рдкрд░ рд╣ुрдП рдеे - рдкेрд░िрд╕, рдл्рд░ांрд╕

5.рд╢ांрддि рд╡рди рдХिрд╕рдХी рд╕рдоाрдзि рд╕्рдерд▓ рд╣ै - рдЬрд╡ाрд╣рд░ рд▓ाрд▓ рдиेрд╣рд░ू рдХी

6.1934 рдИреж рдоें рд░ाрд╖्рдЯ्рд░рдордг्рдбрд▓ рдЦेрд▓ рдХрд╣ाँ рд╣ुрдП рдеे - рд▓рди्рджрди, рдЗंрдЧ्рд▓ैंрдб

7.рд╡िрд╢्рд╡ рд╣ाрд╕्рдп рджिрд╡рд╕ рдХिрд╕ рджिрди рдордиाрдпा рдЬाрддा рд╣ै - 10 рдЬрдирд╡рд░ी рдХो

8.рдерд▓ рд╕ेрдиा рдХे рдкрд╢्рдЪिрдоी рдХрдоाрдг्рдб рдХा рдоुрдЦ्рдпाрд▓рдп рдХрд╣ाँ рд╣ै - рдЪрдг्рдбीрдорди्рджिрд░ рдоें

9.рдЗंрдбिрдпрди рдоिрд▓िрдЯ्рд░ी рдПрдХेрдбрдоी рд╕ंрд╕्рдеाрди рдХрд╣ाँ рдкрд░ рд╕्рдеिрдд рд╣ै - рджेрд╣рд░ाрджूрди рдоें

10.рднाрд░рддीрдп рдкुрд░ाрддрдд्рд╡ рд╕рд░्рд╡ेрдХ्рд╖рдг рд╕ंрд╕्рдеाрди рдХी рд╕्рдеाрдкрдиा рдХрдм рд╣ुрдИ рдеी - 1861 рдИреж рдоें

11.рд╕्рдкेрди рдХा рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдЦेрд▓ рдХौрди рд╕ा рд╣ै - рд╕ाँрдб-рдпुрдж्рдз

12.рд░ाрдЬीрд╡ рдЧाँрдзी рдЦेрд▓ рд░рдд्рди рдкुрд░рд╕्рдХाрд░ рдХрдм рдЖрд░рдо्рдн рдХिрдпा рдЧрдпा рдеा - 1991-92 рдИреж рдоें

13.рдЗंрдбिрдпрди рдХंрдЯ्рд░ोрд╡рд░्рд╕ीрдЬ рдПрд╕ेрдЬ рдСрди рд░िрд▓ीрдЬрди рдкुрд╕्рддрдХ рдХे рд▓ेрдЦрдХ рдХौрди рд╣ै - рдЕрд░ुрдг рд╢ीрд░ी

14.1966 рдИреж рдоें рдЬ्рдЮाрдирдкीрда рдкुрд░рд╕्рдХाрд░ рдХिрд╕ рд╡्рдпрдХ्рддि рдХो рдк्рд░рджाрди рдХिрдпा рдЧрдпा рдеा - рддाрд░ाрд╢ंрдХрд░ рдмंрдж्рдпोрдкाрдз्рдпाрдп рдХो

15.1970 рдИреж рдоें рджाрджा рд╕ाрд╣ेрдм рдлाрд▓्рдХे рдкुрд░рд╕्рдХाрд░ рдХिрд╕ рд╡्рдпрдХ्рддि рдХो рдк्рд░рджाрди рдХिрдпा рдЧрдпा рдеा - рд╡ीрд░ेрди्рдж्рд░рдиाрде рд╕рд░рдХाрд░ рдХो

рд╕рд░рдХाрд░ рдиे рдЧोрд▓्рдб рдмांрдб рдоें рдиिрд╡ेрд╢ рдХी рд╕ीрдоा рдХो рдЖрда рдЧुрдиा рдмрдв़ाрдпा

рдХेंрдж्рд░ рд╕рд░рдХाрд░ рдиे рдЧोрд▓्рдб рдмांрдб рд╕्рдХीрдо рдХी рддрд░рдл рдЖрдо рдиिрд╡ेрд╢рдХों рдХो рд▓ुрднाрдиे рдХी рдПрдХ рдФрд░ рдХोрд╢िрд╢ рдХी рд╣ै। рдХैрдмिрдиेрдЯ рдиे рд╕рд░рдХाрд░ рдХी рдЗрд╕ рд╕्рдХीрдо рдХे рддрд╣рдд рд╕ाрд▓ाрдиा 500 рдЧ्рд░ाрдо рд╕ोрдиे рдХे рдоूрд▓्рдп рдХे рдмрд░ाрдмрд░ рдмांрдбрд╕ рдЦрд░ीрджрдиे рдХी рд╕ीрдоा

Software and Hardware

рд╕ॉрдл्рдЯрд╡ेрдпрд░ Computer рдХा рд╡рд╣ Part рд╣ोрддा рд╣ै рдЬिрд╕рдХो рд╣рдо рдХेрд╡рд▓ рджेрдЦ рд╕рдХрддे рд╣ैं рдФрд░ рдЙрд╕ рдкрд░ рдХाрд░्рдп рдХрд░ рд╕рдХрддे рд╣ैं, Software рдХा рдиिрд░्рдоाрдг Computer рдкрд░ рдХाрд░्рдп рдХрд░рдиे рдХो Simple рдмрдиाрдиे рдХे рд▓िрдпे рдХिрдпा рдЬाрддा рд╣ै, рдЖрдЬрдХрд▓ рдХाрдо рдХे рд╣िрд╕ाрдм рд╕े Software рдХा рдиिрд░्рдоाрдг рдХिрдпा рдЬाрддा

рдХंрдк्‍рдпूрдЯрд░ рдХ्‍рдпा рд╣ै

рдХंрдк्рдпूрдЯрд░ рд╢рдм्рдж рдЕंрдЧ्рд░ेрдЬी рдХे "Compute" рд╢рдм्рдж рд╕े рдмрдиा рд╣ै, рдЬिрд╕рдХा рдЕрд░्рде рд╣ै "рдЧрдгрдиा", рдХрд░рдиा рд╣ोрддा рд╣ै рдЗрд╕ीрд▓िрдП рдЗрд╕े рдЧрдгрдХ рдпा рд╕ंрдЧрдгрдХ рднी рдХрд╣ा рдЬाрддा рд╣ै, рдЗрд╕рдХा рдЕрд╡िрд╖्‍рдХाрд░ Calculation рдХрд░рдиे рдХे рд▓िрдпे рд╣ुрдЖ рдеा, рдкुрд░ाрдиे рд╕рдордп рдоें

Wednesday, 2 August 2017

ЁЯУ░ THE HINDU EDITORIAL ЁЯУ░

Contested polls: Elections to a new Constituent Assembly in Venezuela lack legitimacy

After months of political protests and government crackdowns, Venezuela held elections to a new Constituent Assembly to rewrite the Constitution. President Nicol├бs Maduro claims the new assembly was required to calm the unrest that has beset Venezuela amid an economic contraction and runaway inflation. But the opposition boycotted the polls to the assembly, which it says is being convened to overhaul the powers of the elected National Assembly where the opposition parties enjoy a two-thirds majority after electoral victories in December 2015. The Constituent Assembly was announced by decree by the government. It said that nearly 41.5% of the registered electorate voted in the polls, a figure the opposition contests. The need for a Constituent Assembly to address the crisis seems unclear. Venezuela had last elected one in 1999 following a referendum during former President Hugo Ch├бvez’s first term. That vote had overwhelmingly backed a new Constituent Assembly to enable the transition of Venezuela’s political system from the Fourth Republic to the Bolivarian Republic. The creation of the Bolivarian Republic was claimed to be a decisive step away from Puntofijismo, a pact among dominant political parties to install a formal liberal democratic order that limited political competition and was seen to rig economic policy in favour of the elite.

Among the outcomes of the constitution-writing process in 1999 were an extension of the term limit of the presidency, assured representation for marginalised indigenous groups in the National Assembly and conversion of the bicameral legislature into a unicameral body. President Ch├бvez’s redistributionist economic agenda relied heavily on the income generated by the nationalised petroleum industry. In the boom years, this may have lifted some sections of Venezuelans from poverty and provided a measure of education and health care, helping the ruling United Socialist Party of Venezuela (PSUV) consolidate its hold on power. However, the spree of reckless spending and a failure to diversify the economy resulted in a severe economic crisis once oil prices started falling. Mr. Maduro has struggled to manage the political fallout of the economic contraction — by some estimates, by a third in the past four years. The government continues to count on the promise of a commodity boom in the extraction industry, but the upturn in global oil prices has not been enough to spark an economic revival. The persisting unrest has weakened support to the regime. A strengthened opposition, even with key leaders placed under arrest, has sought to use this to delegitimise the PSUV’s rule and seek fresh elections. Mr. Maduro’s attempt to consolidate power through the new Constituent Assembly lacks legitimacy and may not heal the democratic rupture.

ЁЯУ░ рд╣िंрджू рд╕ंрдкाрджрдХीрдп ЁЯУ░

рдк्рд░рддिрдпोрдЧी рдЪुрдиाрд╡: рд╡ेрдиेрдЬुрдПрд▓ा рдоें рдПрдХ рдирдИ рд╕ंрд╡िрдзाрди рд╕рднा рдХे рдЪुрдиाрд╡ рдоें рд╡ैрдзрддा рдХी рдХрдоी рд╣ै

рдХुрдЫ рдорд╣ीрдиों рдХे рд░ाрдЬрдиीрддिрдХ рд╡िрд░ोрдз рдФрд░ рд╕рд░рдХाрд░ी рдХाрд░्рд░рд╡ाрдИ рдХे рдмाрдж, рд╡ेрдиेрдЬुрдПрд▓ा рдиे рд╕ंрд╡िрдзाрди рдХो рдлिрд░ рд╕े рд▓िрдЦрдиे рдХे рд▓िрдП рдПрдХ рдирдП рд╕ंрд╡िрдзाрди рд╕рднा рдоें рдЪुрдиाрд╡ рдХрд░ाрдпा। рд░ाрд╖्рдЯ्рд░рдкрддि рдиिрдХोрд▓рд╕ рдоैрдбुрд░ो рдХा рджाрд╡ा рд╣ै рдХि рдирдИ рд╡िрдзाрдирд╕рднा рдХो рдЕрдиिрд╢्рдЪिрддрддा рдХो рд╢ांрдд рдХрд░рдиा рдЖрд╡рд╢्рдпрдХ рдеा рдЬो рдХि рдЖрд░्рдеिрдХ рд╕ंрдХुрдЪрди рдФрд░ рднрдЧोрдб़ा рдоुрдж्рд░ाрд╕्рдлीрддि рдХे рдмीрдЪ рд╡ेрдиेрдЬुрдПрд▓ा рдХो рдкाрд░ рдХрд░ рдЧрдпा рд╣ै। рд▓ेрдХिрди рд╡िрдкрдХ्рд╖ рдиे рд╡िрдзाрдирд╕рднा рдХे рдЪुрдиाрд╡ों рдХा рдмрд╣िрд╖्рдХाрд░ рдХिрдпा, рдЬिрд╕े рдпрд╣ рдХрд╣рддे рд╣ुрдП рдЪुрдиा рдЧрдпा рдХि рдиिрд░्рд╡ाрдЪिрдд рдиेрд╢рдирд▓ рдЕрд╕ेंрдмрд▓ी рдХी рд╢рдХ्рддिрдпों рдХा рдлेрд░рдмрджрд▓ рдХрд░рдиे рдХे рд▓िрдП рдмुрд▓ाрдИ рдЬा рд░рд╣ी рд╣ै, рдЬрд╣ां рд╡िрдкрдХ्рд╖ी рджрд▓ों рдиे рджिрд╕ंрдмрд░ 2015 рдоें рдЪुрдиाрд╡ी рдЬीрдд рдХे рдмाрдж рджो-рддिрд╣ाрдИ рдмрд╣ुрдордд рд╣ाрд╕िрд▓ рдХिрдпा рдеा। рд╕ंрд╡िрдзाрди рд╕рднा рдХी рдШोрд╖рдгा рдбिрдХ्рд░ी рдиे рдШोрд╖िрдд рдХी рдеी। рд╕рд░рдХाрд░। рдЗрд╕рдоें рдХрд╣ा рдЧрдпा рд╣ै рдХि 41.5% рдкंрдЬीрдХृрдд рдорддрджाрддाрдУं рдиे рдорддрджाрди рдоें рдорддрджाрди рдХिрдпा, рд╡िрдкрдХ्рд╖ी рдк्рд░рддिрдпोрдЧिрддाрдПं рдПрдХ рдЖंрдХрдб़ा рд╕ंрдХрдЯ рдХो рджूрд░ рдХрд░рдиे рдХे рд▓िрдП рдПрдХ рд╕ंрд╡िрдзाрди рд╕рднा рдХी рдЖрд╡рд╢्рдпрдХрддा рдЕрд╕्рдкрд╖्рдЯ рд▓рдЧрддी рд╣ै। рдкूрд░्рд╡ рд░ाрд╖्рдЯ्рд░рдкрддि рд╣्рдпूрдЧो рдЪाрд╡ेрдЬ़ рдХे рдкрд╣рд▓े рдХाрд░्рдпрдХाрд▓ рдХे рджौрд░ाрди рдПрдХ рдЬрдирдордд рд╕ंрдЧ्рд░рд╣ рдХे рдмाрдж 1999 рдоें рд╡ेрдиेрдЬुрдПрд▓ा рдиे рдПрдХ рдиिрд░्рд╡ाрдЪिрдд рдХिрдпा рдеा। рдЙрд╕ рд╡ोрдЯ рдиे рднाрд░ी рд╕ंрдЦ्рдпा рдоें рдПрдХ рдирдИ рд╕ंрд╡िрдзाрди рд╕рднा рдХा рд╕рдорд░्рдерди рдХिрдпा рдеा рдЬिрд╕рдоें рд╡ेрдиेрдЬुрдПрд▓ा рдХी рд░ाрдЬрдиीрддिрдХ рд╡्рдпрд╡рд╕्рдеा рдХो рдЪौрдеा рдЧрдгрд░ाрдЬ्рдп рд╕े рд▓ेрдХрд░ Bolivarian рдЧрдгрд░ाрдЬ्рдп рддрдХ рд╕्рдеाрдиांрддрд░िрдд рдХрд░рдиे рдХे рд▓िрдП рд╕рдХ्рд╖рдо рдХिрдпा рдЧрдпा рдеा। рдмोрд▓िрд╡िрдпрди рдЧрдгрд░ाрдЬ्рдп рдХा рдиिрд░्рдоाрдг, рдкंрдЯोрдлिрдЬिрд╕्рдоो рд╕े рдПрдХ рдиिрд░्рдгाрдпрдХ рдХрджрдо рдеा, рдЬो рдПрдХ рдк्рд░рдоुрдЦ рдЙрджाрд░рд╡ाрджी рд▓ोрдХрддांрдд्рд░िрдХ рдЖрджेрд╢ рд╕्рдеाрдкिрдд рдХрд░рдиे рдХे рд▓िрдП рдк्рд░рдоुрдЦ рд░ाрдЬрдиीрддिрдХ рджрд▓ों рдХे рдмीрдЪ рдПрдХ рд╕рдордЭौрддा рдеा, рдЬो рдХि рд╕ीрдоिрдд рд░ाрдЬрдиीрддिрдХ рдк्рд░рддिрд╕्рдкрд░्рдзा рдХो рд╕्рдеाрдкिрдд рдХрд░рдиे рдХे рд▓िрдП рдФрд░ рдЙрдЪ्рдЪ рд╕्рддрд░ рдХे рд▓ोрдЧों рдХे рдкрдХ्рд╖ рдоें рдЖрд░्рдеिрдХ рдиीрддि рдХो рдЙрднाрд░ा।

1 999 рдоें рд╕ंрд╡िрдзाрди рд▓ेрдЦрди рдк्рд░рдХ्рд░िрдпा рдХे рдкрд░िрдгाрдоों рдоें рд░ाрд╖्рдЯ्рд░рдкрддि рдкрдж рдХी рдЕрд╡рдзि рд╕ीрдоा рдХा рд╡िрд╕्рддाрд░ рдХिрдпा рдЧрдпा, рдиेрд╢рдирд▓ рдЕрд╕ेंрдмрд▓ी рдоें рд╣ाрд╢िрдП рдкрд░ рд╣ुрдП рд╕्рд╡рджेрд╢ी рд╕рдоूрд╣ों рдХे рд▓िрдП рдЖрд╢्рд╡ाрд╕рди рджिрдпा рдЧрдпा рдФрд░ рдж्рд╡िрджрд▓ीрдп рд╡िрдзाрдпिрдХा рдХे рдПрдХ рдПрдХрдиिрд╖्рда рдиिрдХाрдп рдоें рдкрд░िрд╡рд░्рддрди рдХा рдЖрд╢्рд╡ाрд╕рди рджिрдпा рдЧрдпा। рд░ाрд╖्рдЯ्рд░рдкрддि рдЪाрд╡ेрдЬ рдХे рдкुрдирд░्рд╡िрддрд░рдгрд╡ाрджी рдЖрд░्рдеिрдХ рдПрдЬेंрдбे рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдпрдХृрдд рдкेрдЯ्рд░ोрд▓िрдпрдо рдЙрдж्рдпोрдЧ рдж्рд╡ाрд░ा рдЙрдд्рдкрди्рди рдЖрдп рдкрд░ рднाрд░ी рдиिрд░्рднрд░ рдеा। рдЙрдЫाрд▓ рдХे рд╡рд░्рд╖ों рдоें, рдЗрд╕рдиे рд╡ैрдиेрдЬुрдПрд▓ा рдХे рдХुрдЫ рд╡рд░्рдЧों рдХो рдЧрд░ीрдмी рд╕े рдЙрдаाрдпा рд╣ै рдФрд░ рд╢िрдХ्рд╖ा рдФрд░ рд╕्рд╡ाрд╕्рде्рдп рджेрдЦрднाрд▓ рдХे рдХुрдЫ рдЙрдкाрдп рдк्рд░рджाрди рдХिрдП рд╣ैं, рдЬिрд╕рд╕े рд╕рдд्рддाрдзाрд░ी рдпूрдиाрдЗрдЯेрдб рд╕ोрд╢рд▓िрд╕्рдЯ рдкाрд░्рдЯी рдСрдл рд╡ेрдиेрдЬुрдПрд▓ा (рдкीрдПрд╕рдпूрд╡ी) рдиे рд╕рдд्рддा рдкрд░ рдЕрдкрдиी рдкрдХрдб़ рдордЬрдмूрдд рдХрд░ рджी рд╣ै। рд╣ाрд▓ांрдХि, рд▓ाрдкрд░рд╡ाрд╣ рдЦрд░्рдЪ рдФрд░ рдЕрд░्рдерд╡्рдпрд╡рд╕्рдеा рдоें рд╡िрд╡िрдзрддा рд▓ाрдиे рдХी рдЕрд╕рдлрд▓рддा рдХे рдкрд░िрдгाрдорд╕्рд╡рд░ूрдк рддेрд▓ рдХी рдХीрдорддों рдоें рдЧिрд░ाрд╡рдЯ рдЖрдиे рдХे рдмाрдж рдЖрд░्рдеिрдХ рд╕ंрдХрдЯ рдоें рдХрдоी рдЖрдИ। рд╢्рд░ी рдорджुрд░ो рдХो рдЖрд░्рдеिрдХ рд╕ंрдХुрдЪрди рдХे рд░ाрдЬрдиीрддिрдХ рдкрд░िрдгाрдо рдХा рдк्рд░рдмंрдзрди рдХрд░рдиे рдХे рд▓िрдП рд╕ंрдШрд░्рд╖ рдХिрдпा рдЧрдпा рд╣ै - рдХुрдЫ рдЕрдиुрдоाрдиों рдж्рд╡ाрд░ा, рдкिрдЫрд▓े рдЪाрд░ рд╡рд░्рд╖ों рдоें рдПрдХ рддिрд╣ाрдИ рддрдХ। рд╕рд░рдХाрд░ рдиिрд╖्рдХрд░्рд╖рдг рдЙрдж्рдпोрдЧ рдоें рдХрдоोрдбिрдЯी рдмूрдо рдХे рд╡ाрджे рдкрд░ рднрд░ोрд╕ा рдХрд░рддी рд░рд╣ी рд╣ै, рд▓ेрдХिрди рд╡ैрд╢्рд╡िрдХ рддेрд▓ рдХी рдХीрдорддों рдоें рдЙрддाрд░-рдЪрдв़ाрд╡ рдЖрд░्рдеिрдХ рдкुрдирд░ुрдд्рдеाрди рдХो рдЫूрдиे рдХे рд▓िрдП рдкрд░्рдпाрдк्рдд рдирд╣ीं рд╣ै। рд▓рдЧाрддाрд░ рдЕрд╢ांрддि рдиे рд╢ाрд╕рди рдХो рд╕рдорд░्рдерди рдХрдо рдХрд░ рджिрдпा рд╣ै। рдПрдХ рдордЬрдмूрдд рд╡िрд░ोрдзी, рдпрд╣ां рддрдХ ​​рдХि рдЧिрд░рдл्рддाрд░ рдХिрдП рдЧрдП рдк्рд░рдоुрдЦ рдиेрддाрдУं рдХे рд╕ाрде рднी, рдЗрд╕рдиे рдкीрдПрд╕рдпूрд╡ी рдХे рд╢ाрд╕рди рдХा рдк्рд░рддिрдиिрдзिрдд्рд╡ рдХрд░рдиे рдФрд░ рдирдП рдЪुрдиाрд╡ों рдХी рдоांрдЧ рдХрд░рдиे рдХे рд▓िрдП рдЗрд╕рдХा рдЗрд╕्рддेрдоाрд▓ рдХрд░рдиे рдХी рдоांрдЧ рдХी рд╣ै। рдирдП рд╕ंрд╡िрдзाрди рд╕рднा рдХे рдоाрдз्рдпрдо рд╕े рд╕рдд्рддा рдХो рдордЬрдмूрдд рдХрд░рдиे рдХा рд╢्рд░ी рдорджुрд░ो рдХे рдк्рд░рдпाрд╕ рд╡ैрдзрддा рдХा рдЕрднाрд╡ рд╣ै рдФрд░ рд▓ोрдХрддांрдд्рд░िрдХ рдЯूрдЯрдиा рдХो рдаीрдХ рдирд╣ीं рдХрд░ рд╕рдХрддे рд╣ैं।

Books and Authors

рдк्рд░рд╕िрдж्рдз рдкुрд╕्рддрдХें рдПрд╡ं рдЙрдирдХे рд▓ेрдЦрдХों рд╕े рдЬुрдб़े рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рд╕ाрдоाрди्рдп рдЬ्рдЮाрди рдк्рд░рд╢्рди рдФрд░ рдЙрдд्рддрд░
рдк्рд░рд╢्рди : "рдП рдмेрди्рдб рдЗрди рд░िрд╡рд░" рдиाрдордХ рдЕंрдЧ्рд░ेрдЬी рдкुрд╕्рддрдХ рдХिрд╕рдиे рд▓िрдЦी рдеी?
рдЙрдд्рддрд░ : рд╡ी.рдПрд╕. рдирдИрдкाрд▓
рдк्рд░рд╢्рди : "рдм्рд░ीрдл рд╣िрд╕्рдЯрд░ी рдСрдл़ рдЯाрдЗрдо" рдХा рд▓ेрдЦрдХ рдХौрди рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ : рд╕्рдЯीрдлрди рд╣ॉрдХिंрдЧ
рдк्рд░рд╢्рди : "рд╣ाрдЙрд╕ рдСрдл़ рдоि. рдмिрд╕्рд╡ाрд╕" рдирдордХ рдЙрдкрди्рдпाрд╕ рдХा рд▓ेрдЦрдХ рдХौрди рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ : рд╡ी. рдПрд╕. рдирдИрдкाрд▓
рдк्рд░рд╢्рди : "рдЕ рдоिрдб рд╕рдорд░ рдиाрдпेрдЯ рдб्рд░ीрдо" рдХा рд▓ेрдЦрдХ рдХौрди рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ : рд╡िрд▓िрдпрдо рд╢ेрдХ्рд╕рдкिрдпрд░
рдк्рд░рд╢्рди : "рдП рдкैрд╕ेрдЬ рдЯू рдЗंрдЧ्рд▓ैंрдб" рдХा рд▓ेрдЦрдХ рдХौрди рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ : рдиीрд░рдж рд╕ी. рдЪौрдзрд░ी
рдк्рд░рд╢्рди : "рдП рдкैрд╕ेрдЬ рддो рдЗंрдбिрдпा" рдХा рд▓ेрдЦрдХ рдХौрди рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ : рдИ. рдПрдо.рдлॉрд╕्рдЯрд░
рдк्рд░рд╢्рди : рдХिрд╕ рд▓ेрдЦрдХ рдХी рдХृрддि "рдП рд╕ूрдЯेрдмрд▓ рдмॉрдп" рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ : рд╡िрдХ्рд░рдо рд╕ेрда
рдк्рд░рд╢्рди : "рдП рдЯेрд▓ рдСрдл़ рдЯू рд╕िрдЯीрдЬ" рдХिрд╕рдХी рдХृрддि рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ : рдЪाрд░्рд▓्рд╕ рдбिрдХिрди्рд╕
рдк्рд░рд╢्рди : "рдП рд╡ॉрдИрд╕ рдСрдл़ рдл्рд░ीрдбрдо " рдиाрдордХ рдкुрд╕्рддрдХ рдХिрд╕рдиे рд▓िрдЦी рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ : рдирдпрди рддाрд░ा рд╕рд╣рдЧрд▓
рдк्рд░рд╢्рди : "рд╕िрдЯी рдСрдл़ рдЬॉрдп" рдиाрдордХ рдкुрд╕्рддрдХ рдХिрд╕рдиे рд▓िрдЦी рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ : рдбोрдоिрдиिрдХ рд▓ैрдкिрдпрд░
рдк्рд░рд╢्рди : "рдЕрдХрдмрдХрдиाрдоा" рдХिрд╕рдиे рд▓िрдЦा рдеा?
рдЙрдд्рддрд░ : рдЕрдмुрд▓ рдлреЫрд▓
рдк्рд░рд╢्рди : ."рдПрд▓िрд╕ рдЗрди рд╡ंрдбрд░рд▓ैंрдб " рдХा рд▓ेрдЦрдХ рдХौрди рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ : рд▓ुрдИрд╕ рдХैрд░рд▓
рдк्рд░рд╢्рди : "рдЕрдЧ्рдиि рд╡ीрдгा" рдХिрд╕рдиे рд▓िрдЦी рдеी ?
рдЙрдд्рддрд░ : рдХाрдЬ़ी рдирдЬрд░ुрд▓ рдЗрд╕्рд▓ाрдо
рдк्рд░рд╢्рди : "рдЖрдиंрдж рдорда" рдЙрдкрди्рдпाрд╕ рдХा рд▓ेрдЦрдХ рдХौрди рдеा?
рдЙрдд्рддрд░ : рдмंрдХिрдо рдЪрди्рдж्рд░ рдЪрдЯрд░्рдЬी
рдк्рд░рд╢्рди : "рдПрд░िрдпा рдСрдл़ рдбाрд░्рдХрдиेрд╕ "рдиाрдордХрдкुрд╕्рддрдХ рдХा рд▓ेрдЦрдХ рдХौрди рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ : рд╡ी. рдПрд╕. рдирдИрдкाрд▓
рдк्рд░рд╢्рди : рдХिрд╕ рд▓ेрдЦрдХ рдиे "рдЖрд░्рдо्рд╕ рдПंрдб рдоैрди" рдХी рд░рдЪрдиा рдХी рдеी?
рдЙрдд्рддрд░ : рдЬाрд░्рдЬ рдмрд░्рдиाрдб рд╢ा
рдк्рд░рд╢्рди : "рдПрд░ाрдЙंрдб рдж рд╡рд░्рд▓्рдб рдЗрди рдПрдЯ्рдЯी рдбेрдЬ" рдХा рд▓ेрдЦрдХ рдмрддाрдУ?
рдЙрдд्рддрд░ : рдЬुрд▓्рд╕ рд╡рд░्рдиी
рдк्рд░рд╢्рди : "рдПрд░ोрд╕्рдоिрде " рдХा рд▓ेрдЦрдХ рдХौрди рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ : рд╕िрди्рд╢рд▓рд░ рд▓ुрдИрд╕
рдк्рд░рд╢्рди : "рдЕрднिрдЬ्рдЮाрди рд╢ाрдХुंрддрд▓рдо" рдХिрд╕рдХी рд░рдЪрдиा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ : рдХाрд▓िрджाрд╕
рдк्рд░рд╢्рди : "рд╕िрдЯी рдСрдл़ рдЬॉрдп" рдиाрдордХ рдкुрд╕्рддрдХ рдХिрд╕рдиे рд▓िрдЦी рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ : рдбोрдоिрдиिрдХ рд▓ैрдкिрдпрд░


Tuesday, 1 August 2017

рджिрд╡рд╕

9 рдЬрдирд╡рд░ीрдПрдирдЖрд░рдЖрдИ рджिрд╡рд╕
10 рдЬрдирд╡рд░ीрд╡िрд╢्рд╡ рд▓ाрдл्рдЯрд░ рджिрд╡рд╕
12 рдЬрдирд╡рд░ीрд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдпुрд╡ा рджिрд╡рд╕
15 рдЬрдирд╡рд░ीрд╕ेрдиा рджिрд╡рд╕
26 рдЬрдирд╡рд░ीрднाрд░рдд рдХे рдЧрдгрддंрдд्рд░ рджिрд╡рд╕, рдЕंрддрд░्рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рд╕ीрдоा рд╢ुрд▓्рдХ рджिрд╡рд╕
30 рдЬрдирд╡рд░ी'рд╢рд╣ीрдж рджिрд╡рд╕, рд╡िрд╢्рд╡ рдХुрд╖्рда рдЙрди्рдоूрд▓рди рджिрд╡рд╕
рдлрд░рд╡рд░ी 2 рд░рд╡िрд╡ाрд░рд╡िрд╢्рд╡ рд╡िрд╡ाрд╣ рджिрд╡рд╕
24 рдлрд░рд╡рд░ीрдХेрди्рдж्рд░ीрдп рдЙрдд्рдкाрдж рд╢ुрд▓्рдХ рджिрд╡рд╕
28 рдлрд░рд╡рд░ीрд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рд╡िрдЬ्рдЮाрди рджिрд╡рд╕
рджूрд╕рд░ा рд╕ोрдорд╡ाрд░ рдоाрд░्рдЪрд░ाрд╖्рдЯ्рд░рдоंрдбрд▓ рджिрд╡рд╕
8 рдоाрд░्рдЪрдЕंрддрд░्рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдорд╣िрд▓ा рджिрд╡рд╕, Intl. рд╕ाрдХ्рд╖рд░рддा рджिрд╡рд╕
15 рдоाрд░्рдЪрд╡िрд╢्рд╡ рдЙрдкрднोрдХ्рддा рдЕрдзिрдХाрд░ рджिрд╡рд╕, рд╡िрд╢्рд╡ рд╡िрдХрд▓ांрдЧ рджिрд╡рд╕
18 рдоाрд░्рдЪрдЖрдпुрдз рдиिрд░्рдоाрдгिрдпों рджिрд╡рд╕ (рднाрд░рдд)
21 рдоाрд░्рдЪрдирд╕्рд▓ीрдп рднेрджрднाрд╡ рдХे рдЙрди्рдоूрд▓рди рдХे рд▓िрдП рдЕंрддрд░्рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рджिрд╡рд╕, рд╡िрд╢्рд╡ рд╡ाрдиिрдХी рджिрд╡рд╕
22 рдоाрд░्рдЪрдкाрдиी рдХे рд▓िрдП рд╡िрд╢्рд╡ рджिрд╡рд╕
23 рдоाрд░्рдЪрд╡िрд╢्рд╡ рдоौрд╕рдо рд╡िрдЬ्рдЮाрди рджिрд╡рд╕
24 рдоाрд░्рдЪрд╡िрд╢्рд╡ рдЯीрдмी рджिрд╡рд╕
5 рдЕрдк्рд░ैрд▓рдоेрд░ा рдЬाрдЧрд░ूрдХрддा рдХे рд▓िрдП рдЕंрддрд░्рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рджिрд╡рд╕, рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рд╕рдоुрдж्рд░ी рджिрд╡рд╕
7 рдЕрдк्рд░ैрд▓рд╡िрд╢्рд╡ рд╕्рд╡ाрд╕्рде्рдп рджिрд╡рд╕
17 рдЕрдк्рд░ैрд▓рд╡िрд╢्рд╡ рд╣ीрдоोрдлीрд▓िрдпा рджिрд╡рд╕
18 рдЕрдк्рд░ैрд▓рд╡िрд╢्рд╡ рд╡िрд░ाрд╕рдд рджिрд╡рд╕
рдЕрдк्рд░ैрд▓ 21'рд╕рдЪिрд╡ों рджिрд╡рд╕
 22 рдЕрдк्рд░ैрд▓рдкृрде्рд╡ी рджिрд╡рд╕
23 рдЕрдк्рд░ैрд▓рд╡िрд╢्рд╡ рдкुрд╕्рддрдХ рдФрд░ рдХॉрдкीрд░ाрдЗрдЯ рджिрд╡рд╕
1 рдордИрд╢्рд░рдоिрдХ рджिрд╡рд╕ (рдЕंрддрд░्рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рд╢्рд░рдо рджिрд╡рд╕)
3 рдордИрдк्рд░ेрд╕ рд╕्рд╡рддंрдд्рд░рддा рджिрд╡рд╕, рд╡िрд╢्рд╡ рдЕрд╕्рдердоा рджिрд╡рд╕
рдордИ 2nd рд░рд╡िрд╡ाрд░рдоाрддृ рджिрд╡рд╕
4 рдордИрдХोрдпрд▓ा 'рдЦрдиिрдХों рджिрд╡рд╕
8 рдордИрд╡िрд╢्рд╡ рд░ेрдб рдХ्рд░ॉрд╕ рджिрд╡рд╕
9 рдордИрд╡िрд╢्рд╡ Thalassaemia рджिрд╡рд╕
рдордИ 11рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдк्рд░ौрдж्рдпोрдЧिрдХी рджिрд╡рд╕
рдордИ 12рд╡िрд╢्рд╡ рдЙрдЪ्рдЪ рд░рдХ्рддрдЪाрдк рджिрд╡рд╕, рдЕंрддрд░्рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдирд░्рд╕ рджिрд╡рд╕
рдордИ 15рдкрд░िрд╡ाрд░ рдХे рдЕंрддрд░्рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рджिрд╡рд╕
рдордИ 17рд╡िрд╢्рд╡ рджूрд░рд╕ंрдЪाрд░ рджिрд╡рд╕
рдордИ 24рд░ाрд╖्рдЯ्рд░рдоंрдбрд▓ рджिрд╡рд╕
рдордИ 31рддंрдмाрдХू рд╡िрд░ोрдзी рджिрд╡рд╕
4 рдЬूрдирдЖрдХ्рд░ाрдордХрддा рдХे рдоाрд╕ूрдо рдмрдЪ्рдЪे рдкीрдб़िрддों рдХे рдЕंрддрд░्рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рджिрд╡рд╕
5 рдЬूрдирд╡िрд╢्рд╡ рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рджिрд╡рд╕
рдЬूрди 3rd рд░рд╡िрд╡ाрд░рдкिрддा рдХा рджिрд╡рд╕
14 рдЬूрдирд╡िрд╢्рд╡ рд░рдХ्рдд рджाрддा рджिрд╡рд╕
26 рдЬूрдирдирд╢ीрд▓ी рджрд╡ाрдУं рдХे рд╕ेрд╡рди рдФрд░ рдЕрд╡ैрдз рддрд╕्рдХрд░ी рдХे рдЦिрд▓ाрдл рдЕंрддрд░्рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рджिрд╡рд╕
1 рдЬुрд▓ाрдИрдбॉрдХ्рдЯрд░ рджिрд╡рд╕
рдЬुрд▓ाрдИ 6рд╡िрд╢्рд╡ рджिрд╡рд╕ Zoonoses
11 рдЬुрд▓ाрдИрд╡िрд╢्рд╡ рдЬрдирд╕ंрдЦ्рдпा рджिрд╡рд╕
рдЕрдЧрд╕्рдд 3Internatioal рдоैрдд्рд░ी рджिрд╡рд╕
6 рдЕрдЧрд╕्рддрд╣िрд░ोрд╢िрдоा рджिрд╡рд╕
8 рдЕрдЧрд╕्рддрд╡िрд╢्рд╡ рд╡рд░िрд╖्рда рдиाрдЧрд░िрдХ рджिрд╡рд╕
9 рдЕрдЧрд╕्рддрднाрд░рдд рджिрд╡рд╕, рдиाрдЧाрд╕ाрдХी рджिрд╡рд╕ рд╕े рдмाрд╣рд░ рдиिрдХрд▓ें
15 рдЕрдЧрд╕्рддрднाрд░рддीрдп рд╕्рд╡рддंрдд्рд░рддा рджिрд╡рд╕
18 рдЕрдЧрд╕्рддрдЖрдк. рд╡िрд╢्рд╡ рджेрд╢ी рд▓ोрдЧ рдХे рджिрди
19 рдЕрдЧрд╕्рддрдлोрдЯोрдЧ्рд░ाрдл़ी рджिрд╡рд╕
29 рдЕрдЧрд╕्рддрд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдЦेрд▓ рджिрд╡рд╕
2 рд╕िрддंрдмрд░рдиाрд░िрдпрд▓ рджिрд╡рд╕
5 рд╕िрддंрдмрд░рд╢िрдХ्рд╖рдХ рджिрд╡рд╕, рд╕ंрд╕्рдХृрдд рджिрд╡рд╕
8 рд╕िрддंрдмрд░рд╡िрд╢्рд╡ рд╕ाрдХ्рд╖рд░рддा рджिрд╡рд╕ (рдпूрдиेрд╕्рдХो)
 15 рд╕िрддंрдмрд░рдЗंрдЬीрдиिрдпрд░्рд╕ рджिрд╡рд╕
16 рд╕िрддंрдмрд░рд╡िрд╢्рд╡ рдУрдЬोрди рджिрд╡рд╕
21 рд╕िрддंрдмрд░рдЕрд▓्рдЬाрдЗрдорд░ рджिрд╡рд╕, рд╢ांрддि рдФрд░ рдЕрд╣िंрд╕ा рдХे рд▓िрдП рджिрди (рдпूрдПрди)
22 рд╕िрддंрдмрд░рдЧुрд▓ाрдм рджिрд╡рд╕ (рдХैंрд╕рд░ рдХे рд░ोрдЧिрдпों рдХे рдХрд▓्рдпाрдг)
26 рд╕िрддंрдмрд░рдмрд╣рд░े рдХे рджिрди
27 рд╕िрддंрдмрд░рд╡िрд╢्рд╡ рдкрд░्рдпрдЯрди рджिрд╡рд╕
1 рдЕрдХ्рдЯूрдмрд░рдмुрдЬुрд░्рдЧों рдХे рд▓िрдП рдЕंрддрд░्рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рджिрд╡рд╕
2 рдЕрдХ्рдЯूрдмрд░рдЧांрдзी рдЬрдпंрддी
3 рдЕрдХ्рддूрдмрд░рд╡िрд╢्рд╡ рдкрд░्рдпाрд╡ाрд╕ рджिрд╡рд╕
4 рдЕрдХ्рдЯूрдмрд░рд╡िрд╢्рд╡ рдкрд╢ु рдХрд▓्рдпाрдг рджिрд╡рд╕
рдЕрдХ्рдЯूрдмрд░ 8рднाрд░рддीрдп рд╡ाрдпु рд╕ेрдиा рджिрд╡рд╕
9 рдЕрдХ्рдЯूрдмрд░рд╡िрд╢्рд╡ рдбाрдХ рдШрд░ рджिрд╡рд╕
10 рдЕрдХ्рдЯूрдмрд░рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдбाрдХ рджिрд╡рд╕
рдЕрдХ्рддूрдмрд░ 2nd рдЧुрд░ुрд╡ाрд░рд╡िрд╢्рд╡ рджृрд╖्рдЯि рджिрд╡рд╕
13 рдЕрдХ्рдЯूрдмрд░рдк्рд░ाрдХृрддिрдХ рдЖрдкрджा рди्рдпूрдиीрдХрд░рдг рдХे рд▓िрдП рд╕ंрдпुрдХ्рдд рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ рдЕंрддрд░्рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рджिрд╡рд╕
14 рдЕрдХ्рдЯूрдмрд░рд╡िрд╢्рд╡ рдоाрдирдХ рджिрд╡рд╕
15 рдЕрдХ्рддूрдмрд░рд╡рд░्рд▓्рдб рд╡्рд╣ाрдЗрдЯ рдХेрди рджिрд╡рд╕ (рдЕंрдзे рдоाрд░्рдЧрджрд░्рд╢рди)
16 рдЕрдХ्рдЯूрдмрд░рд╡िрд╢्рд╡ рдЦाрдж्рдп рджिрд╡рд╕
24 рдЕрдХ्рддूрдмрд░рд╕ंрдпुрдХ्рдд рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ рджिрд╡рд╕, рд╡िрд╢्рд╡ рд╡िрдХाрд╕ рд╕ूрдЪрдиा рджिрд╡рд╕
30 рдЕрдХ्рдЯूрдмрд░рд╡िрд╢्рд╡ рдмрдЪрдд рджिрд╡рд╕
9 рдирд╡ंрдмрд░рдХाрдиूрдиी рд╕ेрд╡ा рджिрд╡рд╕
14 рдирд╡ंрдмрд░рдмाрд▓ рджिрд╡рд╕, рдордзुрдоेрд╣ рджिрд╡рд╕
17 рдирд╡ंрдмрд░рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдоिрд░рдЧी рджिрд╡рд╕
20 рдирд╡ंрдмрд░рдЕрдл्рд░ीрдХा рдЙрдж्рдпोрдЧीрдХрд░рдг рджिрд╡рд╕
29 рдирд╡ंрдмрд░рдлिрд▓ीрд╕्рддीрдиी рд▓ोрдЧों рдХे рд╕ाрде рдПрдХрдЬुрдЯрддा рдХे рдЕंрддрд░्рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рджिрд╡рд╕
1 рджिрд╕ंрдмрд░рд╡िрд╢्рд╡ рдПрдб्рд╕ рджिрд╡рд╕
3 рджिрд╕ंрдмрд░рд╡िрд╢्рд╡ рд╡िрдХрд▓ांрдЧ рджिрд╡рд╕
4 рджिрд╕ंрдмрд░рднाрд░рддीрдп рдиौрд╕ेрдиा рджिрд╡рд╕
7 рджिрд╕ंрдмрд░рднाрд░рддीрдп рд╕рд╢рд╕्рдд्рд░ рд╕ेрдиा рдЭंрдбा рджिрд╡рд╕
10 рджिрд╕ंрдмрд░рдоाрдирд╡ рдЕрдзिрдХाрд░ рджिрд╡рд╕, рдЗрдирдЯी. рдк्рд░рд╕ाрд░рдг рдХे рдмाрд▓ рджिрд╡рд╕
18 рджिрд╕ंрдмрд░рдЕрд▓्рдкрд╕ंрдЦ्рдпрдХ рдЕрдзिрдХाрд░ рджिрд╡рд╕ (рднाрд░рдд)
23 рджिрд╕ंрдмрд░рдХिрд╕ाрди рджिрд╡рд╕ (рдХिрд╕ाрди рджिрд╡рд╕) (рднाрд░рдд)

Books

. рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рдкुрд╕्‍рддрдХें рдФрд░ рдЙрдирдХे рд▓ेрдЦрдХ

1. рдорд╣ाрдд्‍рдоा рдЧांрдзी - рдХांрдХ्‍рд╡ेрд╕्‍рдЯ рдСрдл рд╢ेрд▓्‍рдл, рдоाрдИ рдПрдХ्‍рд╕рдкेрд░ीрдоेंрдЯ рд╡िрдж рдЯ्рд░ुрде, рд╣िंрдж рд╕्‍рд╡рд░ाрдЬ, рдЗंрдбिрдпा рдСрдл рдоाрдИ рдб्рд░ीрдо्‍рд╕

2. рдЙрдоा рд╢ंрдХрд░ рдЬोрд╢ी - рдиिрд╢ीрде

3. рдоैрдеिрд▓ी рд╢рд░рдг рдЧुрдк्‍рдд - рд╕ाрдХेрдд

4. рдоुंрд╢ी рдк्рд░ेрдордЪंрдж - рд░ंрдЧрднूрдоि, рдЧोрджाрди, рд╢рддрд░ंрдЬ рдХे рдЦिрд▓ाрдб़ी, рдЧрдмрди, рдХाрдпाрдХрд▓्‍рдк, рдк्рд░ेрдоाрд╢्рд░рдп

5. рдкी.рд╡ी рдирд░рд╕िंрд╣ рд░ाрд╡ - рдж рдЗрди्‍рд╕ाрдЗрдбрд░

6. рдЕрдЯрд▓ рдмिрд╣ाрд░ी рд╡ाрдЬрдкेрдпी - рд░ाрдЬрдиीрддि рдХी рд░рдкрдЯीрд▓ी рд░ाрд╣ें, рд╕ंрд╕рдж рдХे рддीрди рджрд╢рдХ

7. рд╕ुрднाрд╖ рдЪрди्‍рдж्рд░ рдмोрд╕ - рдж рдЗंрдбिрдпрди рд╕्‍рдЯ्рд░рдЧрд▓

8. рд╕рд░ोрдЬिрдиी рдиाрдпрдбू - рдж рдЧोрд▓्‍рдбрди рде्рд░ेрд╕рд╣ोрд▓्‍рдб़, рдж рдмрд░्рдб рдСрдл рдЯाрдЗрдо, рдж рдм्рд░ोрдХрди рд╡िंрдЧ, рдж рд╕ांрдЧ्‍рд╕ рдСрдл рдЗंрдбिрдпा

9. рдЖрд░. рдХे рдиाрд░ाрдпрдг - рдоि.рд╕ंрдкрдд, рдж рдЧाрдЗрдб़, рдоाрдИ рдбेрдЬ, рдж рд╡ेंрдбрд░ рдСрдл рд╕्‍рд╡ीрдЯ़्рд╕, рдж рдбाрд░्рдХрд░ूрдо, рдЯैрд▓िрд╕्‍рдоैрди, рдоाрд▓рдЧुрдбी рдб़ेрдЬ

10. рдЕрд░ूंрдзрддी рд░ॉрдп - рдж рдЧॉрдб рдСрдл рд╕्‍рдоॉрд▓ рдеिрдЧ्ंрд╕, рдПрди рдСрд░्рдбिрдиेрд░ी рдкрд░्рд╕рди्‍рд╕ рдЧाрдЗрдб़

11. рдбॉ рд░ाрдЬेрди्‍рдж्рд░ рдк्рд░рд╕ाрдж - рдЗंрдбिрдпा рдбिрд╡ाрдЗрдбेрдб

12. рд░рд╡ीрди्‍рдж्рд░ рдиाрде рдЯैрдЧोрд░ - рдЧीрддाрдЬंрд▓ी, рдХ्рд░िрд╕ेंрдЯ рдоूрди, рдж рдЧाрд░्рдбрдирд░, рдЪांрдбाрд▓िрдХा, рдж рд╣ंрдЧ्рд░ो рд╕्‍рдЯोрди्‍рд╕, рдж рдХोрд░्рдЯ рдбांрд╕рд░, рдХिंрдЧ рдСрдл рдбाрд░्рдХ рд╡ेрдмंрд░, рдкोрд╕्‍рдЯ рдСрдлिрд╕, рджрд░िрд▓िрдЬрди рдСрдл рдоैрди

13. рдЬрд╡ाрд╣рд░ рд▓ाрд▓ рдиेрд╣рд░ू - рдПрди рдСрдЯो рдмाрдпोрдЧ्рд░ाрдлी, рдбिрд╕्‍рдХрд╡рд░ी рдСрдл рдЗंрдбिрдпा, рдЧ्рд▓िрдо्‍рдкрд╕ेрдЬ рдСрдл рд╡рд░्рд▓्‍рдб рд╣िрд╕्‍рдЯ्рд░ी

14. рд╣рд░ीрд╕ेрди - рдЗрд▓ाрд╣рдмाрдж рдк्рд░рд╢рд╕्рддि

15. рд╡ी. рдбी рд╕ाрд╡рд░рдХрд░ - рдж рдЗंрдбिрдпрди рд╡ाрд░ рдСрдл рдЗंрдбिрдкेрди्‍рдбेंрд╕

16. рдПрд╕ рд░ाрдзाрдХृрд╖рдгрди - рд╣िंрджू рд╡्‍рдпू рдСрдл рд▓ाрдЗрдл

17. рдЕрд░рд╡िंрдж рдШोрд╖ - рди्‍рдпू рд▓ैрдо्‍рдк्рд╕ рдлॉрд░ рдСрд▓्‍рдб, рд▓ाрдЗрдл рдбिрд╡ाрдЗрди

18. рд╡ी рдПрд╕ рдХॉрдорде - рдЗंрдбिрдпा рдСрдл рдЕрд╡рд░ рдб्рд░ीрдо

19. рдХुрд▓рджीрдк рдиैрдп्рдпрд░ - рдЗंрдбिрдпा, рдж рдХ्рд░िрдЯिрдХрд▓ рдЗрдпрд░्рдЬ, рдж рдЬрдЬрдоेंрдЯ, рдЗंрдбिрдпा рд╣ाрдКрд╕, рдмिрдпोрди्‍рдб рдж рд▓ाрдЗрди्‍рд╕ : рдПрди рдСрдЯोрдмाрдпो рдЧ्рд░ाрдлी

20. рддрд╡рд▓ीрди рд╕िंрд╣ - рдХрд╢्‍рдоीрд░ : рдП рдЯ्рд░ेрдЬрдбी рдСрдл рдПрд░рд░्рд╕

21. рдЦुрд╢рд╡ंрдд рд╕िंрд╣ - рдЯ्рд░ेрди рдЯु рдкाрдХिрд╕्‍рддाрди, рдЯ्рд░ुрде рд▓рд╡ рдПंрдб рдП рд▓िрдЯिрд▓ рдоेрд▓िрд╕

22. рдбॉ. рдП рдкी рдЬे. рдЕрдм्‍рджुрд▓ рдХрд▓ाрдо - рд╡िंрдЧ्рд╕ рдСрдл рдлाрдпрд░ (рдЕрд░ूрдг рддिрд╡ाрдб़ी рдФрд░ рдЕрдм्‍рджुрд▓ рдХрд▓ाрдо), 2020 – рдП рд╡िрдЬрди рдлोрд░ рдж рди्‍рдпू рдоिрд▓ेрдиिрдпрдо, рдЗрдЧ्‍рдиाрдЗрдЯेрдб рдоाрдЗрдб्ंрд╕ рдоाрдИ рдЬрд░्рдиी

23. рд╡िрд╖्‍рдгु - рдкंрдЪрддंрдд्рд░

24. рднीрд╖्‍рдо рд╕ाрд╣рдиी - рддрдорд╕

25. рдкी рдЬी. рд╡ुрдбрд╣ाрдЙрд╕ - рдЬीрд╡्‍рд╕

26. рднрдЧрд╕्‍рдЯा - рдкोрдЗрд░ोрдЯ (рдЬाрд╕ूрд╕ी рдХрд╣ाрдиिрдпां)

27. рд░рд╕्рдХिрди - рд░рд╕्‍рдЯी

28. рдоैрдЧрд╕्‍рде्‍рдиीрдЬ - рдбंрдбिрдХा

29. рдХाрд▓िрджाрд╕ - рдоेрдШрджुрдд, рдоाрд▓рд╡िрдХाрдЧ्рдиिрдоिрдд्рд░, рд░рдШुрд╡рдорд╕ा рдХुрдоाрд░ рд╕ंрднрд╡рдо्, рд╢рдХुंрддрд▓ा, рд╡िрдХ्рд░рдо рдЙрд░्рд╡рд╕ी

30. рдХाрд░्рд▓ рдоाрд░्рдХ्‍рд╕ - рджाрд╕ рдХैрдкिрдЯрд▓

31. рдЬॉрд░्рдЬ рдУрд░рд╡ैрд▓ - рдиाрдЗрди्‍рдЯीрди рдПрдЯी рдлोрд░

32. рдХृрд╖्‍рдгрджेрд╡рд░ाрдп - рдЕрдоुрдХ्‍рддрдорд▓рдпाрджा

33. рд╕рд▓рдоाрди рд░ूрд╢्‍рджी - рдоिрдбрдиाрдЗрдЯ рдЪिрд▓्‍рдб्рд░рди (1981), рд╢ेрдо (1983), рдж рд╕ैрдЯेрдиिрдХ рд╡рд░्рд╕ेрдЬ (1988), рдоुрд░्рд╕ рд▓ाрд╕्‍рдЯ рд╕ाрдЗ (1995)

34. рднрд░рдд рдоुрдиि - рдиाрдЯ्рдп рд╢ाрд╕्‍рдд्рд░

35. рдЬрдпрдк्рд░рдХाрд╢ рдиाрд░ाрдпрдг - рд╡्‍рд╣ाрдИ рд╕ोрд╢ рд▓िрдЬ्‍рдо

36. рдЬे рдПрдо рдХेрди्‍рд╕ - рдПрдо्рдк्‍рд▓ाрдпрдоेंрдЯ, рдЗंрдЯ्рд░ेрд╕्‍рдЯ рдРंрдб рдордиी

37. рдЬे рдХे рд░ाрдЙрд▓िрдЧ - рд╣ैрд░ी рдкॉрдЯрд░

38. рдЬॉрди рд░рд╕्рдХिрди - рдЕрди्‍рдЯू рдЗ рд▓ाрд╕्‍рдЯ

39. рд╡рд░ाрд╣ рдоिрд╣िрд░ - рдкंрдЪ рд╕िрдж्рдзрди्рддिрдХा

40. рднрд╡рднूрддि - рдЙрдд्рддрд░рд░ाрдо рдЪрд░िрдд, рдоाрд▓рддी рдоाрдзрд╡

41. рдХैрде्‍рд░िрди рдоैрдпो - рдорджрд░ рдЗंрдбिрдпा

42. рд╡िрд▓िрдпрдо рд╢ेрдХ्‍рд╕рдкीрдпрд░ - рдоैрдХрдмेрде

43. рдордиोрд╣рд░ рдЧрд▓рдЧांрд╡рдХрд░ - рджि рдоैрди рд╣ू рдХ्рд▓्рдбि рдЧांрдзी

44. рд╕рдд्‍рдпрдЬीрдд рд░ाрдп - рдоाрдИ рдЗрдпрд░्рд╕ рд╡िрдж рдЕрдкु

45. рдоोрд╣рди рд░ाрдХेрд╢ - рдЖрдзे рдЕрдзुрд░े

46. рдмंрдХिрдо рдЪрди्‍рдж्рд░ рдЪрдЯрд░्рдЬी - рдЖрдиंрдж рдорда

47. рддुрд╖ाрд░ рдЧांрдзी - рд▓ेрдЯ्рд╕ рдХिрд▓ рдЧांрдзी

48. рд╡िрд╢ाрдЦा рджрдд्рдд - рдоुрдж्рд░рд░ाрдХ्рд╖рд╕, рджेрд╡ी рдЪрди्‍рдж्рд░рдЧुрдк्‍рддрдо

49. рдХрд▓्‍рд╣рдг - рд░ाрдЬрддंрд░рдЧिрдгी

50. рдкाрдгिрдгी - рдЕрд╖्‍рдаाрдз्‍рдпाрдпी

51. рдХौрдЯिрд▓्‍рдп - рдЕрд░्рдерд╢ाрд╕्‍рдд्рд░

52. рдЬрдпрджेрд╡ - рдЧीрддрдЧोрд╡िрди्‍рдж

53. рдкंрддрдЬрд▓ी - рдорд╣ाрднाрд╖्‍рдп

54. рдмाрдгрднрдЯ्рдЯ - рдХाрджрдо्‍рдмрд░ी, рд╣рд░्рд╖рдЪрд░िрдд्рд░

55. рдоाрдж्рдп - рд╢िрд╢ुрдкाрд▓рд╡рдз

56. рдЬрдпाрдирдХ - рдкृрде्‍рд╡ीрд░ाрдЬ рд╡िрдЬрдп, рдк्рд░рдмंрдзрдХोрд╖

57. рд╕ूрд░्рдпрдХांрдд рдд्рд░िрдкाрдаी рдиिрд░ाрд▓ा - рдЕрдиाрдоिрдХा, рдЧुंрдЬрди, рдкрд░िрдорд▓, рдЬूрд╣ी рдХी рдХрд▓ी

58. рддुрд▓рд╕ीрджाрд╕ - рджोрд╣ाрд╡рд▓ी, рдХрд╡िрддाрд╡рд▓ी, рд╡िрдирдп рдкрдд्рд░िрдХा, рд░ाрдордЪрд░िрдд्рд░ рдоाрдирд╕

59. рдорд▓िрдХ рдоुрд╣рдо्‍рдордж рдЬाрдпрд╕ी - рдкрдж्рдоाрд╡рдд

60. рдмाрд▓рдЧंрдЧाрдзрд░ рддिрд▓рдХ - рдЧीрддा рд░рд╣рд╕्‍рдп

61. рдЕрдиीрддा рджेрд╕ाрдИ - рдХ्рд░ाрдИ рдж рдкिрдХोрдХ

62. рд╡ी. рдПрд╕ рдиॉрдпрдкाрд▓ - рдП рдмेंрдб рдЗрди рдж рд░िрд╡рд░

63. рд╡िрдХ्рд░рдо рд╕ेрдЯ - рдЯू рд▓ाрдЗрд╡рдЬ

64. рдЖрд░. рд╡ेрдХрдЯрд░рдорди - рдоाрдИ рдк्рд░рд╕िрдбेрд╕िрдпрд▓ рдИрдпрд░्рд╕

66. рдПрд╕ рд░ाрдзाрдХृрд╖्‍рдгрди - рдж рд╣िंрджुं рд╡्‍рдпू рдСрдл рд▓ाрдЗрдл

67. рдПрди рд╕рдЬीрд╡ рд░ेрдб्рдбी - рд╡िрджाрдКрдЯ рдлिрдпрд░ рдУрд░ рдлेрд╡рд░

68. рдиेрд▓्‍рд╕рди рдоंрдбेрд▓ा - рд▓ॉрдЧ рд╡ाрдХ рдЯू рдл्рд░ीрдбрдо

Monday, 31 July 2017

ЁЯУ░THE HINDU EDITORIAL ЁЯУ░

(Eng&Hindi)
Dangerous escalation: Russia’s expulsion of U.S. mission staff could lock the two countries into a retaliatory spiral.

Russian President Vladimir Putin’s decision to cut the U.S. diplomatic presence in the country by 755 signals a serious escalation in tensions between the two superpowers. His move came three days after the U.S. Senate passed a sanctions Bill targeting Moscow and allies. The scale of the cut is unprecedented and is comparable to the shutdown of the American diplomatic mission in Russia after the 1917 Bolshevik revolution. The decision also signals that Mr. Putin, who had pinned hopes on the Donald Trump administration to improve ties, is losing heart about such a reset. When Barack Obama expelled Russian diplomats in the last leg of his presidency over Moscow’s alleged interference in the presidential election, Mr. Putin did not retaliate, apparently hoping to strike a new beginning with the incoming administration. During his campaign, Mr. Trump himself had expressed interest in building stronger ties with Moscow. But despite Mr. Trump’s overtures, the U.S. establishment has continued to take a hard-line position towards Moscow. While the investigation into the allegations of Russia’s election-time interference is still under way, Congress went ahead preparing the sanctions Bill. Passed by both Houses of Congress with a near-total majority, the Bill also seeks to limit Mr. Trump’s ability to suspend or lift sanctions on Russia. After the White House said the President would sign the Bill, Moscow retaliated.

The new sanctions will add to Russia’s economic troubles at a time it is already battling sanctions imposed by Europe and the U.S., and dealing with a commodities meltdown. Mr. Putin could impose counter-sanctions, but the chances of winning a trade war with the world’s largest economy are slim. Hence, Russia’s formal declaration of a diplomatic war to show that it can hurt America’s geopolitical interests elsewhere. Whenever Russia and the U.S. joined hands to address the world’s pressing problems in recent years, there were results. The Iran nuclear deal is one example. The Trump administration’s willingness to work with the Russians in Syria has also helped calm parts of the war-ravaged country. The ceasefire brokered by Moscow and Washington between the Syrian regime and rebels in July is still holding, raising hopes for a sustainable political solution to the crisis. Besides, if the U.S. wants to address the North Korean nuclear crisis diplomatically, which is perhaps the biggest foreign policy challenge before the Trump administration today, it could do with Russia’s help. Russia is also crucial to stabilising Afghanistan, where it is reportedly arming the Taliban. But instead of expanding their cooperation and addressing these challenges as responsible global leaders, the nuclear-armed powers seem to have fallen into the old Cold War-era spiral of irrational mutual hostility.

ЁЯУ░ рд╣िंрджू рд╕ंрдкाрджрдХीрдп ЁЯУ░

рдЦрддрд░рдиाрдХ рд╡ृрдж्рдзिः рдЕрдоेрд░िрдХी рдоिрд╢рди рдХрд░्рдордЪाрд░िрдпों рдХे рд░ूрд╕ рдХे рдиिрд╖्рдХाрд╕рди рдиे рджोрдиों рджेрд╢ों рдХो рдПрдХ рдЬрд╡ाрдмी рд╕рд░्рдкिрд▓ рдоें рд▓ॉрдХ рдХрд░ рджिрдпा рдеा।

рд░ूрд╕ी рд░ाрд╖्рдЯ्рд░рдкрддि рд╡्рд▓ाрджिрдоीрд░ рдкुрддिрди рдиे 755 рдоें рджेрд╢ рдоें рдЕрдоेрд░िрдХी рд░ाрдЬрдирдпिрдХ рдЙрдкрд╕्рдеिрддि рдоें рдХрдЯौрддी рдХрд░рдиे рдХा рдиिрд░्рдгрдп рджो рдорд╣ाрд╢рдХ्рддिрдпों рдХे рдмीрдЪ рддрдиाрд╡ рдоें рдЧंрднीрд░ рд╡ृрдж्рдзि рдХा рд╕ंрдХेрдд рджिрдпा। рдпू.рдПрд╕. рд╕ीрдиेрдЯ рдиे рдоॉрд╕्рдХो рдФрд░ рд╕рд╣рдпोрдЧी рджрд▓ों рдХो рд▓рдХ्рд╖िрдд рдк्рд░рддिрдмंрдз рд╡िрдзेрдпрдХ рдкाрд░िрдд рдХрд░рдиे рдХे рддीрди рджिрди рдмाрдж рдЙрдирдХा рдХрджрдо рдЖрдпा। рдХрдЯौрддी рдХे рдкैрдоाрдиे рдЕрднूрддрдкूрд░्рд╡ рд╣ै рдФрд░ 1 9 17 рдХे рдмोрд▓्рд╢ेрд╡िрдХ рдХ्рд░ांрддि рдХे рдмाрдж рд░ूрд╕ рдоें рдЕрдоेрд░िрдХी рд░ाрдЬрдирдпिрдХ рдоिрд╢рди рдХे рдмंрдж рд╣ोрдиे рдХे рдмрд░ाрдмрд░ рд╣ै। рдиिрд░्рдгрдп рдпрд╣ рднी рд╕ंрдХेрдд рдХрд░рддा рд╣ै рдХि рд╢्рд░ी рдкुрддिрди, рдЬिрди्рд╣ोंрдиे рдбोрдиाрд▓्рдб рдЯ्рд░рдо्рдк рдк्рд░рд╢ाрд╕рди рдкрд░ рд░िрд╢्рддों рдХो рдмेрд╣рддрд░ рдмрдиाрдиे рдХे рд▓िрдП рдЙрдо्рдоीрджें рдЫिрдб़ी рд╣ैं, рдРрд╕े рд░ीрд╕ेрдЯ рдХे рдмाрд░े рдоें рджिрд▓ рдЦो рд░рд╣े рд╣ैं। рдЬрдм рд░ाрд╖्рдЯ्рд░рдкрддि рдмрд░ाрдХ рдУрдмाрдоा рдиे рд░ाрд╖्рдЯ्рд░рдкрддि рдкрдж рдХे рдЪुрдиाрд╡ рдоें рдоॉрд╕्рдХो рдХे рдХрдеिрдд рд╣рд╕्рддрдХ्рд╖ेрдк рд╕े рдЕрдкрдиे рд░ाрд╖्рдЯ्рд░рдкрддि рдкрдж рдХे рдЕंрддिрдо рдЪрд░рдг рдоें рд░ूрд╕ी рд░ाрдЬрдирдпिрдХों рдХो рдиिрд╖्рдХाрд╕िрдд рдХрд░ рджिрдпा, рддो рдкुрддिрди рдиे рдЗрд╕рдХा рдмрджрд▓ा рдирд╣ीं рд▓िрдпा, рдЬाрд╣िрд░ा рддौрд░ рдкрд░ рдЗрдирдХрдоिंрдЧ рдк्рд░рд╢ाрд╕рди рд╕े рдПрдХ рдирдИ рд╢ुрд░ुрдЖрдд рдХрд░рдиे рдХी рдЙрдо्рдоीрдж рдеी। рдЕрдкрдиे рдЕрднिрдпाрди рдХे рджौрд░ाрди, рд╢्рд░ी рдЯ्рд░ंрдк рдиे рдЦुрдж рдоाрд╕्рдХो рдХे рд╕ाрде рдордЬрдмूрдд рд╕ंрдмंрдз рдмрдиाрдиे рдоें рд░ुрдЪि рд╡्рдпрдХ्рдд рдХी рдеी। рд▓ेрдХिрди рд╢्рд░ी рдЯ्рд░рдо्рдк рдХे рд╕ुрдЭाрд╡ों рдХे рдмाрд╡рдЬूрдж, рдЕрдоेрд░िрдХा рдХी рд╕्рдеाрдкрдиा рдоॉрд╕्рдХो рдХी рдУрд░ рдПрдХ рдХрдб़ी рд░ेрдЦा рдХी рд╕्рдеिрддि рд▓ेрдиा рдЬाрд░ी рд░рд╣ी। рд╣ाрд▓ांрдХि рд░ूрд╕ рдХे рдЪुрдиाрд╡ рд╕рдордп рдХे рд╣рд╕्рддрдХ्рд╖ेрдк рдХे рдЖрд░ोрдкों рдХी рдЬांрдЪ рдЕрднी рднी рдЪрд▓ рд░рд╣ी рд╣ै, рд▓ेрдХिрди рдХांрдЧ्рд░ेрд╕ рдиे рдк्рд░рддिрдмंрдзों рд╡िрдзेрдпрдХ рдХो рддैрдпाрд░ рдХрд░рдиे рдХे рд▓िрдП рдЖрдЧे рдмрдв़рдХрд░ рдЖрдЧे рдмрдв़ा। рдХांрдЧ्рд░ेрд╕ рдХे рджोрдиों рд╕рджрдиों рдиे рдкाрд╕ рдмрд╣ुрдордд рдХे рд╕ाрде рдкाрд╕ рдХिрдпा, рд╡िрдзेрдпрдХ рдоें рднी рд╢्рд░ी рдЯ्рд░рдо्рдк рдХो рд░ूрд╕ рдкрд░ рдк्рд░рддिрдмंрдзों рдХो рд╕्рдердЧिрдд рдХрд░рдиे рдпा рд╣рдЯाрдиे рдХी рдХ्рд╖рдорддा рдХो рд╕ीрдоिрдд рдХрд░рдиा рд╣ै рд╡्рд╣ाрдЗрдЯ рд╣ाрдЙрд╕ рдиे рдХрд╣ा рдХि рд░ाрд╖्рдЯ्рд░рдкрддि рд╡िрдзेрдпрдХ рдкрд░ рд╣рд╕्рддाрдХ्рд╖рд░ рдХрд░ेंрдЧे, рдоॉрд╕्рдХो рдиे рдЬрд╡ाрдмी рдХाрд░्рд░рд╡ाрдИ рдХी।

рдирдИ рдк्рд░рддिрдмंрдзों рдХो рд░ूрд╕ рдХी рдЖрд░्рдеिрдХ рдкрд░ेрд╢ाрдиिрдпों рдоें рдЬोрдб़ рджिрдпा рдЬाрдПрдЧा, рдЬрдм рд╡рд╣ рдпूрд░ोрдк рдФрд░ рдпू.рдПрд╕. рдж्рд╡ाрд░ा рд▓рдЧाрдП рдЧрдП рдк्рд░рддिрдмंрдзों рд╕े рдкрд╣рд▓े рд╣ी рд╕ंрдШрд░्рд╖ рдХрд░ рд░рд╣ा рд╣ै рдФрд░ рдПрдХ рд╡рд╕्рддु рдоंрджी рд╕े рдиिрдкрдЯрдиा рд╣ै। рд╢्рд░ी рдкुрддिрди рдк्рд░рддि-рдк्рд░рддिрдмंрдзों рдХो рд▓ाрдЧू рдХрд░ рд╕рдХрддे рд╣ैं, рд▓ेрдХिрди рд╡िрд╢्рд╡ рдХी рд╕рдмрд╕े рдмрдб़ी рдЕрд░्рдерд╡्рдпрд╡рд╕्рдеा рдХे рд╕ाрде рд╡्рдпाрдкाрд░ рдпुрдж्рдз рдЬीрддрдиे рдХी рд╕ंрднाрд╡рдиाрдПं рдкрддрд▓ी рд╣ैं। рдЗрд╕рд▓िрдП, рд░ाрдЬрдирдпिрдХ рдпुрдж्рдз рдХी рд░ूрд╕ рдХी рдФрдкрдЪाрд░िрдХ рдШोрд╖рдгा рд╕े рдкрддा рдЪрд▓рддा рд╣ै рдХि рдпрд╣ рдЕрдоेрд░िрдХा рдХे рднू-рд░ाрдЬрдиीрддिрдХ рд╣िрддों рдХो рдХрд╣ीं рдФрд░ рднी рд╣ाрдиि рдкрд╣ुंрдЪा рд╕рдХрддा рд╣ै। рд╣ाрд▓ рд╣ी рдХे рд╡рд░्рд╖ों рдоें рдЬрдм рднी рд░ूрд╕ рдФрд░ рдпू.рдПрд╕. рдиे рджुрдиिрдпा рдХे рджрдордХрд▓ рд╕рдорд╕्рдпाрдУं рдХा рд╕рдоाрдзाрди рдХрд░рдиे рдХे рд▓िрдП рд╣ाрде рдоिрд▓ाрдпा рддो рдкрд░िрдгाрдо рд╕ाрдордиे рдЖрдП। рдИрд░ाрди рдкрд░рдоाрдгु рд╕рдордЭौрддा рдПрдХ рдЙрджाрд╣рд░рдг рд╣ै। рдЯ्рд░рдо्рдк рдк्рд░рд╢ाрд╕рди рдХी рд╕ीрд░िрдпा рдоें рд░ूрд╕िрдпों рдХे рд╕ाрде рдХाрдо рдХрд░рдиे рдХी рдЗрдЪ्рдЫा рднी рдпुрдж्рдз-рддрдмाрд╣ рджेрд╢ рдХे рд╢ांрдд рд╣िрд╕्рд╕ों рдоें рдорджрдж рдоिрд▓ी рд╣ै। рдЬुрд▓ाрдИ рдоें рд╕ीрд░िрдпाрдИ рд╢ाрд╕рди рдФрд░ рд╡िрдж्рд░ोрд╣िрдпों рдХे рдмीрдЪ рдоॉрд╕्рдХो рдФрд░ рд╡ाрд╢िंрдЧрдЯрди рдж्рд╡ाрд░ा рдж्рд╡िрдкрдХ्рд╖ीрдп рд╕ंрдШрд░्рд╖ рд╡िрд░ाрдо рдЕрднी рднी рд╣ो рд░рд╣ा рд╣ै, рдЬिрд╕рд╕े рд╕ंрдХрдЯ рдХे рд▓िрдП рдПрдХ рд╕्рдеाрдпी рд░ाрдЬрдиीрддिрдХ рд╕рдоाрдзाрди рдХी рдЙрдо्рдоीрдж рдмрдв़ рд░рд╣ी рд╣ै। рдЗрд╕рдХे рдЕрд▓ाрд╡ा, рдпрджि рдпू.рдПрд╕. рдХो рдЙрдд्рддрд░ рдХोрд░िрдпा рдХे рдкрд░рдоाрдгु рд╕ंрдХрдЯ рдХो рдХूрдЯрдиीрддिрдХ рд░ूрдк рд╕े рд╕ंрдмोрдзिрдд рдХрд░рдиा рд╣ै, рдЬो рд╢ाрдпрдж рдЯ्рд░рдо्рдк рдк्рд░рд╢ाрд╕рди рд╕े рдкрд╣рд▓े рд╕рдмрд╕े рдмрдб़ी рд╡िрджेрд╢ рдиीрддि рдЪुрдиौрддी рд╣ै, рдпрд╣ рд░ूрд╕ рдХी рдорджрдж рд╕े рдХрд░ рд╕рдХрддी рд╣ै। рдЕрдлрдЧाрдиिрд╕्рддाрди рдХो рд╕्рдеिрд░ рдХрд░рдиे рдХे рд▓िрдП рд░ूрд╕ рднी рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рд╣ै, рдЬрд╣ां рдпрд╣ рдХрдеिрдд рд░ूрдк рд╕े рддाрд▓िрдмाрди рдХो рд╣рдеिрдпाрддे рд╣ैं। рд▓ेрдХिрди рдЙрдирдХे рд╕рд╣рдпोрдЧ рдХा рд╡िрд╕्рддाрд░ рдХрд░рдиे рдФрд░ рдЬिрдо्рдоेрджाрд░ рд╡ैрд╢्рд╡िрдХ рдиेрддाрдУं рдХे рд░ूрдк рдоें рдЗрди рдЪुрдиौрддिрдпों рдХो рд╕ंрдмोрдзिрдд рдХрд░рдиे рдХे рдмрдЬाрдп, рдкрд░рдоाрдгु рд╣рдеिрдпाрд░рдмंрдж рд╢рдХ्рддिрдпों рдХो рддрд░्рдХрд╣ीрди рдЖрдкрд╕ी рд╢рдд्рд░ुрддा рдХे рдкुрд░ाрдиे рд╢ीрдд рдпुрдж्рдз рдХाрд▓ рдХे рд╕рд░्рдкिрд▓ рдоें рдЧिрд░рдиा рдкрдб़ा рд▓рдЧрддा рд╣ै।

 
This platform is providing a study material for major exams in India including Banking, SSC, Rajasthan Police, Specialist Officers and others. Students can access the study material according to their sectors.